O‘zbekistonning ijtimoiy – iqtisodiy hayotida fuqaro aviatsiyasining o‘rni

Аннотация

Maqolada dunyo bo‘ylab havo aloqalarining o‘rnatilishi va qatnov yo‘nal- ishlari doirasining kengayishi ishlab chiqaruvchilar uchun ham bir qator afzalliklar tug‘dir- ishi, birinchidan, ishlab chiqaruvchilarning chet ellik hamkorlar bilan uzviy aloqa o‘rnatish- ga, ijtimoiy munosabatlarni yaxshilashga, tez-tez ko‘rishib, o‘zaro tajriba almashishlari uchun yo‘l ochilganligi, ikkinchidan, mahsulotlarni sifatini saqlagan holda, qisqa fursatlar- da, istalgan manzillarga yetkazish imkoniyati yaratilganliigi, Shu bois, havo transportidan foydalanuvchilar soni yildan-yilga ortib borib, mijozlar orasida havo transportini afzal deb bilayotganlar soni ko‘payotganligi tahlil etilgan. Kalit so‘zlar: dunyo, havo transporti, aloqa, samaradorlik, iqtisodiyot, mustaqillik. Ўзбекистоннинг мустақилликка эришиши, кўп соҳалар қатори ҳаво транс- портида ҳам туб ўзгаришларга олиб келди. 1992 йилнинг 28 январида “Ўзбеки- стон ҳаво йўллари” миллий авиакомпаниясига асос солинди. Айтиш мумкин- ки, мамлакатимиз ҳудудида ҳаво транспортига оид ишларни мувофиқлашти- ришда ва соҳага оид давлат сиёсатини рўёбга чиқаришда мазкур ташки- лотнинг ўрни ва аҳамияти катта бўлган. Узоқ йиллар фуқаро авиациясининг асосий бошқарув органи саналган “Ўзбекистон ҳаво йўллари” миллий авиа- компанияси мамлакатда ҳаво транспорти соҳасини янги босқичга олиб чиқ- ди. Мустақиллик йилларида дунёга “Uzbekistan airways” номи билан танилган “Ўзбекистон ҳаво йўллари” жаҳондаги энг ишончли, хавфсиз ва нуфузли ави- акомпаниялардан бирига айланди. Ўтган йиллар ичида миллий авиакомпания- мизнинг иқтисодий салоҳияти ортиб бориб, техник имкониятлари кенгая бор- ди. Авваллари мумкин бўлмаган ишлар, яъни жаҳоннинг кўплаб мамлакатла- рига тўғридантўғри бўлган қатновлар амалга оширила бошланди. Жумладан, миллий авиакомпания ташкил этилган йилнинг ўзидаёқ Лондон, Карачи, Деҳ- ли, Куала-Лумпур, Тель-Авив, Пекин каби қатор хорижий шаҳарлар йўнали- шлари бўйлаб мунтазам қатновлар йўлга қўйилди. Кейинги йилларда, Франк- фурт, Бангкок, Афина, Манчестер, Сеул, Нью-Йорк, Бахрейн, Париж, Дакка, Эр-Риад, Рим, Бирмингем, Амритсар, Осака, Токио, Ханой, Рига, Шанхай, Аста- STARS International University 249 на, Урумчи, Лахор, Милан, Сочи, Бомбей, Мадрид, Калининград каби жаҳон- нинг кўплаб сиёсий, савдо ва саноат марказлари бўлган шаҳарлари билан ҳаво кўприги ўрнатилди. Ҳозирги кунга келиб, Ўзбекистон дунёнинг аксари- ят давлатлари билан ҳаво йўллари орқали боғланиб бўлган. Дунё бўйлаб ҳаво алоқаларини ўрнатилиши ва қатнов йўналишлари доира- сининг кенгайиши ишлаб чиқарувчилар учун ҳам бир қатор афзалликлар туғ- дирди. Аввало, ишлаб чиқарувчиларнинг чет эллик ҳамкорлар билан узвий алоқа ўрнатишга, ижтимоий муносабатларни яхшилашга, тез-тез кўришиб, ўзаро тажриба алмашишлари учун йўл очилди. Иккинчидан, маҳсулотларни сифатини сақлаган ҳолда, қисқа фурсатларда, исталган манзилларга етка- зиш имконияти яратилди. Шу боис, ҳаво транспортидан фойдаланувчилар сони йилданйилга ортиб бормоқда. Мижозлар орасида ҳаво транспортини афзал деб билаётганлар сони кўпаймоқда. Энг муҳими, маҳаллий кадрларимиз миллионлаб одамларнинг узоғини яқин қилаётган замонавий, шу қатори мураккаб тузилган ҳаво кемаларини бошқармоқдалар ва уларга техник хизмат кўрсатаётирлар. Қувонарлиси, мамлакатимиз ҳаво транспорти тасарруфига ўтган барча самолётларга Ўз- бекистон Республикасининг байроғи тасвири туширилган бўлиб, уларни бир қарашдаёқ таниб олишингиз мумкин. Албатта, осмон-у фалакда Ўзбекистон тамғаси туширилган самолётларнинг парвоз этаётганлигини кўриш кишига завқ-шавқ бағишлайди. Мамлакатимизнинг Тошкент, Бухоро, Самарқанд, Нукус, Қарши, Термиз, Урганч, Навоий, Андижон, Фарғона ва Наманган шаҳарларида 11 аэропорт мавжуд бўлиб, уларнинг ҳаммаси халқаро мақомга эга бўлган. Мазкур аэро- портларнинг барчаси замонавий ва мукаммал техника билан ҳамда жаҳон стандартдарига мос келувчи йўловчи терминаллари ва бошқа ускуналар би- лан таъминланган. Ва айтиш керакки, аэропортлардаги мавжуд техник база- си ҳамда йўловчи ва юк терминаллари инфратузилмаси доимий янгиланиб борилмоқда. Шунингдек, мамлакатимиз аэропортлардаги учиш-қўниш йўла- клари талаб даражасида реконструкция қилинди. Аэровокзалларнинг ички ва ташқи томонлари ҳам тўлиқ янгиланиб, уларда йўловчилар учун барча қу- лайликлар ва шароитлар яратиб берилган. Кутиш залларидаги юмшоқ ўрин- диқлар, автомат массаж қилувчи креслолар, катта мониторли телевизорлар, дам олиш хоналари, тиббиёт хизмати хонаси, валюта айрибошлаш шахоб- чалари, кичик савдо дўконлари, чипталарни расмийлаштириш етарли каби- налар ва керакли хизматларнинг мавжудлиги ва бошқалар фикримизнинг исботидир. 2018 йилдан божхонадан ўтиш қонун-қоидаларини соддалашти- риш, йўловчиларга енгиликлар яратиш мақсадида аэропортлардаги божхо- на чегара пункларида бирданига иккита, яъни, яшил ва қизил йўлаклардан ўтиш тизими йўлга қўйилган. Нафақат, аэропортларимиз, балки бир неча ўн йиллардан буён маҳаллий ва халқаро йўналишларда самарали фаолият кўрсатиб келаётган “Ўзбеки- стон ҳаво йўллари” миллий авиакомпанияси ҳ