Экономика и инновационные технологииКаримов Норбой Ганиевич, Султанов Махмуд Ахмедович2018
ЗНАЧИМОСТЬ ВНУТРЕННЕГО АУДИТА В СИСТЕМЕ КОРПОРАТИВНОГО УПРАВЛЕНИЯ АКЦИОНЕРНЫХ ОБЩЕСТВ
DSc Абдиева Наргиза Шухратовна
Экономическое развитие и анализ · 2024
Аннотация
Мақолада акциядорлик жамиятлари корпоратив бошқарув тизимида ички аудитнинг аҳамияти ёритилган. Ўзбекистон Республикасида акциядорлик жамиятлари фаолиятининг самарадорлигини тубдан ошириш ҳамда замонавий корпоратив бошқарув услубларини жорий қилиш бўйича кўрилаётган чора-тадбирлар илмий ўрганилган. “Корпоратив бошқарув” тушунчасининг илмий талқини ҳамда самарали корпоратив бошқарув тузилмаси келтирилган. Калит сўзлар: корпоратив бошқарув, акциядорлик жамияти, риск менежмент, ички назорат, ички аудит, Кузатув Кенгаши, Аудит қўмитаси, манфаатдор томонлар, ахборот хавфсизлиги, бизнес-жараёнлар. ЗНАЧИМОСТЬ ВНУТРЕННЕГО АУДИТА В СИСТЕМЕ КОРПОРАТИВНОГО УПРАВЛЕНИЯ АКЦИОНЕРНЫХ ОБЩЕСТВ DSc Абдиева Наргиза Шухратовна Ташкентский государственный экономический университет Аннотация. В статье освещается важность внутреннего аудита в корпоративном управлении акционерных обществ. Научно изучены меры, принимаемые в Республике Узбекистан для радикального повышения эффективности деятельности акционерных обществ и внедрения современных методов корпоративного управления. Представлена научная интерпретация понятия "корпоративное управление", а также эффективная структура корпоративного управления. Ключевые слова: корпоративное управление, Акционерное общество, управление рисками, внутренний контроль, внутренний аудит, Наблюдательный совет, Комитет по аудиту, заинтересованные стороны, информационная безопасность, бизнес-процессы THE IMPORTANCE OF INTERNAL AUDIT IN THE CORPORATE GOVERNANCE SYSTEM OF JOINT-STOCK COMPANIES DSc Abdieva Nargiza Shukhratovna Tashkent State University of Economics Annotation. The article highlights the importance of internal audit in the corporate governance of joint-stock companies. The measures taken in the Republic of Uzbekistan to radically improve the efficiency of joint-stock companies and the introduction of modern corporate governance methods have been scientifically studied. A scientific interpretation of the concept of "corporate governance" is presented, as well as an effective corporate governance structure. Keywords: corporate governance, Joint Stock Company, risk management, internal control, internal audit, Supervisory Board, Audit Committee, stakeholders, information security, business processes. 295 IV SON - APREL, 2024 295-303 Iqtisodiy taraqqiyot va tahlil, 2024-yil, aprel www.e-itt.uz Кириш. Халқаро амалиёт акциядорлик жамиятларида корпоратив бошқарув самарадорлигини оширишнинг энг самарали омилларидан бири сифатида корпоратив бошқарув механизмининг амалий фаолиятини чуқур ўрганиш, таҳлил этиш эканлигини исботлади. Иқтисодиётнинг муҳим бўғини бўлган, турли хил иқтисодий муносабатларни бирлаштирувчи механизм сифатида акциядорлик жамиятларида корпоратив бошқарувни самарали ташкил этиш модернизациялашган иқтисодиётнинг долзарб вазифаларидан бири бўлиб ҳисобланади. Бугунги ислоҳотлар натижасида иқтисодиётнинг ривожланиши кузатилаётган шароитда Ўзбекистонда самарали корпоратив бошқарувга бўлган эҳтиёж тобора ортиб бормоқда. Ушбу эҳтиёжнинг юзага келишига хусусийлаштириш натижасида акциядорлар, мулк эгалари, менежерлар мақсад ва манфаатларининг бир-биридан фарқ қилиши сабаб бўлмоқда, десак муболаға бўлмайди. Корпоратив бошқарувнинг аҳамияти унинг акциядорлик жамиятларининг самарали ишлашини таъминлаш, акциядорлар ва бошқа шахслар манфаатларини ҳимоя қилиш, шунингдек, бизнеснинг барқарор ривожланиш учун шароит яратиш қобилияти билан изоҳланади. Адабиётлар шарҳи. Мазкур масалада иқтисодчи олимлар томонидан турлича фикрлар билдирилган. Джонсон (2010) давлат улуши бўлган корпорацияларнинг асосий функцияси сифатида “корпоратив механизмлар орқали миллий иқтисодий ва жамоат ривожланишининг стратегик устуворликларини амалга оширишни белгилайди”. Ушбу илмий қарашни қўллаб қувватлаган ҳолда рус иқтисодчи олими Якимов (2014) давлат улуши бўлган корпорацияларнинг иқтисодиётда тутган ўрнини қуйидагича изоҳлайди: “Давлат улуши бўлган акциядорлик жамиятлари давлат назорати ва иқтисодиётнинг турли соҳалари стратегик ривожининг устуворликларини таъминлаш функцияларини корпоратив механизмлар орқали бажаради, давлат бюджети маълум бир қисмининг дивиденд шаклидаги даромад орқали шаклланишига ёрдам беради”. Соколов (2011) “корпорациялар давлатнинг миллий даражадаги стратегик функцияларини бажаришда муҳим роль ўйнашини таъкидлаб ўтган”. Бошқа иқтисодчи олимнинг таъкидлашича, “Иқтисодий нуқтаи назаридан акциядорлик жамияти – бу доимий ўсишга йўналтирилган капиталга бўлган эҳтиёжни қондириш механизми бўлиб, у капитал концентрацияси ва ундан фойдаланиш функциясини яхши бажарувчи самарали механизм бўлса, бошқарув, назорат ва бизнесни ташкил қилиш шакли нуқтаи назаридан энг мураккабдир” (Шибаев, 2011). Юқоридагилардан келиб чиқиб, корпоратив бошқарувга корпоратив муносабатлар иштирокчилари ўртасида ҳуқуқ ва мажбуриятларни тақсимловчи йирик компаниялар бошқаруви ва назорати тизими сифатида изоҳ берсак, уни самарали ташкил қилиш компания ва корпорацияларнинг иқтисодий жиҳатдан такомиллашувига, бу эса ўз навбатида, мам
Доказательный фрагмент
«Мақолада акциядорлик жамиятлари корпоратив бошқарув тизимида ички аудитнинг аҳамияти ёритилган.»
Образец извлечения
Демо-превьюМақолада акциядорлик жамиятлари корпоратив бошқарув тизимида ички аудитнинг аҳамияти ёритилган. Полный текст публикации CiteX не хранит — доступ к первоисточнику открывается по DOI согласно лицензии издателя и выбранному плану.
- Цитирований
- 0
- Просмотров
- 0
- Тип
- Журнал
- Страна
- Узбекистан
- Ключевые слова
- corporate governance, Joint Stock Company, risk management, internal control, ички аудит, управление рисками, внутренний контроль, корпоративное управление, корпоратив бошқарув, акциядорлик жамияти, внутренний аудит, ички назорат, Акционерное общество, internal audit, риск менежмент
Смежные источники
Цифровая экономикаMENEJMENT VA MARKETING, Eldorbekov Gʻofurbek Iskandarbek oʻgʻli +12026
The American Journal of Applied sciencesShohista Qobiljonovna Yuldasheva, Okhistaxon Khabibjonova2021
Экономика и инновационные технологииХилола Умарова2021