Проблемы создания учебников на английском языке

Аннотация

Калит сўзлар: Мактабларда инглиз тили ўқитилишида, сўзлашув услу- дарслик, бига амал қилган ҳолда, соф адабий тилни ўзлаштириш ва педагогик ва психологик ёзма саводхонликка эришиш учун икки ўзбек ва инглиз талаблар, тилининг унли фонемалар тизимини солиштириш, ўзбек инглиз тили ўқитилиши, сўзлашув услуби. тилидан фарқ қилган ҳолда инглиз тилидаги унли фонема- ларнинг айтилиши ва ёзилишидаги фарқларни ўрганиш- нинг дастлабки босқичини мустаҳкам эгаллаш мақсад йўли- даги биринчи қадам бўлмоғи зарур. 1 Lecturer, department of Interfaculty foreign languages (social sciences and humanities), Andijan State University, Andijan, Uzbekistan. 2 Lecturer, department of Comparative linguistics and theory of translation, National University of Uzbekistan named after Mirzo Ulugbek, Tashkent, Uzbekistan. Жамият ва инновациялар – Общество и инновации – Society and innovations Special Issue – 6 (2021) / ISSN 2181-1415 Проблемы при создании учебников английского языка АННОТАЦИЯ Ключевые слова: При преподавании английского языка в школах, следуя учебник, методу лексики, чистого литературного языка, для педагогические и достижения овладения и грамотности в письменной речи психологические необходимо сравнить систему гласных фонем двух требования, обучение английскому узбекского и английского языков, чтобы сделать первый языку, шаг на пути к цели усиления начального этапа изучения разговорный стиль. различий в произношении и письменности. Ўқитувчи ўқувчининг, шахс ва фуқаролик сифатларига педагогик чизгилар қўйиб, мазкур сифатларни баҳолаб (тахминан бўлса-да), у таълим олаётган муассасада ана шу фазилатларни шакллантиришга йўналтирилган тадбирлар ташкил этиши лозим. Демак, мактабларда инглиз тили ўқитилишида, сўзлашув услубига амал қилган ҳолда, соф адабий тилни ўзлаштириш ва ёзма саводхонликка эришиш учун икки ўзбек ва инглиз тилининг унли фонемалар тизимини солиштириш, ўзбек тилидан фарқ қилган ҳолда инглиз тилидаги унли фонемаларнинг айтилиши ва ёзилишидаги фарқларни ўрганишнинг дастлабки босқичини мустаҳкам эгаллаш мақсад йўлидаги биринчи қадам бўлмоғи зарур. Бу муаммонинг илмий жиҳатдан етарли даражада ишлаб чиқилмаганлиги эса ҳудудимиз мактабларининг 5–9-синфларида инглиз тили фонетикасини она тили материалларига қиёслаб ўргатишдаги долзарб бўлган услубий муаммолари қаторига киради. Мазкур услубий масаларни ҳал этишда, биринчи навбатда, қуйидаги вазифаларнинг ечимини излаш керак бўлади: – умумий ўрта таълим муассасаларида инглиз тилини ўқитиш учун чоп этилаётган дарслик ва дастурларнинг ҳозирги аҳволини таҳлил қилиш; – ёшларга инглиз тилини ўргатишнинг педагогик ҳамда психологик хусусиятларини аниқлаш ва ёритиш; – инглиз тилини ўқитишда интерфаол ҳамда инновацион усуллардан фойда- ланиш технологиясини ишлаб чиқишни ташкил қилиш. Бундан келиб чиқиб, чет тили дарсларини такомиллаштиришга қаратилган манбаларни таҳлил қилишга киришар эканмиз, авваламбор, услубий жараён- ларнинг дарс ва машғулотларда тутган ўрнини ўрганиб чиқишимиз ниҳоятда муҳимдир. Аввало, тил ўргатиш машғулотларида ўқувчиларнинг тил ўрганишга бўлган шахсий қизиқишларини педагогик нуқтаи назардан ўрганиш даражалари таҳлил қилинди. Ўқувчиларнинг ўз фаолиятлари давомида тил ўзлаштириш ва ундан фойдаланишга бўлган муносабатлари, чет тилни ўрганиш жараёнига берган баҳо- лари ўрганилди. Тажриба жараёнида “Чет тилини ўрганишда дарсликларнинг роли”, “Тил маданияти ва анъаналар” ва “Инглиз тилининг жаҳон цивилизациясидаги ўрни” каби мавзуларда ўқитувчилар иштирокида (ёрдамида) ўқувчилар билан давра суҳбатлари ўтказилди. Фарғона вилояти Ўзбекистон туманидаги 65-сон умумий ўрта таълим муассасаси ўқувчиларида инглиз тилини ўрганиш ва ўзлаштириш самараларини аниқлаш мақсадида респондентларга қуйидаги саволлар тарқатилди ва жавоблар олинди: 244 Жамият ва инновациялар – Общество и инновации – Society and innovations Special Issue – 6 (2021) / ISSN 2181-1415 1-жадвал Умумий ўрта таълим муассасалари ўқувчиларида инглиз тилини ўрганиш ва ўзлаштириш самараларини аниқлаш сифати (9-синф ўқувчилари иштирокида) Тажриба гуруҳи Назорат гуруҳи Инглиз тилини ўрганишга бўлган қизиқишни № сони – 31 нафар сони – 27 нафар аниқлашга қаратилган саволлар ижобий салбий ижобий салбий Инглиз тилини ўрганишда унинг тарихий 1. 22 9 26 1 омил-ларини ўрганиш зарурми? Инглиз тилини ўрганишда дарсликнинг 2. 29 2 27 0 ўрнини қандай баҳолайсиз? Инглиз тилини ўрганишда замонавий усул- 3. 23 8 19 8 ларнинг зарурати борми? Инглиз тилини ўрганиш масалаларига, 4. умуман, чет эл халқлари тилини ўрганишга 27 4 26 1 муносабатингиз? Жадвалда келтирилган кўрсаткичлардан, назорат гуруҳи аъзоларининг ижобий жавоблари тажриба гуруҳи аъзоларига қараганда юқори эканлиги кўриниб турибди. Бунинг сабаби назорат гуруҳларида олиб борилган тадбирларнинг самараси билан изоҳланади. Шунингдек, биз ўқувчиларнинг инглиз тили бўйича билимларини ўрганиш мақсадида экспериментлар ўтказдик. Тажриба-синов ишларини ташкил этиш икки йўналишда олиб борилди: 1. Ўқувчининг инглиз тили тарихи ҳақидаги тасаввури ва уларнинг замонавий инглиз