РОЛЬ ИНСТИТУТОВ ГРАЖДАНСКОГО ОБЩЕСТВА В БОРЬБЕ С КОРРУПЦИЕЙ В УЗБЕКИСТАН

Аннотация

This article talks about the participation of non-governmental non-profit organizations andother institutions of civil society in the fight against corruption in our country, as well as the main methods of participation of citizens' self-government bodies, non- governmentalnon-profit organizationsin thefightagainst corruption. Key words: Corruption, non-governmental non-profit organization, civil society, honesty vaccine, conflict of interests, legal consciousness, legal culture, pluralism, declaration, public control. РОЛЬИНСТИТУТОВ ГРАЖДАНСКОГООБЩЕСТВАВБОРЬБЕС КОРРУПЦИЕЙ ВУЗБЕКИСТАН Аннотация. В данной статье говорится об участии негосударственных некоммерческих организаций и иных институтов гражданского общества в борьбе с коррупцией в нашей стране, а также об основных способах участия органов самоуправления граждан, негосударственных некоммерческие организации в борьбе с коррупцией. Ключевые слова: Коррупция, негосударственная некоммерческая организация, гражданское общество, вакцина честности, конфликт интересов, правосознание, правовая культура,плюрализм,декларация,общественныйконтроль. Mustaqilligimizning ilk yillaridan boshlab, mamlakatimizda demokratik huquqiy davlat va kuchli fuqarolik jamiyati qurishningumumiy strategiyasini amalga oshirish doirasida qonun ustuvorligini ta’minlash, fuqarolarning huquq va erkinliklarini himoya qilish, sud-huquq tiziminiislohqilishyuzasidan tizimlichora-tadbirlar izchil amalgaoshirib kelinmoqda. Tarixan qisqa davr ichida mamlakatda qonuniylik va huquq-tartibotni ta’minlashning institutsional va huquqiy asoslari shakllantirildi, korrupsiyaga qarshi kurashning samarali tizimi yaratildi. Mazkur yo‘nalishdagi islohotlarni amalga oshirishda 770 International scientific journal ISSN: 2181-3906 «MODERN SCIENCE АND RESEARCH» 2023 VOLUME2/ISSUE12/UIF:8.2/MODERNSCIENCE.UZ milliy qonunlarga xalqaro huquqiy umume’tirof etilgan normalarni singdirish masalasiga alohidae’tiborberildi. Shu bilan birgalikda, mamlakatimizdagi yuksalishlarga jiddiy to‘siq bu korrupsiya balosi ekanligini qayd etish zarur. Davlat va jamiyat boshqaruvini yanada demokratlashtirish hamda modernizastiya qilish, davlat boshqaruvi sohalarini liberallashtirish sharoitida davlat xizmatchilari tomonidan poraxo‘rlik, mansab mavqeini suiiste’mol qilish bilan bog‘liq jinoyatlarning sodir etilishi davlat hokimiyatining obro‘sizlanishiga, davlatning siyosiy, iqtisodiy, huquqiy tizimiga putur etishiga, natijada, davlat hokimiyati faoliyati samaradorliginingsusayishiga sabab bo‘ladi.Shubois,ushbuillatga qarshi kurashish va barham berishsiyosati davlat va jamiyat faoliyatiningustuvoryo‘nalishlaridan biriga aylandi. Korrupsiyaga qarshi kurashish davlat organlari tomonidan aholining huquqiy ongi va huquqiy madaniyatini yuksaltirish, davlat va jamiyat hayotining barcha sohalarida korrupsiyaning oldini olishga doir chora-tadbirlarni amalga oshirish, korrupsiyaga oid huquqbuzarliklarni o‘z vaqtida aniqlash, ularga chek qo‘yish, korrupsiyaga imkon beruvchi sabablar va shart-sharoitlarni bartaraf etish, huquqbuzarliklarni sodir etganlik uchun javobgarlikning muqarrarligi prinsipinita’minlash kabi chora-tadbirlar orqali amalga oshiriladi. Korrupsiyaga qarshi kurashish mamlakatimizda olib borilayotgan siyosiy-huquqiy islohotlarning asosiy yo‘nalishlaridan biri bo‘lib qolmoqda. O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti Shavkat Mirziyoyev: “Korrupsiyaga qarshi kurashishda aholining barcha qatlamlari,engyaxshi mutaxassislar jalb qilinmas ekan, jamiyatimizning barcha a’zolari, ta’bir joiz bo‘lsa, “halollik vaksinasi”bilan emlanmas ekan, o‘z oldimizga qo‘ygan yuksak marralarga erisha olmaymiz. Biz korrupsiyaning oqibatlari bilan kurashishdan uning barvaqtoldiniolishgao‘tishimiz kerak”,deb haqli ravishdata’kidlaydi. Ma’lumot o‘rnida aytish joizki, korrupsiya muammosi so‘nggi yillarda xalqaro miqyosda transmilliy jinoyat sifatida xalqaro tashkilotlar tomonidan keng muhokama qilinayotgan mavzu hisoblanadi. Ayrim siyosatchilar tomonidan korrupsiyaga global inqirozni keltirib chiqaruvchi omil sifatida ham ta’rif beriladi. Rivojlangan mamlakatlar tajribasiga e’tibor qaratadigan bo‘lsak, ularning ayrimlari korrupsiya balosiga o‘z vaqtida muvaffaqiyatli kurashib,ijobiynatijalarni qo‘lga kiritishgan. 2022–2026 yillarga mo‘ljallangan Yangi O‘zbekistonning taraqqiyot strategiyasida ham korrupsiyaga qarshi kurashish ustuvor vazifa etib belgilandi. Xususan, Taraqqiyot strategiyasida davlat boshqaruvi organlari faoliyati ustidan davlat nazoratini amalga oshirishda manfaatlar to‘qnashuvi vujudga kelishini bartaraf etish, mazkur jarayonga keng jamoatchilikni jalb qilish (4-maqsad), korrupsiyaga moyil soha va tarmoqlarni aniqlash, korrupsiyaviy omillarni bartaraf etish tiziminingsamaradorligini oshirish,jamiyatda korrupsiyaga nisbatanmurosasizmunosabatni shakllantirish (84-maqsad) nazardatutildi. Shuningdek,Taraqqiyotstrategiyasida davlat xizmatida halollik standartlarini joriy etish belgilangan bo‘lib,unga ko‘ra, davlat xizmatchilarining daromad va mol-m