Снижение и финансирование воздействия изменения климата на основе сельскохозяйственного страхования

Аннотация

In the conditions of innovative development of the Uzbek economy, the priorities are processing and deep structural changes in industry, production of competitive products, finding new international markets and increasing exports, use of transit potential, uninterrupted supply of raw materials to industries, balanced regional development. The implementation of these tasks is also related to wholesale activities. Therefore, the ways of growth of wholesale trade turnover, development of wholesale trade intersectional relations, diversification of wholesale trade services on the basis of foreign experience are highlighted. Keywords: wholesale trade, wholesale intermediation activities, wholesale agents, shopping centers, distribution, supply, inventory, wholesale operations. Ҳозирги кунда Ўзбекистон миллий иқти- ни ривожлантириш кабилар белгилаб бе- содиётининг энг юқори суръатлар билан ри- рилди [1]. вожланаётган соҳаларидан бири савдо ҳисобла- Савдо бозор муносабатларининг асосий нади. Савдо асосан аҳоли бандлиги, ишлаб чи- ташкилотчиси бўлиб, тижорат операцияларини қариш, саноат корхоналарининг ва аҳолининг амалга оширилишини таъминлайдиган катали- эҳтиёжини қондириш, давлат бюджетига солиқ затор ҳисобланади. Савдонинг муҳим шакли тушумларини таъминлаш ва шу билан мамла- улгуржи савдо техник-ишлаб чиқариш мақсад- катнинг иқтисодий базасини мустаҳкамлашга ларга мўлжалланган маҳсулотлар (ишлаб чиқа- хизмат қилмоқда. риш воситалари) бозори ва истеъмол бозорида Ўзбекистонда савдо фаолиятини янада талаб ҳамда таклиф мувозанатини таъмин- ривожлантириш борасида Ўзбекистон Респуб- лашда муҳим фаолият ҳисобланади [7, с. 352]. ликаси Президенти Шавкат Мирзиёевнинг Улгуржи савдо корхоналари товар ишлаб Олий Мажлисга мурожаатномасида ҳам муҳим чиқарувчилар, чакана савдо корхоналари, воси- вазифалар белгилаб берилди. Жумладан, 2020 тачи корхоналар ва бошқа харидорлар ўртасида йил ва кейинги йилларда иқтисодиёт соҳасида иқтисодий алоқаларни ўрнатиш, товарлар амалга ошириш зарур бўлган дастурий ва айрибошлашни ташкил этади. Улгуржи савдо мақсадли вазифалар қаторида рақобатбардош ривожланишининг асосий кўрсаткичи бўлиб, маҳсулотлар ишлаб чиқариш, улар учун янги ишлаб чиқариш корхоналарининг хомашё, халқаро бозорлар топиш ва экспортни кўпайти- ярим тайёр маҳсулотлар, эҳтиёт қисмлар, бут- риш, транзит салоҳиятидан тўлиқ фойдаланиш, ловчи қисмлар ва бошқа ишлаб чиқариш воси- эркин савдо зоналарини ташкил этиш, ички ва таларига бўлган эҳтиёжи, аҳолининг истеъмол ташқи савдо фаолиятини тартибга соладиган товарларига бўлган талаби ва харид қобилияти қонун лойиҳаларини ишлаб чиқиш, маҳаллий даражаси ҳисобланади. Улгуржи товар айлан- маҳсулотларимизни ички ва ташқи бозорларга маси ўсиши, шунингдек, маркетинг нуқтаи на- етказиб беришда транспорт-логистика соҳаси- заридан истеъмолчиларнинг хатти-ҳаракати- даги харид танлови, талабни шакллантириш ва Иқтисодиёт ва таълим / 2020 № 5 186 ХОРИЖ ТАЖ РИБАСИ сотишни рағбатлантириш тадбирлари, товар- Иқтисодиёти ривожланган мамлакатлар ларнинг ҳаётий цикли босқичлари, логистик товар бозорларида сотиладиган маҳсулотлар- сервис: меъёрида товар захиралари бўлишини нинг асосий қисми улгуржи-воситачилик ту- таъминлаш, керакли жойга, керакли ҳажмдаги зилмаси орқали сотилади. Чунки, кўпчилик товарларни, ўз вақтида етказиб бериш, сотув- товар ишлаб чиқарувчилар, айниқса, кичик ва дан кейинги сервис кабилар билан ҳам боғ- ўрта корхоналар ўзларининг хусусий тақсимот лиқдир [8. с. 384]. каналларини яратишга маблағларини сарф- Улгуржи товар айланмаси микроиқтисо- лашларидан кўра товарларини улгуржи-воси- дий кўрсаткич сифатида улгуржи савдо ташки- тачилик тузилмалари орқали сотишни самара- лоти ёки корхонасининг муҳим кўрсаткичи лироқ деб ҳисоблашади. Сўнгги 20 йил ичида ҳисобланади. Улгуржи товар айланмаси ҳажми Ғарбий Европа мамлакатларида товарларни ҳар қандай улгуржи савдо корхонасининг бо- сотишда улгуржи-воситачилик фаолияти 25 зордаги рақобатбардошлигини, унинг бозор фоиздан 40-45 фоизга ошди. Бундан ташқари, улушини ва бозордаги барқарорлик даражаси- Англияда чакана товар айланмасининг қариб ни, истеъмолчилар томонидан талаб қилинади- 25 фоизи улгуржи-воситачилик орқали ўтган ган товарларни сотиш имкониятини тавсиф- бўлса, АҚШда бу кўрсаткич 50 фоизни ташкил лайди. Муайян бозорда ёки унинг сегментида этмоқди. улгуржи савдо корхонасининг рақобатбардош- Хорижий мамлакатларда бугунги кунда лигини баҳолаш улгуржи товар айланмасини улгуржи савдо фаолиятининг савдо функцияла- синчковлик билан таҳлил қилишга асосланган рини диверсификация қилиш жараёни жадал ва корхонанинг бозордаги потенциал имко- суръатларда амалга оширилмоқда. Улгуржи ниятларини аниқлашга имкон беради [9, с. 186- савдо корхоналарининг кўпайиб бориши улар- 188]. нинг фаолиятини фақат асосий операциялар Ўзбекистон иқтисодиётида чуқур тарки- билан чекланиб қолмасдан, балки саноат кор- бий ўзгартиришлар, саноатда диверсификация- хоналари билан кооперациялашуви, ўзининг ни амалга оширилиши улгуржи савдо фаолия- ишлаб чиқариш тармоқларини