Вопросы повышения макроэкономической стабильности и инвестиционной активности в Узбекистане

Аннотация

Мазкур мақолада Ўзбекистонда макроиқтисодий барқарорлик ҳамда инвестицион фаолликни ошириш масалалари таҳлил қилинган. Мақолада шунингдек, мавзуга тегишли хорижий илмий мақолалар ҳамда маҳаллий илмий адабиётлар ўрганилиб, илмий хулосалар чиқарилган. Бундан ташқари Ўзбекистон иқтисодиётининг жорий ҳолати таҳлил қилинган ҳамда иқтисодиётда инвестицияларнинг аҳамияти қанчалик эканлиги економетрик таҳлил асосида аниқланган. Мақоланинг якунида, тадқиқот натижасида олинган маълумотлар асосида, Ўзбекистонда макроиқтисодий барқарорликни ҳамда инвесатицион фаоликни оширишга қаратилган илмий хулосалар берилган ҳамда таклифлар ишлаб чиқилган. Калит сўзлари: макроиқтисодий барқарорлик, инвестициялар, инвестицион фаоллик, инвестицион муҳит, иқтисодий ўсиш, макроиқтисодий сиёсат, фаол инвестиция сиёсати. Аннотация. В статье анализируются вопросы макроэкономической стабильности и повышения инвестиционной активности в Узбекистане. В статье также исследуются зарубежные научные статьи и местная научная литература по данной теме и делаются научные выводы. Кроме того, на основе эконометрического анализа было проанализировано текущее состояние экономики Узбекистана и определена важность инвестиций в экономику. В конце статьи на основе данных, полученных в результате исследования, представлены научные выводы и рекомендации, направленные на повышение макроэкономической стабильности и инвестиционной активности в Узбекистане. Ключевые слова: макроэкономическая стабильность, инвестиции, инвестиционная активность, инвестиционная среда, экономический рост, макроэкономическая политика, активная инвестиционная политика. Annotation. The article analyzes the issues of macroeconomic stability and increasing investment activity in Uzbekistan. The article also examines foreign scientific articles and local scientific literature on this topic and draws scientific conclusions. In addition, on the basis of econometric analysis, the current state of the economy of Uzbekistan was analyzed and the importance of investment in the economy was determined. At the end of the article, based on the data obtained as a result of the study, scientific conclusions and recommendations are presented, aimed at increasing macroeconomic stability and investment activity in Uzbekistan. Keywords: macroeconomic stability, investments, investment activity, investment environment, economic growth, macroeconomic policy, active investment policy. Кириш. Ҳозирги кунда ҳар қандай мам- фоиз ставкасининг ҳам юқори кўрсаткич таш- лакат иқтисодиётида макроиқтисодий барқа- кил этаётгани мамлакатдаги қулай ишбилар- рорликни ҳамда инвестицион фаолликни монлик муҳитига салбий таъсир кўрсатади. ошириш энг муҳим долзарб масалалардан Қўшимча тариқасида шуни айтиш мумкин-ки, бири ҳисобланади. Макроиқтисодий барқа- мамлакатда даромадлар аҳоли ўртасида текис рорлик ҳамда хорижий инвестициялар глобал тақсимланиши соҳасида ҳам баъзи муаммо- иқтисодиётнинг энг муҳим қисмларидандир. лар кўзга ташланмоқда. Аҳоли ўртасида даро- Ўзбекистон иқтисодиётида ҳам макроиқтисо- мадлар тақсимланишини тартибга солмасдан дий барқарорлик ва инвестицион фаолликни туриб, мамлакатда аҳоли фаровонлигини ошириш масалалари энг муҳим аҳамиятга эга. оширишнинг мумкин емас. Чунки даромад- Айниқса, кейинги йилларда мамлакатда бу нинг катта қисми камчилик аҳоли қўлида қо- йўналишлар мамлакат иқтисодиётининг асо- либ кетади. Бу эса ўз-ўзидан мамлакатда кўп- сий йўналишларига айланди. Ўзбекистонда чилик аҳолига кам даромад тўғри келишига макроиқтисодий барқарорликни таъминлаш олиб келади. Бу ҳам еса мамлакатда камбағал- борасида кўплаб ислоҳотлар амалга оширил- лик даражасини ошишига олиб келиши мум- моқда. Лекин бунга қарамасдан мамлакат кин. Юқоридагилардан келиб чиққан ҳолда иқтисодиётида айрим макроиқтисодий кўр- бугунги кунда Ўзбекистон иқтисодиётида саткичлар иқтисодиётнинг барқарорлик да- макроиқтисодий барқарорликни таъминлаш ражасига салбий таъсир кўрсатиб келмоқда. энг долзарб масалалардан бири эканлиги Яъни мамлакат иқтисодиётида инфляция келиб чиқади. даражаси юқорилиги ва бунинг натижасида Иқтисодиёт ва таълим / 2021 № 1 38 МАКРОИҚТИС ОДИЙ СИЁСАТ Иккинчи томондан қараганда, “Хорижий (Economic Policy Uncertainty Index (EPU Index)) тўғридан-тўғри инвестициялар глобаллашув- қанча юқори бўлса, капитал бозори ўзгарув- нинг асосий драйвери ва ҳозирги глобал чанлиги ошади, капитал қайтимлари камаяди, иқтисодиётда энг муҳим ролни ўйнайди. У катта таваккалчиликка суғурта назорати мамлакатларнинг ишлаб чиқариш жараёнини кучаяди, облигация ва сармоялар орасидаги қўшимча капитал билан таъминлайди ва коррелация (ўзаро муносабат) камаяди, ЯИМ иқтисодий ўсиш даражасини оширади” (Hui- нинг кўпайишига тўсқинлик пайдо бўлади Ching Hsieh; Sofia Boarelli; Thi Huyen Chi Wu , ҳамда фирмаларнинг инвестиция қилиш да- 2019). Бундан келиб чиқади-ки, Ўзбекистон ражаси пасаяди. Олимлар мақолада 3 та гипо- иқтисодиётини ривожлантириш учун хори- теза келтиради. Биринчи гипотезада АҚШ жий инвестицияларни иқтисодиётга фаол Иқтисодий бе