Экономика и инновационные технологииКаримов Норбой Ганиевич, Султанов Махмуд Ахмедович2018
ВОПРОС ВНЕДРЕНИЯ ПЛАНА ВЛАДЕНИЯ АКЦИЯМИ СОТРУДНИКОВ (ESOP) В АКЦИОНЕРНЫХ ОБЩЕСТВАХ С ДОЛЕЙ ГОСУДАРСТВА 50 И БОЛЕЕ ПРОЦЕНТОВ
И.ф.д., проф. Ташматов Рустам Хусанович
Экономическое развитие и анализ · 2024
Аннотация
Мазкур мақолада хўжалик жамиятларида ESOPни жорий этиш амалиёти бўйича АҚШ, Буюк Британия, Испания каби давлатлар тажрибаси ўрганилган, Ўзбекистонда ушбу тизимни жорий этиш ҳолати таҳлил қилинган ҳамда илғор тажрибадан келиб чиққан ҳолда давлат улуши 50 фоиз ва ундан ортиқ бўлган акциядорлик жамиятларида ESOPни жорий этишни жадаллаштириш бўйича таклиф ва тавсиялар берилган. Калит сўзлар: акциядорлик жамияти, давлат улуши бўлган корхоналар, ESOP, S ESOPs, 401(к), пенсия режаси, IRA (якка пенсия ҳисоби). ВОПРОС ВНЕДРЕНИЯ ПЛАНА ВЛАДЕНИЯ АКЦИЯМИ СОТРУДНИКОВ (ESOP) В АКЦИОНЕРНЫХ ОБЩЕСТВАХ С ДОЛЕЙ ГОСУДАРСТВА 50 И БОЛЕЕ ПРОЦЕНТОВ Д.э.н. Ташматов Рустам Хусанович Центра исследований проблем приватизации и управления государственными активами, Ташкентского филиала Российского экономического университета имени Г.В.Плеханова Аннотация. В данной статье изучен опыт таких стран, как США, Великобритания, Испания, по практике внедрения ESOP в хозяйственных обществах, проанализировано состояние внедрения данной системы в Узбекистане и на основании передового опыта даны предложения и рекомендации по ускорению внедрения ESOP в акционерных обществах с долей государства 50 и более процентов. Ключевые слова: акционерное общество, предприятия с государственным участием, ESOP, s ESOPs, 401(k), пенсионный план, IRA (единый пенсионный счет). IX SON - SENTYABR, 2024 379-338797 Iqtisodiy taraqqiyot va tahlil, 2024-yil, sentyabr www.e-itt.uz THE ISSUE OF IMPLEMENTING AN EMPLOYEE STOCK OWNERSHIP PLAN (ESOP) IN JOINT-STOCK COMPANIES WITH A STATE SHARE OF 50 PERCENT OR MORE DSc Tashmatov Rustam Husanovich Center for Research on Privatization and Management of State Assets Tashkent branch of the G.V. Plekhanov Russian University of Economics, Annotation. This article examines the experience of countries such as the USA, Great Britain, Spain, in the practice of implementing ESOP in business entities, analyzes the state of implementation of this system in Uzbekistan and, based on best practices, provides suggestions and recommendations to accelerate the implementation of ESOP in joint-stock companies with a state share of 50 percent or more. Keywords: joint stock company, state-owned enterprise, ESOP, s ESOPs, 401(k), pension plan, IRA (unified retirement account). Кириш. Маълумки, дунёнинг тараққий этган мамлакатларда компания ўз ходимларининг акцияларга эгалик қилиш режаси (ESOP) амалиёти кенг кулоч олмоқда. Чунки моҳиятга кўра, ESOP – бу ходимларга ўзлари ишлаётган компаниянинг қисман эгалари бўлиш имконини берувчи ходимларга нафақа режасининг бир тури ҳисобланади. Ушбу ноёб мулкчилик тузилмаси нафақат ходимларга, балки иш берувчиларга катта наф беради, манфаатдорлигини оширади, содиқлигини мустаҳкамлайди. Шуни инобатга олиб, республикамизда ҳам бу борада илк қадам қўйилган. Хусусан, Ўзбекистон Республикаси Президентининг 2023 йил 2 сентябрдаги № ПҚ-291-сонли қарори қабул қилниб, унда акциялар оммавий жойлаштирилганда корхоналар ходимлари корхона томонидан жорий қилинган ўз ходимларининг акцияларга эгалик қилиш режаси (ESOP) доирасида уларга ушбу акцияларни сотиб олиш бўйича имтиёзли ҳуқуқни тақдим этиш назарда тутилган. Шу билан бирга, мазкур қарор билан тасдиқланган 2023-2025 йилларда капитал бозорини ривожлантириш бўйича «Йўл харитаси»да акциялари бирламчи оммавий таклиф қилиш орқали сотилиши белгиланган давлат улуши 50 фоиз ва ундан ортиқ бўлган акциядорлик жамиятлари томонидан ўз ходимларининг акцияларга эгалик қилиш режасини (ESOP) жорий қилиш вазифаси қўйилган бўлиб, бунда, уларнинг розилиги асосида бир календарь йил давомида акцияларни олишга йўналтирадиган ойлик иш ҳақи ва унга тенглаштирилган тўловларидан ошмайдиган маблағларини жисмоний шахслардан олинадиган даромад солиғидан озод қилиш имтиёзи берилган. Аммо шу билан бирга акциядорлик жамиятларида, хусусан давлат улуши 50 фоиз ва ундан юқори бўлган корхоналарда ўз ходимларининг акцияларга эгалик қилиш режаси (ESOP)ни жорий этиш амалиётини кенг кўламли ва самарали амалга ошириш бўйича илмий изланишлар ва тадқиқотларни олиб бориш мақсадга мувофиқ. Тадқиқот методологияси. Тадқиқот жараёнида таққослаш, таҳлил ва синтез, мушоҳада қилиш каби тадқиқот усуллардан фойдаланган ҳолда бир қатор хорижий давлатларда илғор тажрибалар ўрганилган ҳамда уларни Ўзбекистонда қўллаш имкониятлари бўйича тавсиялар берилган. 380 Iqtisodiy taraqqiyot va tahlil, 2024-yil, sentyabr www.e-itt.uz Адабиётлар шарҳи. Охирги йилларда компанияларда ўз ходимларининг акцияларга эгалик қилиш режаси (ESOP)ни жорий этиш масаласи хорижий ва маҳаллий олимларнинг диққат марказида турибди. Хусусан, ESOPни жорий этиш борасида хорижий олимлардан Anderson, Sean (2009) ESOP ходимларнинг пенсия жамғармаларини битта компаниянинг акцияларига жамлаши, Ganti (2022) ESOP траст фонди сифатида ташкил этилиши, Paton (1989) ходимларнинг акцияларига эгалик қилиш ишлаб чиқариш ва рентабелликни ошириши, шунингдек, ходимларнинг садоқати ва эгалик туйғусини ошириш мумкинлиги, Andrew, Stein, Norman (2009) ESOP ходимларнинг пенсия жамғарм
Доказательный фрагмент
«Мазкур мақолада хўжалик жамиятларида ESOPни жорий этиш амалиёти бўйича АҚШ, Буюк Британия, Испания каби давлатлар тажрибаси ўрганилган, Ўзбекистонда ушбу тизимни жорий этиш ҳолати таҳлил қилинган ҳамда илғор тажрибада…»
Образец извлечения
Демо-превьюМазкур мақолада хўжалик жамиятларида ESOPни жорий этиш амалиёти бўйича АҚШ, Буюк Британия, Испания каби давлатлар тажрибаси ўрганилган, Ўзбекистонда ушбу тизимни жорий этиш ҳолати таҳлил қилинган ҳамда илғор тажрибада… Полный текст публикации CiteX не хранит — доступ к первоисточнику открывается по DOI согласно лицензии издателя и выбранному плану.
- Цитирований
- 0
- Тип
- Журнал
- Страна
- Узбекистан
- Ключевые слова
- joint stock company, state-owned enterprise, ESOP, s ESOPs, 401(k), pension, акционерное общество, IRA (якка пенсия ҳисоби), предприятия с государственным участием, пенсионный план, давлат улуши бўлган корхоналар, IRA (единый пенсионный счет), акциядорлик жамияти, IRA (unified retirement account), 401(к), pension plan, пенсия режаси
Смежные источники
Цифровая экономикаMENEJMENT VA MARKETING, Eldorbekov Gʻofurbek Iskandarbek oʻgʻli +12026
The American Journal of Applied sciencesShohista Qobiljonovna Yuldasheva, Okhistaxon Khabibjonova2021
Медицина и инновацииМ Сабиров, О Скосырева +12021