Оценка регуляторного воздействия – гарантия обеспечение качества законотворчества

Аннотация

The article analyzes the condition of devel- ҳужжатлар лойиҳалари ва қабул қилинган норматив- opment of the institute of regulatory impact assessment in ҳуқуқий ҳужжатлар тегишли лойиҳа ва қабул қилинган the Republic of Uzbekistan, as well as the main trends in норматив-ҳуқуқий ҳужжатни ишлаб чиқувчилар – this area. The article also developed specific proposals for давлат ва хўжалик бошқаруви органлари, маҳаллий the integrated implementation of the institute of regulatory давлат ҳокимияти органлари томонидан Ўзбекистон impact assessment. Республикасининг Интерактив давлат хизматлари Keywords: lawmaking, quality of legislation, regulatory ягона порталида муҳокама қилиш ва тадбиркорлик impact, regulatory impact assessment. фаолиятига таъсирини баҳолаш учун жойлаштирилиши тартиби жорий этилди. Ўзбекистон Республикасида сўнгги йилларда норма Қонун ҳужжатлари таъсирини баҳолаш тизимининг ижодкорлиги фаолиятини тубдан такомиллаштиришга айрим элементлари амалдаги қонун ҳужжатларида ўз қаратилган кенг кўламли чора-тадбирлар амалга аксини топган. Хусусан, 2012 йил 24 декабрда янги оширилди. Хусусан, Ўзбекистон Республикаси таҳрирда қабул қилинган Ўзбекистон Президенти Ш.М.Мирзиёевнинг 2020 йил январь Республикасининг ЎРҚ–342-сон “Норматив-ҳуқуқий ойидаги Олий Мажлис Қонунчилик палатаси ва ҳужжатлар тўғрисидa”ги Қонуни 20- моддасида Сенатининг биринчи йиғилишидаги, Олий Мажлис норматив-ҳуқуқий ҳужжат лойиҳасини тайёрлашда палаталарининг қўшма мажлисидаги маърузаларида, ишлаб чиқувчи қонун ҳужжатларининг ҳолатини шунингдек, Олий Мажлисга Мурожаатномаларида ҳам ўрганиши ҳамда қонун ҳужжатларининг қонун ижодкорлиги жараёни сифатини тубдан самарадорлигига таъсир этувчи сабаблар ҳамда оширишга қаратилган муҳим йўналишлар белгилаб шароитларни аниқлаши белгиланган. берилди. Қолаверса, қонун ҳужжатларида Ўзбекистон Давлатимиз раҳбари томонидан қабул қилинган Республикаси қонунларининг лойиҳаларини умумхалқ қарорларнинг амалда қандай ишлаётганини муҳокамасига қўйиш, норматив-ҳуқуқий ҳужжатларнинг баҳолаш тизимини жорий этиш, Вазирлар лойиҳаларини жамоатчилик ёки мутахассислар Маҳкамаси қарорларнинг самарадорлиги ва муҳокамасига қўйиш назарда тутилган. Бу борада натижадорлиги бўйича аҳоли фикрини ўрганиш Ўзбекистон Республикаси Президентининг 2018 йил 13 тизимини амалиётда қўллаш масаласига алоҳида апрелдаги ПҚ–3666-сон “Ўзбекистон Республикаси эътибор қаратилди. Адлия вазирлиги фаолиятини янада Таъкидлаш лозимки, ҳуқуқ назариясида ва такомиллаштиришга доир ташкилий чора- қонунчиликда норматив-ҳуқуқий ҳужжатларнинг қандай тадбирлар тўғрисида”ги қарори билан 2018 йил 1 ишлаётганини баҳолаш – тартибга солиш таъсирини майдан бошлаб барча норматив-ҳуқуқий ҳужжатлар баҳолаш институти орқали амалга оширилади. лойиҳалари лойиҳани ишлаб чиқувчи ташкилот Тартибга солиш таъсирини баҳолаш амалдаги ёки томонидан Ўзбекистон Республикаси Ягона интерактив жорий этилаётган тартибга солувчи механизм (қонун давлат хизматлари порталига жамоатчилик ҳужжати)нинг ижобий ва салбий таъсирини баҳолаш муҳокамаси ўтказилиши учун жойлаштирилиши бўйича усули ҳисобланади. Ушбу институт қуйидаги мажбурий талаб белгиланган. мақсадларда ўтказилади: норматив-ҳуқуқий ҳужжат 9 2020 №1 ♦ ЎЗБЕКИСТОН ҚОНУНЧИЛИГИ ТАҲЛИЛИ ♦ UZBEK LAW REVIEW ♦ ОБЗОР ЗАКОНОДАТЕЛЬСТВА УЗБЕКИСТАНА ЎЗБЕКИСТОН ҚОНУНЧИЛИГИ ТАҲЛИЛИ ♦ UZBEK LAW REVIEW ♦ ОБЗОР ЗАКОНОДАТЕЛЬСТВА УЗБЕКИСТАНА 2018 йил 9 июлда янги таҳрирда қабул қилинган йилда давлат секторига иқтисодий ва маъмурий ЎРҚ–483-сон “Ўзбекистон Республикаси Савдо- таъсирни баҳолаш мақсадида қўлланилган. 1997 саноат палатаси тўғрисида”ги Қонуннинг 22- йилдан бошлаб, Данияда иқтисодиётга маъмурий моддасига мувофиқ, Савдо-саноат палатаси таъсирни баҳолаш бўйича тизим доимий қўлланила норматив-ҳуқуқий ҳужжатлар лойиҳаларининг бошлаган. тадбиркорлик фаолиятига таъсирини баҳолаш учун Ҳозирги вақтда тартибга солиш таъсирини баҳолаш улар юзасидан хулосалар берувчи ваколатли орган 60 дан ортиқ давлатларда кенг қўлланилади. Тартибга ҳисобланади. Палата норматив-ҳуқуқий ҳужжатлар солиш таъсирини баҳолаш институтидан фойдаланиш лойиҳасининг мазмунига умуман ёки унинг бирор бўйича халқаро тажриба унинг ёрдамида бозор қисмига рози бўлмаган тақдирда, норматив-ҳуқуқий иқтисодиётининг асосий тамойилларига зарар ҳужжатни қабул қиладиган органга тегишли хулоса етказмаган ҳолда давлатнинг сифатли ва киритишга ҳақли ҳисобланади. мувозанатлашган норматив-ҳуқуқий базасини Ўзбекистон Республикаси Президентининг 2019 шакллантириш мумкинлигини кўрсатмоқда. йил 29 январдаги ПФ–5644-сон “Мамлакатни Масалан, АҚШда 1981 йилдан бошлаб, барча ижтимоий-иқтисодий ривожлантиришнинг ижтимоий дастурларни тартибга солиш таъсирини стратегик вазифалари амалга оширилиши баҳолаш бўйича мажбурий тизим жорий этилди. самарадорлиги учун Ўзбекистон Республикаси Ҳозирги вақтда тартибга солиш таъсирини баҳолаш Вазирлар Маҳкамасининг масъулиятини оширишга барча федерал даражадаги ижро органлари учун доир биринчи навбатдаги чора-тадбирлар мажбурий ҳисобланади. Савдо ва саноат тўғрисида”