Направления развития инновационной деятельности в регионах

Аннотация

One of the priority strategic directions for improving the competitiveness of any region is the effective use of human capital, the use of resources and high technologies. The task of increasing the gross regional product (GRP) cannot be solved without the support of regional innovation development strategies. And this process is already becoming an important factor in accelerating the socio-economic transformations of individual territories.The strategic goal of any region is to become a full-fledged territory of innovative development. It can be implemented only by relying on the "three whales": education, basic science and innovation. Only when summing up the interests of higher education, science and business can we talk about an ideal model of a regional innovation system This article discusses the factors that influence the innovative development of regions, and the main directions. Key words: intellectual resource, innovation, free economic zones, strategy, business incubator, technology transfer, business. Кириш. Замонавий жамият шаклланиши- “Биз ўз олдимизга мамлакатимизда Учинчи даги асосий жаҳон тенденсияси - хом-ашё ва са- Ренессанс пойдеворини барпо этишдек улуғ ноат иқтисодиётидан интелектуал ресурслар, мақсадни қўйган эканмиз, бунинг учун янги билимлар талаб қилувчи ва ахборот техноло- Хоразмийлар, Берунийлар, Ибн Синолар, гияларига асосланган янги иқтисодиётга ўтиш- Улуғбеклар, Навоий ва Бобурларни тарбиялаб дир. Мамлакатимиз Президенти 2020 йил 29 берадиган муҳит ва шароитларни яратишимиз декабрда Олий Мажлисга мурожаатномасида керак. Бунда, аввало, таълим ва тарбияни ри- Иқтисодиёт ва таълим / 2021 йил, 3-сон 126 МИНТАҚА ИҚ ТИСОДИЁТИ вожлантириш, соғлом турмуш тарзини қарор қўллаб-қувватлаш ва рағбатлантиришга, инно- топтириш, илм-фан ва инновацияларни тарақ- вацион ғоя ва технологияларни жорий этишга, қий эттириш миллий ғоямизнинг асосий устун- фан ва инновацион фаолият жадал ривожлани- лари бўлиб хизмат қилиши лозим”[1] дея таъ- ши учун зарур шарт-шароитларни яратишга кидладилар. алоҳида эътибор қаратилмоқда. Дарҳақиқат, Ривожланган мамлакатлар Шу билан бирга, ўтказилган таҳлил нати- иқтисодиётида асосан инновацион ривожла- жалари мамлакатда фаол тадбиркорлик ва ин- нишга йўналтирилган саноат, жамият ва фан ўр- новацион фаолиятни ривожлантириш учун тасидаги бундай муносабатлар тизими шаклла- шарт-шароитларни янада яхшилашга тўсқин- нади, бу ерда инновациялар бу категорияларни лик қилувчи, жумладан, қуйидаги қатор тизим- ишлаб чиқиш учун асос бўлиб хизмат қилади ва ли муаммолар мавжудлигидан далолат беради: улар ўз навбатида инновацияларни ривожлан- биринчидан, ҳудудларнинг мавжуд ресурс тиришни рағбатлантиради, улар ёрдамида ин- базаси ва салоҳиятини ҳисобга олган ҳолда ил- новация жараёнининг йўналиши ва фан тарақ- ғор ва замонавий инновацион ишланмалар, тех- қиётининг муҳим йўналишлари белгиланади. нологик лойиҳалар-стартаплар ва инновация- Шундай қилиб, биргаликдаги саъй-ҳаракатлар лар бозорини тизимли таҳлил қилиш йўлга қў- билан давлат, бизнес ва илмий муҳит, шунинг- йилмаган; дек, жамият мамлакатни инновацион ривожлан- иккинчидан, инновацион лойиҳалар-стар- тириш механизмини шакллантириши мумкин, тапларга инвестицияларни жалб этиш, ишлаб шунинг учун Ўзбекистон марказини ҳам, ви- чиқариш ва хизматлар кўрсатиш соҳасига инно- лоятларни ҳам янги ривожланиш турига – инно- вацияларни фаол жорий қилувчи иқтидорли вацион ўтиш зарурлиги ҳақида гапириш керак. тадбиркорлар фаолиятига кўмаклашиш ва му- Асосий қисм. Иқтисодий ривожланган вофиқлаштириш ишлари лозим даражада амал- мамлакатлар ўзларининг миллий инновацион га оширилмаяпти; тизимларига инновацион инфратузилмани учинчидан, инновацион ривожланиш со- органик равишда интеграциялашган. Натижада ҳасида, айниқса, жойларда ишбилармонлик му- давлат ҳокимияти ва бизнес тенг ҳуқуқли ва ҳити паст даражада, шунингдек, инновацион ва бир-бирини тўлдирувчи ҳамкорлар сифатида муваффақиятли технологик лойиҳалар-стартап- ҳаракат қиладиган давлат-хусусий инновацион ларни ишлаб чиқиш ва илгари суриш бўйича за- шериклик тизими шаклланди. Давлат иннова- рур кўникмаларга эга тадбиркорларнинг етиш- ция манбалари бўлиб хизмат қилувчи тадқиқот мовчилиги сақланиб қолмоқда; ва таълимни қўллаб-қувватлаш орқали тадбир- тўртинчидан, инновацион ғоялар, ишлан- корликни рағбатлантириш учун қулай шароит малар ва технологияларнинг маълумотлар база- ва муҳит яратади ва бизнес инновацион маҳсу- си мавжуд эмас, янги ресурсларни яратиш ва лотлар бозорида ишлашнинг барча тижорат тажрибани бизнес-тузилмаларга ўтказиш ама- ҳавфини ўз зиммасига олади. лиёти ривожланмасдан қолмоқда; Кўпчилик мамлакатлар тажрибаси шуни бешинчидан, инновацион ишланмалар бо- кўрсатадики, кичик бизнесни умумий ва инно- зорини қўллаб-қувватлаш механизмлари суст вацион, хусусан, давлатнинг фаол қўллаб-қув- даражада ишлаб чиқилган, инновацион ғоялар- ватлашисиз кенг миқёсда ривожлантириш мум- дан самарали фойдаланишни мувофиқлашти- кин эмас. Бу кўмакнинг моҳияти эса, биринчи риш йўлга қўйилмаган, инно