НРАВСТВЕННО-ЭСТЕТИЧЕСКАЯ ФУНКЦИЯ И ДИДАКТИЧЕСКАЯ ИНТЕРПРЕТАЦИЯ ОБРАЗА ЛЮБИМОГО ЧЕЛОВЕКА В ЛИРИКЕ ХАФИЗА ХОРЕЗМИ

Аннотация

Mazkur maqolada Hofiz Xorazmiy lirikasidagi ma - falsafiy va axloqiy-estetik nuqtayi nazardan tahlil etib, uning tarbiyaviy-didaktik hiy ishq, axloqiy tarbiya, estetik talqin, didaktik yondashuv. shukurjonyeldashbayevna@gmail.com - - - Kurbanova Shukurjon Yeldashbayevna Independent researcher at Urgench State Pedagogical Institute shukurjonyeldashbayevna@gmail.com Annotation. This article analyzes the image of the beloved in the lyrics of Hafiz Khorezm from a religious-philosophical and moral-aesthetic point of view, reveals its educational-didactic significance, and draws attention to the importance of the image in the modern educational process. Keywords: Hafiz Khorezm, image of the beloved, divine love, moral education, aesthetic interpretation, didactic approach. 683 P mavzusidagi Respublika ilmiy-amaliy anjuman materiallari. Namangan 2025-yil. -estetik vosita emas, balki chuqur falsafiy-ramziy tushunchalar sifatida shakllangan bo kechinmalarini ifodalovchi markaziy timsollardandir. Bu obrazlar orqali inson qalbining orzu- badiiy talqinda gavdalanadi. Aynan mana shu yondashuv Sharqning buyuk mutafakkirlari -falsafiy ifodasini topgan. Ularning -nazariy asosda tadqiq etish, integratsiya qilish borasida qator ilmiy izlanishlar amalga oshirilgan. Jumladan, B.Xodjayev [1], M.Xayrullayev [2], S.Nishonova [3], Z.Ismailova [4], M.Irisbayeva [5], R.Rustamova [6], D.Farsaxonova [7] kabi olimlarning tad -pedagogik qarashlari, chuqur tahlil qilingan. va haqiqat timsolini mujassamlashtirib, uni shunchaki sevgi obyekti emas, balki inson -didaktik an badiiy manba sifatida belgilaydi. merosining jahon adabiy- Jumladan, R.Toparli [8], A.Ustuner [9], A.Karahan [10] singari xorijiy tadqiqotchilar Hofiz Xorazmiy lirik merosidagi sevgi falsafasini, axloqiy- Bu borada ustozimiz, taniqli adabiyotshunos olim M.Sulaymonov [11,12] tomonidan olib borilgan ilmiy tadqiqotlarda Hofiz Xorazmiy lirikasida ifodalangan didaktik axloq-odob masalalarining badiiy-falsafiy talqini chuqur va tizimli tarzda tahlil etilgan. M.Sulaymonov turli obrazlar orqali ifodalangan axlo beradi. Olimning izlanishlari Hofiz Xorazmiy ijodining nafaqat badiiy-estetik, balki didaktik- nba hisoblanadi. gi konseptual bilan toblanadi va nihoyat, ilohiy haqiqat 684 P mavzusidagi Respublika ilmiy-amaliy anjuman materiallari. Namangan 2025-yil. aklovchi ruhiy ideal u turli qatlamlarda talqin etiladi.(1-jadval) Ifodalanish Shaxs kamoloti bilan Tavsifi shakli Diniy-falsafiy tasavvufiy tushunchalar ruhiy poklanish va mutlaq 1 timsol, ilohiy haqiqatga doirasida ilohiy haqiqat sari intilish orqali yetishishning ramzi. komillikka erishadi. Ayol qa Inson axloqiy yetuklik, xarakterining 2 obrazdagi badiiy- nafislik mujassamoti hissiyotlarni rivojlantirish sari estetik talqini sifatida beriladi. oshiq qalbining Oshiq nigohidagi ruhiy iztiroblari, ichki 3 - sadosi. hayot Insonning orzu-umidlari, ijtimoiy Hofiz idealidagi mazmunini anglashga 4 va shaxsiy ideallar sari harakati undovchi ruhiy-axloqiy mukammallik timsoli. 1-jadval. kamolotining aks ettiruvchi jihatlari. Bularni quyidagicha izohlash mumkin: 1. Diniy-falsafiy tushuncha . haqiqatga, Allohga yetishish sari yetaklovchi ilohiy timsol sifatida qaraladi. U dunyoviy Mazkur obraz orqali Hofiz Xorazmiy ilohiy vositasida anglash mumkinligini poetik asosda isbotlaydi. Haqdin safovu diyda-yi diydorbin tila [13. B.22]. 2. Ayol xarakterining obrazdagi badiiy-estetik talqini. Hofiz Xorazmiy sadoqat, fidoyilik, izzat-nafs va hayoli noziklik kabi fazilatlari orqali shoir uni jamiyatda axloqiy 685 P mavzusidagi Respublika ilmiy-amaliy anjuman materiallari. Namangan 2025-yil. Xorazmiy -umidlar, balki umuminsoniy qadriyatlarni mujassamlashtiradi. Taqi ortar oshiqning niyozi [14. B.249]. . akati, hatto sukuti ham oshiq qalbida ruhiy titroq, ichki shga urinadi va eng muhimi ichki tozalikka, kamolga intiladi. Shu Hayoli b Hayol- [13. B.230]. kamolotning timsoli. bu faqatgina in konsept sifatida qaraladi. Mazkur obraz orqali shoir insonni oliyjanoblik, sabr, vafodorlik, hayot mazmuni haqida tafakkur yuritishga chorlaydi. Ideal bu shaxs kamoloti sari bosilgan har bir qadaming ramzidir. Shu bois Hofiz Xorazmiy lirikasidagi oshiq murakkab, falsafiy jarayonini ifodalovchi ruhiy sarguzashtdir. Yu Yuzi moh-i osmonimdur manim. [15. B.48]. Xulosa mumtoz adabiyotida shakllangan falsafiy-axloqiy konsepsiyalarning poetik ifodasidir. Bu obraz shunchaki sevgi timsoli emas, balki murakkab ruhiy- -falsafiy tabiatini anglaydi, komillik sari intiladi, haqiqatga yaqinlashishga urinadi. Shoir ijodida sadoqat, tavoze, fidoyilik, sabr va iztirob orqali yetuklikka intilishi yetuklikning ideal modeli shakllanishiga xizmat qiladi. Bu jihatlar Hofiz Xorazmiy 686 P mavzusidagi Respublika ilmiy-amaliy anjuman materiallari. Namangan 2025-yil. da axloqiy- imkonini beradi. Mavzu doirasida olib borilgan nazariy tadqiqot natijasida quyidagi taklif va tavsiyalarni ilgari surish mumkin: Hofiz Xorazmiy lirikasidagi oshiq adabiy-tarbiyaviy metodikalar ishlab chiqilishi maq