ПУТИ УЛУЧШЕНИЯ ФИНАНСОВЫХ ВЛИВАНИЙ В ИСЛАМСКИЕ ФИНАНСЫ

Аннотация

Мақолада Ислом молиявий инжинирингининг иқтисодий ривожланиш ва макро-иқтисодий кўрсаткичлардаги ролини аниқлашга қаратилган бўлиб, Ислом молия тизими ва бошқа молия тизимларининг мамлакатлар иқтисодий фаолиятидаги ролини моделлаштириш орқали очиб бериш ҳисобланади. Калит сўзлар: ислом молияси, молиявий инжиниринг, фоиз ставкаси ва инфляция, кредитор, анъанавий молия. ПУТИ УЛУЧШЕНИЯ ФИНАНСОВЫХ ВЛИВАНИЙ В ИСЛАМСКИЕ ФИНАНСЫ Саипназаров Шербек Шайлавбекович Ташкентский государственный экономический университет PhD., доцент Аннотация. В статье направленный на определение роли исламского финансового инжиниринга в экономическом развитии и макроэкономических показателях, он представляет собой раскрытие роли исламской финансовой системы и других финансовых систем в экономической деятельности стран посредством моделирования. Ключевые слова: исламские финансы, финансовая инженерия, процентная ставка и инфляция, кредитор, традиционные финансы. WAYS TO IMPROVE FINANCIAL INJECTIONS INTO ISLAMIC FINANCE Саипназаров Шербек Шайлавбекович Tashkent State University of Economics PhD., Associate Professor Annotation. In the article, aimed at determining the role of Islamic financial engineering in economic development and macroeconomic indicators, it is the disclosure of the role of the Islamic financial system and other financial systems in the economic activity of countries through modeling. Keywords: islamic finance, financial engineering, interest rate and inflation, lender, traditional finance. Кириш. Ислом молия тизими кўплаб мусулмон мамлакатларида иқтисодий ривожланиш жараёнида муҳим рол ўйнайди. Молиянинг Исломий модели иқтисодий, молиявий ва инвестиция тамойилларига асосланади, уларнинг бузилишига йўл қўйилмайди. Биз қуйидаги қоидалар ҳақида гапирамиз: фоизсиз кредитлаш, инвестиция ва тижорат фаолиятида иштирок этиш мотивацияси мамнуният билан қабул қилинади. Қимор ўйинлари каби ноқонуний деб ҳисобланган юқори хавфли фаолият ҳам тақиқланган. Анъанавий молия тизимининг моделлари ривожланишга ҳисса қўшиши мумкин бўлган фоиз ставкасига таянади, бу бир вақтнинг ўзида инфляция ва реал иш ҳақининг пасайишига олиб келади, шунингдек қашшоқлик даражасини ошириш тенденциясини кучайтиради ва шу билан бутун жамият фаровонлигини пасайтиради. 271 271-275 Iqtisodiy taraqqiyot va tahlil, 2023-yil, iyun www.e-itt.uz Адабиётлар шарҳи. Исломий молия тизими - Беккин (2009) олиб борган тадқиқоти асосида бу иқтисодий фаолиятни шариат қонунларида баён этилган асосий тамойилларни бузмасдан амалга оширишга имкон берадиган иқтисодий ва молиявий воситаларнинг комбинацияси ҳисобланади. Литаунинг (2011) фикрича исломий молия нуқтаи назаридан дунёдаги энг тез ривожланаётган тизимлардан бири бўлиб, халқаро молиявий маконни фаол равишда забт этади. Шелгунова (2010) фикрига кўра, Исломий молия институтлари жаҳон миқёсида анча кенг тарқалди: ихтисослашган молиявий хизматларга талабнинг ортиши; нефт экспорти туфайли баъзи мусулмон мамлакатлари томонидан муҳим молиявий ресурсларнинг тўпланиши ҳисобланади. Бу давлатлар муҳим даромад олиш давом этади ва бу мамлакатларнинг молиявий бозорлари ривожланишда давом этади. Келинг, Исломий молия тизимининг асосий хусусиятларини кўриб чиқайлик. Газизова (2010) Фоиз ставкасини тақиқлаш орқали инфляцияга қарши кураш орқали Ислом молия тизимида судхўрлик ёки фоиз ставкаси - Араб тилида "Риба" - тақиқланган, бўлса пулнинг сотиб олиш қобилиятининг пасайишига олиб келади. Mохамед (2017) Пул савдо ва инвестицияларни енгиллаштириш воситасидир, лекин у- сотиладиган товар ёки бойитиш воситаси ҳисобланмайди. Умуман олганда, бу нафақат пул муомаласи тезлигининг ошишига, балки ишлаб чиқариш ва инвестиция цикллари ва товар айланмаси давомийлигининг қисқаришига олиб келади, бу еса иш билан таъминлаш имкониятларини ва умуман мамлакатда иқтисодий мақсадларга эришишни оширади. Борлакова, Кубанова (2020) Кредитга пул таклиф қилганлар кредитор эмас, инвестор бўлишади. Молиявий капитал эгаси ва тадбиркор фойда олиш учун рисклар бўйича жавобгарликни биргаликда қабул қилади. Пул "потенциал" капитал сифатида қаралади, яъни ишлаб чиқариш фаолиятига инвестиция қилингандагина ҳақиқий капиталга айланади. Ислом молия тизимида пул тўпланиши қарши курашилади. Сафаров, Кругляк (2018) Мақсад пулни тежаш ўрнига инвестицияларга йўналтириш ва натижада иқтисодий томондан ривожлантириш афзал ҳисобланади. Убайдуллаев (2022) Спекулятив хатти-ҳаракатлар тақиқланади ва ноаниқлик билан боғлиқ фаолиятлар ҳам тақиқланади. Шартномаларнинг дахлсизлиги принципи, Ислом банки қоидаларига кўрашартнома мажбуриятларини бажариш ва бузмасликдир. Бу битимнинг барча томонлари учун муҳим принципдир. Умуман олганда, бу рискларнинг пасайишига ва инсонлар, компаниялар ва мамлакатлар ўртасидаги ишончнинг кучайишига олиб келади. Тадқиқот методологияси. Мақолада Исломий молиявий инжиниринг ва анъанавий молиявий тизимларнинг мамлакатларнинг иқтисодий фаолиятига таъсирини аниқлаш учун қиёсий таҳлил ва математик моделлаштириш усулларидан фойдаланилган. Таҳлил ва натижалар муҳока