Методология оценки деятельности местных органов исполнительной власти

Аннотация

This article analyzes the experience of самарадорлигини баҳолашга қаратилган бўлиб, developed countries in the methodology of evaluating the ҳудудларни ижтимоий-иқтисодий ривожлантириш, activities of local executive bodies, as well as the scientific ҳудудий бошқарувнинг янада самарали моделларига research of scientists who have conducted research in this ўтишни таъминлайдиган усул ва бошқарув area. Theoretical and practical aspects of the evaluation тамойилларини жорий қилиш даражасини таҳлил methodology are studied. Based on the study and қилишнинг назарий-ҳуқуқий асосларини analysis, proposals and recommendations on the мустаҳкамлашдан иборат. Самарали моделни қўллаш methodology for evaluating the activities of local executive баҳолаш ишларининг натижаларини ўрганиш, таҳлил bodieswere developed. қилиш ва улардан фойдаланишни назарда тутади. Keywords: Local executive bodies, methodology, Тадқиқотчи И.А.Тихомировнинг фикрича, evaluation, efficiency, rating. самарадорликни баҳолаш методологиясини танлашда ҳудудларнинг ҳар хиллигини, ҳудуд раҳбарлари 2017–2021 йилларга мўлжалланган Ҳаракатлар фаолиятининг очиқлик, холислик, мустақиллик, стратегияси доирасидаги ислоҳотлар жараёнида ҳудудлар бўйича таққослаш имкониятини инобатга маҳаллий ижро ҳокимияти органларининг ваколатлари олиш лозим [1]. кенгайтирилмоқда. Табиийки, бу жараёнлар уларнинг Энг кўп ишлатиладиган баҳолаш усуллари фаолиятини назорат қилишнинг аниқ йўналтирилган қуйидагилардир: механизмини жорий этишни талаб қилади. Ваҳоланки, - статистик кўрсаткичлар ва ижтимоий тадқиқот маҳаллий ижро ҳокимияти органлари мамлакат маълумотлари ёрдамида интеграл смета методлари; ижтимоий-иқтисодий салоҳиятида асосий ўрин - режалаштирилаётган кўрсаткич билан ҳақиқий эгаллайди. Замон уларнинг фаолиятини назорат кўрсаткични солиштириш усули; қилишнинг амалда самара бермайдиган эскича, - харажат ва фойда таҳлили; усулларидан воз кечишни талаб қилмоқда. Замонавий - субъектив баҳолаш усуллари (социологик назорат механизми маҳаллий ижро ҳокимияти тадқиқотлар асосида); органлари фаолияти самарадорлигини мезонлар - омиллар ва хатарларни баҳолаш усуллари; асосида баҳолаш орқали жойлардаги ҳақиқий ҳолатни - бошқарув қарорларининг ижтимоий-иқтисодий аниқлаш, стратегик мақсад ва вазифаларни белгилаш натижалари; ҳамда тегишли қарорлар қабул қилиш имконини - давлат маблағларини сарфлаш самарадорлиги берувчи механизмдир. [1]. Тизим кейинги йилларда ривожланган давлатлар Маҳаллий бошқарув органлари фаолияти томонидан қабул қилинаётган ва давлат бошқаруви самарадорлигини баҳолаш методологияси асосли, соҳасини ислоҳ қилиш борасида энг кўп мурожаат методологик принципга қўйилган талабларга, қилинаётган тармоқлардан бирига айланди. Тизимга ўрганилаётган тизимнинг миқдорий, сифатий, статик ва 12 2020 №1 ♦ ЎЗБЕКИСТОН ҚОНУНЧИЛИГИ ТАҲЛИЛИ ♦ UZBEK LAW REVIEW ♦ ОБЗОР ЗАКОНОДАТЕЛЬСТВА УЗБЕКИСТАНА ЎЗБЕКИСТОН ҚОНУНЧИЛИГИ ТАҲЛИЛИ ♦ UZBEK LAW REVIEW ♦ ОБЗОР ЗАКОНОДАТЕЛЬСТВА УЗБЕКИСТАНА динамик хусусиятларини ҳисоблаш имконияти билан Қуйида мазкур методика асосида шакллантирилган бирга, аниқлик ва ишончлилик жиҳатларига ҳам жавоб ҳудудларда самарадорликни баҳолаш методикасини бериши керак [3]. Ҳудудларда самарадорликни кўриб чиқамиз. баҳолашда таққослаш энг самарали усуллардан Ушбу рейтинг беш мавзули модулга асосланган. ҳисобланади. Бунда якунни режалаштирилган иш Ҳудудларни баҳолашда 1 дан 100 баллгача бўлган билан, яъни уч ойлик, ярим йиллик, йиллик, уч йиллик рейтинг баллари қўлланилади. Бу юртимизда жорий (ва ҳ.к.) даврдаги ижтимоий-иқтисодий ривожланиш этиш режалаштирилаётан ҳудудлар самарадорлигини даражасини таққослаш, солиштириш орқали баҳо баҳолаш тизимига мос келади. берилади. Биринчи гуруҳ: энг юқори рейтинг: – 75 баллдан Ҳозирда Канада, Россия Федерацияси каби 100 баллгача. давлатларда ижро органлари фаолияти Иккинчи гуруҳ: юқори рейтинг: – 65 баллдан 74 самарадорлигини баҳолаш мақсадида тўртта рейтинг баллгача. гуруҳлари ташкил этилган бўлиб, улар «жуда юқори Учинчи гуруҳ: ўрта рейтинг: – 50 баллдан 64 рейтинг», «юқори рейтинг», «ўртача рейтинг», «ўртача баллгача. кўрсаткичдан паст» рейтинглардир. Канада ҳамда Тўртинчи гуруҳ: ўртадан паст рейтинг: – 50 балл- Россия Федерациясининг маҳаллий ижро ҳокимияти дан паст. органлари фаолияти самарадорлигини баҳолаш Биринчи модуль - асосийси (якуний натижани ша- методолигияси кўпгина давлатлар томонидан кллантиришда ҳал қилувчи роль ўйнайди - максимал ўзлаштирилиб, амалиётга жорий этилмоқда. Тизим 75 баллдан 100 баллгача). жорий этилган айрим давлатларда ҳудуд раҳбарлари Жамоатчилик ва экспертлар фикрини ўрганиш рейтингини баҳолашнинг олтита мавзули модуль натижасига асосланади. Ижтимоий сўров ҳудудда принципларидан фойдаланилади. Хусусан, Россия яшовчи жами вояга етган аҳолининг 1 фоизида Федерациясида шу тизимадан фойдаланилади. ўтказилади. Биринчи модулда қуйидаги саволларга Биринчи модуль: жамоатчилик томонидан жавоблар олинади: билдириган фикрлар натижасига асосланган бўлиб, Савол: Умуман олганда, ҳудудда (вилоят, туман, тадқиқот давоми