ОТНОШЕНИЯ МЕЖДУ УЗБЕКИСТАНОМ И САУДОВСКОЙ АРАВИЕЙ

Аннотация

In this article, the foreign policy of Saudi Arabia is based on the principles of not interfering in the internal affairs of other countries, strengthening and developing relations with the countries of the Persian Gulf, the Arabian Peninsula, and the Islamic world, and living with good neighborliness. Also, the principles of cooperation between the country and friendly countries and the principles of effective activity in international and regional organizations were analyzed. Key words: Saudi Arabia, foreign policy, Persian Gulf, Arabian Peninsula, Islamic world. ОТНОШЕНИЯ МЕЖДУ УЗБЕКИСТАНОМ И САУДОВСКОЙ АРАВИЕЙ Аннотация. В данной статье внешняя политика Саудовской Аравии основывается на принципах невмешательства во внутренние дела других стран, укрепления и развития отношений со странами Персидского залива, Аравийского полуострова и исламского мира. и жить в добрососедстве. Также были проанализированы принципы сотрудничества страны с дружественными странами и принципы эффективной деятельности в международных и региональных организациях. Ключевые слова: Саудовская Аравия, внешняя политика, Персидский залив, Аравийский полуостров, исламский мир. Oʻzbekiston — Saudiya Arabistoni munosabatlari — 1992 yil fevralda Saudiya Arabistoni tashqi ishlar vaziri shahzoda Saud al-Faysal bin Abdulaziz Ol Saudning Oʻzbekistonga, oʻsha yil aprelda Oʻzbekiston Respublikasi Birinchi Prezidenti Islom Karimovning Saudiya Arabistoniga tashrifidan soʻng 1992 yil noyabrda Jidda shahrida Oʻzbekiston Respublikasi konsulxonasi, may oyida Ar-Riyodda elchixonasi, 1997 yil 27 martda Toshkentda Saudiya Arabistoni elchixonasi ochildi. 1995 yil noyabr da Oʻzbekiston Respublikasi Tashki ishlar vazirining Saudiya Arabistoni ga qilgan tashrifi davomida Oʻzbekiston bilan Saudiya Arabistoni oʻrtasida savdo, iqtisod, investitsiyalar, texnika, madaniyat, sport va yoshlar ishlari sohalarida hamkorlik qilish toʻgʻrisida bitim imzolandi. 1996 yil aprelda ArRiyodda Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Islom Karimovning "Oʻzbekiston iqtisodiy islohotlarni chuqurlashtirish yoʻlida", 1998 yil martda "Oʻzbekiston XXI asr boʻsagʻasida: xavfsizlikka tahdid, barqarorlik shartlari va taraqqiyot kafolatlari" asarlari arab tilidagi nashrining rasmiy takdimoti oʻtkazildi. 4 28 International scientific journal ISSN: 2181-3906 «MODERN SCIENCE АND RESEARCH» 2023 VOLUME 2 / ISSUE 10 / UIF:8.2 / MODERNSCIENCE.UZ 1996 yilda Saudiya Arabistonining "Delta oyl" shirkati bilan hamkorlik aloqalari oʻrnatildi. Jumladan, Oʻzbekiston hukumati AQSH — Saudiya Arabistonining "Yunikol" va "Delta oyl" shirkatlari konsorsiumi bilan neft va gaz quvurlari loyihalari toʻgʻrisida bitim, "Oʻzbekneftgaz" milliy xolding kompaniyasi esa Oʻzbekistonda neft razvedkasi hamda uni qazib chiqarish haqida anglashuv bayonnomasini imzoladi. 1996 yil yanvarda "Oʻzbekturizm" kompaniyasi "AlMarva" shirkati bilan turizm va aviachiptalarni sotish toʻgʻrisida bitim imzoladi. 2002 yilda Oʻzbekiston — Saudiya Arabistoni oʻrtasidagi tovar aylanmasi 3,9 mln. AQSH dollarini tashkil etdi. Oʻzbekistonning Saudiya Arabistoni ga eksporti, asosan, savdo va unga aloqador xizmatlardan iborat. Ayni paytda, Saudiya Arabistonidan shirinliklar, don, gilam va polni krplaydigan mahsulotlar, oʻsimlik va mol yogʻi, mebel va choyshablar, spirtsiz ichimliklar, optika jihozlari, poyabzal, boʻyoklar, oʻyinchoq va sport anjomlari olinadi. Oʻzbekistonda Saudiya Arabistoni ishtirokidagi 14 korxona roʻyxatga olingan boʻlib, ularning 10 tasi qoʻshma korxona, 4 tasi 100% Saudiya Arabistoni sarmoyasidagi korxonalardir. Bu kabi korxonalar ikki davlatning iqtisodiy aloqalari natijasida vujudga kelgan bo’lib, ikkala tomonning rivojlanishi uchun o’z hissasini qo’shadi. Saudiya Arabistoni va Oʻzbekistonda ijobiy iqtisodiy aloqalarni yaratish va iqtisodiy ko’rsatkichlar koʻpayishni taʼminlashga yordam berish uchun oʻrtacha hamkorlikni rivojlantirish asosiy masalalardan biridir. Ikki mamlakat iqtisodiy resurslardan foydalanish, investitsiyalar yaratish va savdo-sotiq aloqalarini rivojlantirishning koʻp yoʻnalishlarida hamkorlik qilmoqda. Saudiya Arabistoni iqtisodiy tizimida neft va gaz sanoati olamga mashxur. U mamlakatning asosiy eksport maxsulotlari hisoblanadi va energiya koʻlamlari orqali daromadi oshadi. Oʻzbekiston esa neft va gaz eksportchi boʻlib, boshqa sanoat sohalarida ham muvaffaqiyatli faoliyat yuritmoqda. Iqtisodiy vositalar koʻpaytirilib, turizm, tekstil, kimyo va yemxonachilik sohalarida ahamiyatli koʻpayishlar kuzatilmoqda. Saudiya Arabistoni davlat kapitalismi asosida iqtisodiy islohotlarini amalga oshirmoqda, ularni isteʼmol qilgan davlat investitsiyasi qoʻshimcha mablagʻlarni toʻplashda ham osonliklar beradi. Oʻzbekiston esa davlat iqtisodiyati orqali iqtisodiy islohotlarni amalga oshiradi, xususan, strukturani yanada oʻzgartirish va ikea vositalarni qoʻllashni ragʻbatlantirish uchun qoʻllaniladi. Saudiya Arabistoni va Oʻzbekistonning iqtisodiy aloqalari hamkor iqtisodiy tashkilotlar va tadbirkorlikning oʻzaro bogʻliq