UMUMQO‘SHIN MUTAXASSISLARINI O‘T OCHISH VA MAXSUS TAYYORGARLIGINI TAKOMILLASHTIRISH

Аннотация

Огневая подготовка является одной из важнейших задач военнослужащих во всех странах мира. В данной стате рассматривается работа, проводимая в войсках Министерства Обороны РУ по совершенствованию системы подготовки военных специалистов данного направления. Кроме того, приведены исторические факты развития системы огневой подготовки. Ключевые слова: огневая подготовка, стрелба, коммуникация, тренажёр, информация, вооружение, навык, готовност, точност, боевое оружие, войска, тактическое действие, военные термины. Annotation: Weapons training is one of the most important military missions in all countries of the world. The given article presents work carried out by the Ministry of Defense Troops of the Republic of Uzbekistan on the development of the specialists’ preparation system. Moreover, the article contains historical facts of the weapons training development. Key words: weapons training, firing, communications, training simulator, information, armament, skill, readiness, accuracy, weapon, troops, tactical action, military terms. Insoniyat yaralibdiki o‘zaro qarama-qarshiliklar har doim muammoli masala bo‘lib kelmoqda, qarama-qarshiliklarni hal qilishda qurol-aslahalar harbiy-texnikalar va jangovar mashinalar muhim vosita bo‘lib xizmat qilib keldi. Birinchi jahon urushi davridan oldingi davrda, birinchi va ikkinchi jahon urushlarida, hamda noqonuniy qurollangan (NQT) tuzilmalar va ekstrimistik-terroristik qo‘poruvchi guruhlar bilan jang olib borishda urish natijlari shuni ko‘rsatdiki qurol-aslahalar, harbiy-texnikalar va jangovar mashinalarni jangovar qo‘llash bo‘yicha mutaxassislar yo‘l qo‘ygan kamchiliklar tufayli talofatlar, o‘q-dorilar sarfi va bashqa moddiy resurslar sarfi oshib 34 International scientific journal “Interpretation and researches” Volume 1 issue 4 (50) | ISSN: 2181-4163 | Impact Factor: 8.2 ketdi. NATO davlatlari qurolli kuchlarida harbiy chet el matbuoti shaxsiy tarkib qurollarni ishlatish tajribasiga murojat qilib, ularning xatolaridan kelib chiqqan holda muvaffaqiyatsizliklari nisbati juda katta ekanligi aniqlangan. Chet elda harbiy texnikani ishlatish statistikasi ko‘rsatib turibdiki, raketalarni uchirish va quruqlikdagi kuchlarni tajribadan o‘tkazish paytida xatoliklar umumiy miqdorning 40 foizi. Jami muvaffaqiyatsizliklar operator xatolari, dengiz kuchlarida 60 foizdan ko‘proq va aviatsiyada 70 foizga to‘g‘ri kelagan. Qurol-aslahalar, harbiy-texnikalar va jangovar mashinalar yillar davomida rivojlanishi va taraqqiy etishi bilan birgalikda, ularni samarali qo‘llash va foydalanishda mutaxassislarga bo‘lgan ehtiyoj sezilari darajada oshib bordi. Yuqorida takidlab o‘tkanimizdek o‘sha to‘qnashuvlar natijalaridan kelib chiqib o‘z qurolli kuchlarida mutaxassislarni tayyorlashni takomillashtirish bo‘yicha mamlakatlar oldiga muhim vazifa bo‘lib yaraldi. Dunyo mamlakatlari o‘z qurolli kuchlarini yillar davomida imkon boricha taraqqiylashtirib va takomillashtirib bordi. Otish tayyorgarligi bo‘yicha mutaxassislarni tayyorlash, dunyo mamlakatlari bo‘yicha dolzarb masala bo‘lib qolmoqda. O‘zbekiston Respublikasi mustaqillikka erishgandan buyon o‘z Qurolli Kuchlarini zamon talabiga javob bera oladigan zamonaviy qurol-aslahalar, harbiy-texnikalar va jangovar mashinalar bilan uzluksiz ta’minlab kelmoqda. Ushbu zamonaviy qurol-aslahalar, harbiy-texnikalar va jangovar mashinalarni samarali qo‘llash va ulardan unumli foydalanish uchun bilimli, malakali va tezkorlik bilan harakat qila oladigan mutaxassislarga ehtiyoj ortib boradi, shu bilan birgalikda O‘zbektston Respublikasi Mudofaa vazirligi qo‘shinlarida mutaxassislarni tayyorgarligini takomillashtirish bo‘yicha keng ko‘lamli ishlar olib borilmoqda [1]. Mutaxassislarni amaliy o‘q otish ko‘nikmalarini shakllantirish va ularni takomillashtirishda qurol-aslahalar bilan munosabatda bo‘lganda xavfsizlik qoidalarini qo‘pol buzilishini oldini olish birinchi navbvatdagi vazifa ekanligi chuqur anglatiladi. Shuning uchun NATO davlatlari qurolli kuchlarida ham talab qilinadigan qo‘yidagi to‘rtta oltin qoidaga qat’iy rioya qilish uqtiriladi, ya’ni: Birinchi qoida qurol bilan shunday muomalada bo‘lginki u huddi o‘qlanib turibdi; Ikkinchi qoida yakson qilish kerak bo‘lmagan narsaga stvolni qaratma va qaratgan holda qoldirma; Uchinchi qoida ko‘rsatgich barmog‘ingni hech qachon tepki atrofida ushlama, qachonki sening mo‘ljallagiching sening nishoningda bo‘lmasa; To‘rtinchi qoida ishonch hosil qil, qaerni mo‘ljalga olmoqdasan va uning atrofida va ortida nima bor. Ushbu qoidalarning moxiyatida xavfsizlik qoidalariga qanchalik rioya qilish mujassamlashgan. 35 International scientific journal “Interpretation and researches” Volume 1 issue 4 (50) | ISSN: 2181-4163 | Impact Factor: 8.2 Mutaxassislarni tayyorgarligini takomillashtirish nazariy va amaliy bosqichlarni o‘z ichiga oladi [2]. Nazariy bosqichida o‘q otish asoslari va qoidalarini qo‘yidagi belgilangan bosqichlarda chuqur o‘rganish bilan amalga oshiriladi: O‘q otar qurollar bo‘yicha dastlabki ma’lumotlar; o‘q o