Характеристика социально-политических ценностей и влияние на духовное возрождение общества

Аннотация

Калит сўзлар: Мазкур мақолада ижтимоий-сиёсий қадриятларнинг ижтимоий-сиёсий функционал хусусиятлари, субстанционал моҳияти очиб қадриятлар, берилади. Мустақиллик – олий ижтимоий-сиёсий қадрият сиёсат, 1 doctor of Philosophy, National University of Uzbekistan, Tashkent, Uzbekistan. Жамият ва инновациялар – Общество и инновации – Society and innovations Special Issue – 8 (2021) / ISSN 2181-1415 сиёсий фаолият, сифатида қаралади. Республикамизда қўлга киритилган сиёсий кучлар, ютуқларнинг миллий ва умуминсоний қадриятлар билан ижтимоий гуруҳлар, уйғунлиги, уни миллий-маънавий юксалишга таъсири фуқаролар манфаатлари, масалалари тадқиқ этилади. умуминсоний қадриятлар, демократия, марказлашган бошқариш (централизм), координация, кооперация, гуманизация, қонун устуворлиги, ижтимоий адолат, рационализация, социализация (ижтимоийлашув), барқарорлик ва тинчлик, модернизация. Характеристика социально-политических ценностей и влияние на духовное возрождение общества АННОТАЦИЯ Ключевые слова: В статье раскрываются функциональные особенности, социально-политические содержательная сущность общественно-политических ценности, ценностей. Независимость рассматривается как высшая политика, социально-политическая ценность. Изучаются вопросы политическая активность, политические силы, гармонизации достижений нашей страны с национальными социальные группы, и общечеловеческими ценностями, их влияние на интересы граждан, национальное и духовное развитие. общечеловеческие ценности, демократия, централизованное управление, координация, кооперация, гуманизация, верховенство закона, социальная справедливость, рационализация, социализация, стабильность и мир, модернизация. Ижтимоий-сиёсий жараёнларнинг қадрият сифатида талқин қилиниши “сиёсат” тушунчаси ва у билан функционал боғлиқ институтларнинг жамият ҳаётидаги ўрнини ўрганишни, ҳеч бўлмаганда очиб беришни тақозо қилади. Сиёсат давлат ички ёки ташқи сиёсатининг ифодаси, “сиёсат” деб аталувчи воқеликнинг жамият ҳаётида акс этишидир. Ўзбек сиёсатшунос олими Р.З. Жумаев сиёсий-ижтимоий жараёнларнинг объекти ва субъектларига ҳокимият эгаси ва сиёсий фаолият, сиёсий-ижтимоий қадриятларга эса субъект ва объектнинг ўзаро муносабати ва ўзаро ҳаракати 2 Жамият ва инновациялар – Общество и инновации – Society and innovations Special Issue – 8 (2021) / ISSN 2181-1415 жараёнида амал қилинадиган нормалар, тартиблар, идеалларни киритади. Ҳақиқатан ҳам, айнан мана шу ўзаро муносабатлар ва ўзаро ҳаракатлар “сиёсий воқеликни акс эттиради ва турли сиёсий кучлар, ижтимоий гуруҳлар ва фуқаролар манфаатлари курашининг, уларнинг ҳукумат тузилмаларига таъсирининг натижа- сидир. Субъектлар ва объектлар ўзаро ҳаракатининг натижаси мустаҳкам алоқалар ва ўзаро муносабатларнинг яратилиши, янги қоидалар ва меъёрларнинг юзага келиши, сиёсий институтларнинг яратилиши ёки барпо бўлишидир”. Ижтимоий-сиёсий қадриятларни функционал хусусиятларига мувофиқ гуруҳлаш бу ўринда мақсадга мувофиқдир. Шунинг учун уларни қуйидагиларга ажратишимиз мумкин: 1. Демократия. 2. Марказлашган бошқариш (централизм). 3. Координация. 4. Кооперация. 5. Гуманизация. 6. Қонун устуворлиги. 7. Ижтимоий адолат. 8. Рационализация. 9. Социализация (ижтимоийлашув). 10. Барқарорлик ва тинчлик. 11. Модернизация. “Демократия” кенг қамровли, турли сиёсий, ижтимоий-иқтисодий, маънавий соҳаларни, инсоннинг турмуш тарзи, тафаккури, гносеологик изланишлари билан боғлиқ тушунчадир. У ижтимоий тараққиёт билан боғлиқ воқелик, шунинг учун кишилар унга сиёсий-ижтимоий, эъзозланадиган, қадрланиб, ташқи тазйиқлардан ҳимоя қилинадиган қадрият деб қарайдилар. Инсоният, тафаккур тарихи, аслини олганда, демократик қадриятлар яратиш тарихидир, ҳеч бир тараққиёт босқичи ёки халқ, миллат йўқки, уларни орзу қилмаган, улар учун курашмаган бўлсин. Бугун жамиятнинг маънавий янгиланиши ҳам демократик қадриятларнинг шаклланиши, ижтимоий-сиёсий ҳаётнинг асосий мезони, кўрсаткичига айланиши билан боғлиқдир. Ижтимоий-сиёсий қадрият сифатида у давлат институтларининг фаолиятида, ҳокимиятнинг тақсимланишида, ўзини ўзи бошқариш органлари ва нодавлат ташкилотларининг ривожланишида намоён бўлмоқда. Демократия ижтимоий-сиёсий ислоҳотлар орқали кишилар маънавиятига, онги ва тафаккурига кириб келган, энди у жамиятнинг туб янгиланишига хизмат қилмоқда. Демократия ҳам рационал бошқаришни тақозо қилади. Шунинг учун ижтимоий-сиёсий институтлар демократик қадриятларнинг шаклланишига бефарқ қарай олмайди, акс ҳолда улар деструктив ҳодисаларга айланиб, жамият, кишилар маънавиятига, тараққиётга салбий таъсир қилиши мумкин. Шарқда демократиянинг ахлоқ-одоб, маънавий императивлар билан чамбарчас боғлиқлиги “демократия демократия учун” эмас, балки демократия жамият ва инсоннинг ижтимоий, маънавий-ахлоқий тараққиёти учун деган қоида амал қилади. Мазкур мақсаддан узоқ ёки унга зид демократия ғайри демократияни, халқ, миллат, ватан тараққиётини таъминлаётган қадриятларни рад этишга, натижада нигилизмнинг авж олишига олиб келади. Демократия тарихий-маданий парадигмадан, халқ, миллат, асрлар давомид