DIYDAR

Аннотация

В этой статье рассказывается об одной из наших лучших подружек, Ханзаде Палўановой, известной среди каракалпакского народа как подружкa. Ключевые слова: Школа, музыка, хореографические танцы, народные ансамбли, концертные инструкции, дневники, Мастера Annotation: In this article, we will tell about one of our comrades-in-arms, Princess Khanzada Paluanova, who is known among the people of Karakalpak as a warrior. Keywords: School, music, choir dances, folk ensembles, concert instruction, public days, teachers. Qaraqalpaq xalıq qosıqların óziniń xosh hawazı menen atqarıp, xalqımızǵa inam etip dóretiwshilik jolında ayanbay miynet etip kiyatırǵan xalıq súygen qosıqshı Máryash Tájiǵalieva 1965-jılı 11- oktyabrde Qaraqalpaqstan https://scientific-jl.com/luch/ 3 6 2 Часть-46_ Том-5_ июнь-2025 Respublikasınıń Nókis qalasında dúnyaǵa kelgen. 1972-jılı Nókis qalası XBB ne qarasli Kirov atındaǵı orta mektepke 1-klassqa oqıwg’a baradı. Ol kishkeneliginen qosıq aytıwǵa qattı qızıg’adı. Onıń a’kesi shıpaker al anası bolsa mektepte oqıtıwshı bolıp jumıs islegen. Biraq ákesi Tashkent qalasında oqıp júrgen waqıtlarında “Aydınlar” ánsamblinde qosıq aytıp xalıq qosıqshıları menen jaqın qarım qatnasta bolǵan, sol sebepten bolsa kerek Máryash Tájiǵalievanıńda qosıq aytıwǵa degen qızıǵıwshılıǵına ákesi sebepshi boladı. Olar birgelikte u’lgili shan’araq bolıp, 7 perzentti yag’nıy 5 qız, 2 uldı du’nyag’a keltirip, ta’rbiyalap, olardın’ ha’mmesin oqıtıp, orta ha’m joqarı mag’lıwmatqa iye qılıp, xalıqqa kerekli insan etip qatarg’a qosqan. Perzentlerin ha’miyshe qollap quwatlag’an. Olardıń hár biriniń qızıǵıwshılıǵı ha’m talantlarına biyparıq bolmag’an. Bunday juwapkershilikli hám miyirman ata-ananıń ekinshi perzenti bolıp dúnyaǵa kelgen Máryash mektepte oqıp júrgen waqıtlarında-aq óz talantı, bilimi, talapshańlıǵı menen qatarınan ayrılıp turdı. Hesh qanday kórik tańlaw hám bayramlar onın’ qatnasıwısız ótpedi. Muzıkaǵa degen qızıǵıwshılıǵı sonshelli 5-klasstan baslap Nókis qalası mádeniyat úyiniń estrada bóliminde oqıp basladı. Mádeniyat úyinde oqıp júrip hár túrli kórik tańlawlarda qatnasıp birinshi orın alıwǵa miyassar boldı. Usı jerde oqıp júrip Máryash ustazı menen birgelikte Tashkent qalasında bolıp ótken “Baxıtlı balalıq atamasındaǵı kórik tańlawǵa qatnasıp sıylı I orındı aladı. Mádeniyat úyinde Gúlnára Mónteeva menen birge oqıǵan hár dáyim sol ekewi bir biri menen pikir almasıp kóplegen kórik tańlawlarda birge qatnasıp júrgen. 1982-jɪlɪ mekteptıń 10-klasɪn ayrɪqsha bahalar menen tamamlag’an usɪ jɪlɪ Tashkent qalası Ostrovskiy atındaǵı Teatr hám súwretshilik institutınıń akadem vokal bólimine oqɪwg’a kiredi. Oqiw da’wirinde umtɪlɪwshańlıǵı, talantı hám qálegen ortalɪqqa kirisiwsheńligi menen teńlesleri arasɪnda ayrılıp turdı. https://scientific-jl.com/luch/ 3 6 3 Часть-46_ Том-5_ июнь-2025 Respublika ko’leminde o’tkerilgen bayramlarda ha’m ko’rik- tan’lawlarda belsene qatnasıp bardı. Máryash Tájiǵalieva bul jerde oqıp júrgen waqıtlarında Asad Azimov, Gúlgina Zakirova sıyaqlı Ózbekistanǵa xızmet kórsetken artistlerden vokal sabaqların úyrene basladı. 1986-jılı instituttı da ayrɪqsha bahalar menen tamamlag’an. Oqıwın pitkergennen keyin Máryash Tájiǵalieva Jas tamashagóyler teatrında óz jumısın baslaydı. Usı jerde islep júgen waqıtları hár túrli gastrol saparlarında boladı. Sońınan Berdaq atındaǵı filarmoniyada “Qırq qız” ánsambline qosıqshı sıpatında jumısqa shaqırıladı hám ol jerde Máryash Tájiǵalieva óz dóretiwshiligi boyınsha jaqsı nátiyjeler kórsetip ánsambl menen birgelikte Rossiya, Kavkaz, Ukraina, Belarussiya, Moldaviya, Krim, Tatarıstan, Bashkeriya, Pribaltika, Qazaqstan Respublikalarında gastrol saparlarında boladı. 1987-jılı bolsa Máryash Tajiǵalieva janǵa jaǵımlı hawazı menen keń jámiyetshiliktiń itibarına túse baslaydı hám sol waqıtları Qaraqalpaqstan hám Ózbekstan xalıq artistı Bayram Mátjanov onı “Qırıq qız” estrada ánsambline jumısqa shaqıradı. Jas talant iyesi bul jerde endi jumıs baslawına qaramastan ánsambl menen birgelikte Rossiyanıń Sibir qalasına gastrol saparlarına shıǵıp ol jerde kompozitor Sharapatdin Paxratdinovtıń “Esleter seni” qosıǵı hám rus qosıǵı “ Na teplaxode muzıka egraet” qosıqları menen Sibir, Kavkaz sıyaqlı qalalarda gastrol saparlarında boladı. Máryash Tájiǵalievanıń qosıq aytıwǵa degen qızıǵıwshılıǵı sonshelli ol esh qanday qıyınshılıqlarǵa kúnniń suwıqlıǵına hátteki nawqaslanıp tursada saxnada júrip qosıq aytqan, sol waqıtları bolǵan konsert dástúrlerin saqlap qalıwdıń hesh qanday múmkinshiligi bolmaǵan sebebi ol waqıtları házirgidey sharayat bolmaǵan. Ol óz repertuarındaǵı Sharapatdın Paxratdinovtıń “Esleter seni”, Qurbanbay Záretdinovtıń “Diydar”, qaraqalpaq xalıq qosıǵı “Tolqın” sonday- aq Ulbibi Abdullaeva namasına “Ele men”, “Sen bolmasań” A. Dospanov namasına https://scientific-jl.com/luch/ 3 6 4 Часть-46_ Том-5_ июнь-2025 “Jalǵızlıq”, “Gáp kewilde” hám ózbek, rus, qazaq, hám taǵı basqa xalıq qosıqları menen xalqımız arasında keńnen tanılıp keledi. 2016-jılı “Ózbekistan umumiy uyımız”