Лучшие интеллектуальные исследованияQurbonov Yorqinbek Avazxonovich2025
ДАРОМАДИ БЕЛГИЛАНГАН ХАЛҚАРО ҚАРЗ ҚИММАТЛИ ҚОҒОЗЛАРИНИ ЖОЙЛАШТИРИШ ОРҚАЛИ ИНВЕСТИЦИЯЛАР ЖАЛБ ҚИЛИШ МАСАЛАЛАРИ Шомиров Азизбек Абдурашидович
ЖАЛБ ҚИЛИШ МАСАЛАЛАРИ · Шомиров Азизбек Абдурашидович
Цифровая экономика · 2026
Аннотация
The introductory part of this article provides brief information on the development of the securities market in the Republic of Uzbekistan, including the tasks set in the regulatory documents adopted for the development of the sector. The review of the literature provides the opinions of foreign and domestic economists on attracting investments through the issuance of Eurobonds, which are a type of international debt securities. Analytical data on international sovereign bonds placed on behalf of the Republic of Uzbekistan in recent years are provided, and relevant conclusions are drawn on them. The article concludes with proposals and recommendations for the development of the sector. Keywords: debt securities, eurobond, sovereign international bond, foreign stock exchanges, "green" bonds, investment, investor. КИРИШ Жаҳон мамлакатлари иқтисодиётга инвестицияларни жалб қилиш борасида турли механизмлардан фойдаланиб келмоқда. Лекин бугун дунёнинг кўпгина давлатларида кузатилаётган нотинч вазиятлар инвесторлар ўз капиталини қайсидир соҳага йўналтириш юзасидан ўта синчковлик билан қадам ташлаётгани ҳам сир эмас. Мамлакатмизда ҳам қулай инвестиция муҳитини яратиш, унда турли категориядаги инвесторлар иштирокини таъминлаш ҳамда молия-кредит тизимини барқарорлигини таъминлаш борасида амалий ишлар бажарилмоқда. Шу ўринда таъкидлашимиз мумкинки, бугунги кунда капитал WWW.INFOCOM.UZ “RAQA MLI IQTISODIYOT” ILMIY-ELEKTRON JURNALI | 11-SON 143 бозорининг асосий сегментларидан бири бўлган қимматли қоғозлар бозори орқали инвестицияларни жалб қилиш амалиётини ривожлантириш юзасидан қабул қилинган норматив-ҳуқуқий ҳужжатларда бир нечта вазифалар белгилаб берилган. Жумладан, Ўзбекистон Республикаси Президентининг 2023 йил 2 сентябрдаги ПҚ-291-сон “Капитал бозорини ривожлантиришнинг қўшимча чора-тадбирлари тўғрисида”ги Қарорида қимматли қоғозлар бозорини ривожланишини янада жадаллаштириш мақсадида қуйидаги вазифалар белгилаб берилган [1]: Хусусан: - қимматли қоғозлар бозорида инвесторлар, шу жумладан хорижий инвесторлар иштирокини янада кўпайтириш; - қимматли қоғозлар бозорини тартибга солиш ва назорат қилиш бўйича замонавий ёндашувларни қўллаш; - Ўзбекистон Республикасининг норезиденти бўлган инвесторларнинг хўжалик жамиятлари облигациялари бўйича ҳисобланган фоизлар тарзидаги даромадларини жисмоний шахслардан олинадиган даромад солиғи ва юридик шахслардан олинадиган фойда солиғидан озод қилиш муддатини узайтириш ва ҳоказолар. Юқоридаги меъёрий ҳужжатларда белгиланган вазифаларнинг нақадар муҳимлиги мамлакатимизда қимматли қоғозлар бозори орқали инвестициялар жалб қилиш тизимини янада ривожлантириш бўйича олиб борилаётган ишларнинг долзарб аҳамиятга эга эканлигидан далолат беради. АДАБИЁТЛАР ТАҲЛИЛИ Қарз қимматли қоғозлари бозори орқали инвестицияларни жалб қилишнинг иқтисодий моҳияти, зарурияти ва унинг мамлакат инвестициявий жозибадорлигини оширишдаги ўрни ҳамда ҳақида кўплаб иқтисодчилар илмий тадқиқотлар олиб боришган. Айниқса, даромади белгиланган қарз қимматли қоғозлари бозори, жумладан облигациялар бозорини янада ривожлантириш орқали мамлакатга инвестицияларни жалб қилиш борасида жаҳон ва маҳаллий етакчи иқтисодчи олимларнинг фикр-мулоҳазалари таҳлилини келтириб ўтишни мақсад қилдик. Jamel Boukhatem фикрига кўра, макроиқтисодий ва молиявий ўзгарувчилар маҳаллий облигациялар бозорининг қисқа муддатли ривожланишида институционал омиллардан муҳимроқдир. Бироқ, у улкан иқтисодиёт, давлат харажатларининг сезиларли даражада ошиши, паст инфляция, кенгроқ ва чуқурроқ молиявий тизим ҳамда бюрократик сифатнинг яхшиланиши муҳим эканлигини аниқлади [3]. Е. Игнатенко ва И. Алексеева кўп сонли халқаро инвесторларнинг иштироки туфайли еврооблигациялар кўпинча маҳаллий “RAQAMLI IQTISODIYOT” ILMIY-ELEKTRON JURNALI | 1 1-SON WWW.INFOCOM.UZ 144 молиявий воситаларга нисбатан анча жозибадор молиялаштириш шартларига эга деб ҳисоблайди [4]. “Еврооблигациялар мамлакатлар ва компанияларга жаҳон молия бозоридан маблағларни жалб қилиш имкониятини беради, бу айниқса чекланган ички молиялаштириш шароитида муҳимдир”, дея таъкидлайди А. Шаталов [5]. Яна бир иқтисодчи С. Яценко еврооблигацияларни чиқариш компаниялар ва мамлакатларга бир нечта валюталарда, жумладан, АҚШ доллари, евро ва япон иенасида капитал жалб қилиш орқали валюта рискларини бошқариш имконини беришини таъкидлаган [6]. И.В. Ильин ва Н.В. Захаркиналарга кўра “Еврооблигациялар чиқариш эмитентларга ҳатто иқтисодий беқарорлик шароитида ҳам мураккаб ёки узоқ муддатли лойиҳаларни молиялаштириш имконини беради. бу уларни иқтисодий ўсишни қўллаб- қувватлаш учун қимматли воситага айлантиради” [7]. Маҳаллий иқтисодчи олимлардан Н.Турсунова тадқиқотлари жараёнида еврооблигацияларнинг афзалликлари ва камчиликлар юзасидан хулосалар шакллантирган, жумладан унинг фикрига кўра халқаро миқёсда кредит тарихининг юзага келиши ва таъминот ҳамда гаров бўйича ортиқча талабнинг мавжуд эмаслиги ушбу молиявий инструментнинг устун жиҳатларидан ҳисобланади [8]. Юқоридаги иқтисодчилар ҳамда бошқа илмий излан
Доказательный фрагмент
«The introductory part of this article provides brief information on the development of the securities market in the Republic of Uzbekistan, including the tasks set in the regulatory documents adopted for the developme…»
Образец извлечения
Демо-превьюThe introductory part of this article provides brief information on the development of the securities market in the Republic of Uzbekistan, including the tasks set in the regulatory documents adopted for the developme… Полный текст публикации CiteX не хранит — доступ к первоисточнику открывается по DOI согласно лицензии издателя и выбранному плану.
- Цитирований
- 0
- Тип
- Журнал
- Страна
- Узбекистан
- Ключевые слова
- debt securities, eurobond, sovereign international bond, foreign, қарз қимматли қоғозлари, хорижий фонд биржалари, инвестор., foreign stock exchanges, investor., investment, "green" bonds, инвестиция, суверен халқаро облигация, еврооблигация, “яшил” облигациялар
Смежные источники
Экономика и инновационные технологииЭгамбердиев Фармонқул Турсунқулович, Ёқубжонова Ҳулкарбону Ёқубовна2018
The American Journal of Applied sciencesShohista Qobiljonovna Yuldasheva, Okhistaxon Khabibjonova2021
Экономика и инновационные технологииКаримов Норбой Ганиевич, Султанов Махмуд Ахмедович2018