ОБРАЗОВАТЕЛЬНОЕ ЗНАЧЕНИЕ КНИГИ ОЙБЕКА «ВОСПОМИНАНИЯ ДЕТСТВА»

Аннотация

In the world, there are many very mature and rare works in terms of spiritual, educational, and educational aspects. Including the works of our great writer Musa Tashmuhammad son Oybek in this regard, besides being highly spiritual, their educational value is also unlimited. We want to show the important role of the book "My childhood memories" in the education of our youth. Keywords: "My childhood memories", Turgun, Azam, Kadir, Haji, Musavoi. ОБРАЗОВАТЕЛЬНОЕ ЗНАЧЕНИЕ КНИГИ ОЙБЕКА «ВОСПОМИНАНИЯ ДЕТСТВА» Аннотация. В мире существует множество очень зрелых и редких произведений с точки зрения духовного, просветительского и просветительского аспектов. В том числе и произведения нашего великого писателя Мусы Ташмухаммада сына Ойбека в этом плане, помимо того, что они высокодуховны, их просветительская ценность также безгранична. Мы хотим показать важную роль книги «Воспоминания моего детства» в воспитании нашей молодежи. Ключевые слова: «Воспоминания моего детства», Тургун, Азам, Кадир, Хаджи, Мусавой XX asr o‘zbek adabiyotining rivojiga ulkan va bebaho hissa qo‘shgan ulug‘ adib, shoir, olim, jamoat arbobi O‘zbekiston xalq yozuvchisi Muso Toshmuhammad o‘g‘lili Oybekning o‘zbek xalqining milliyligi, o‘ziga xos mentaliteti hamda yoshlarning ma’naviy barkamol bo‘lishi va komil inson darajada tarbiya topishida yuksak darajada xizmat qiladigan nodir asarlari mavjud bo‘lib, ulardan biri uning “Bolalik xotiralarim” asaridir.[1] Oybekning “Bolalik xotiralarim” qissasi avtobiografik xarakterda boʻlib, uning bosh qahramoni – Musavoy, yaʼni boʻlajak adibning oʻzidir. Qissa bola tilidan hikoya qilinadi. Undagi voqealar Oybekning bolalik xotiralaridir, lekin muallif faqat xotiralar bilan cheklanib qolmasdan, oʻsha davrning yirik voqealarini ham tasvirlaydi. 6 22 International scientific journal ISSN: 2181-3906 «MODERN SCIENCE АND RESEARCH» 2024 VOLUME 3 / ISSUE 2 / UIF:8.2 / MODERNSCIENCE.UZ Qissa voqealari XX asrning 10-yillarida kechadi. Bu davr adibning ayni bolalik davridir. Adabiyotshunos Abdug'afur Rasulovning taʼkidlashicha, Oybek davrlarni yaxshi eslaydi. Aniqrogʻi, XX asrning 10-yillari voqeligi odamlari Oybek ijodining oʻq ildizidan birini belgilaydi. U “Bobom”, “Bolalik xotiralarim”, “Baxtigul va Sogʻindiq”, “Ulugʻ yoʻl” asarlarida shu davrni tasvirlaydi. Demoqchimizki, Oybek ijodini oʻrganganda biografik metodni zinhor unutmaslik kerak. [2] Oybekning “Bolalik xotiralarim” qissasi estetik janrda yozilgan. Asarda bosh qahramonning biografiyasi xalq hayoti davr hodisalari ijtimoiy o‘zgarishlar bilan uzviy bog‘liq holda tasvirlangan. Qissada bosh qahramon Musavoyning biografiyasini hikoya qilish orqali o‘sha yillardagi xalq hayotining keng haqiqiy manzarasi chizilgan. Qissa o‘z uslubining mayinligi lirizmga boyligi, voqealar mantig‘ining kuchliligi va izchilligi, obrazlarning aniqligi, qissa tilining ravon va jozibadorligi bilan kitobxonlarga manzur bo‘ladi. Oybek bu qissani yozish bilan birga o‘zining bolalar dunyosini, kichkintoylar psixologiyasini qanchalik chuqur bilishini namoyish etadi. Chunki bu asarda bolalar xarakteri va psixologiyasining turli xil, hatto ba’zan ko‘z ilg‘mas darajada nozik bo‘lgan murakkab tomonlari ham mohirlik bilan ochib berilgan. Oybekning “Qutlug‘ qon” romani voqealari bilan “Bolalik xotiralarim” qissasi voqealari bir-biriga o‘xshaydi. Adabiyotshunos olim Matyoqub Qo‘shjonov ta’kidlaganidek: “Tarixdan ma’no izlashni Oybek umrining oxirigacha davom qildirdi. U o‘zining “Bolalik xotiralarim” qissasida temirchi Jo‘ra, Tursunlar va Yo‘lchilar davriga murojaat qiladi. Bolalikda temirchi jo‘rani eslatadigan kosib va hunarmandlar obrazini yaratdi.” “Bolalik xotiralarim” qissasida Turgʻun, Aʼzam, Ahmad, Qodir, Hoji, Sobir kabi Musavoyning tengqurlari va oʻrtoqlarining obrazlari ham berilgan. Ularning har biri oʻz shaxsiy qiyofalariga ega. Qodir koʻrinishdan moʻmin-qobilga oʻxshab tuyulsa-da, ammo jahldor. Ahmad oshiqboz, tentakroq, Hoji mardikorning oʻgʻli quvgina, Sobir kichkina boʻlsa ham pishiqqina. Ularning turmush tarzi turlicha. Kattaroq bolalar oshiq, chillak oʻynaydilar, kichik bolalar esa tol novdalaridan ot qilib minadilar. Bu borada Turgʻun obrazi feʼl-atvoridagi sergaplik, toqatsizlik, shartakilik bilan birmuncha ajralib turadi. Oybek oʻsha davr tashvishlari bolalar hayoti va taqdirida ham maʼlum darajada aks etganligini mahorat bilan tasvirlaydi. Ushbu go`zal asari bila keng kitobxonlar qalbini zabt etgan adib nafaqat katta yoshli kitobxonlar balki beg‘ubor bolalar qalbini ham ushbu betakror durdonasi bilan zabt etishga muvaffaq bo‘ldi. Ushbu asarda butun dunyo bolalarining beg‘uborligi, o‘zbek xalqining bolalari turmush tarzi, ularning kechinmalari hamda bolalarimiz milliy o`yinlar haqida ham batafsil so`z yuritiladi.[3] Xulosa Xulosa o‘rnida shuni aytish mumkinki “Bolalik xotiralarim” qissasi XX asrdagi eng chiroyli asarlardan biridir. U o‘sha davrning kamtarin va achinarli qishloq hayoti-yu bolalarning quvnoqligi, ularning turmush tarzi-yu, kundalik hayoti, o‘zbek bolalarining