Характеристики плодовитости гибридов, полученных при скрещивании домашних кроликов с калифорнийскими кроликами.

Аннотация

The article talks about the fertility of hybrids bred by crossing domestic rabbits with California rabbits, the viability and milk production of their offspring. Quyonchilik sohasini rivojlantirish uchun qulay shart-sharoitlarini yaratish, yangi mahalliy zotlarni takomillashtirish, quyonlar seleksiyasi va genetikasi sohasida raqobatbardosh mahalliy texnologiyalar majmuasining zamonaviy usullarini joriy etish, shuningdek, tarmoqni kelgusida rivojlantirish, quyonchilik sohasida seleksiya-naslchilik ishlarini takomillashtirish va raqobatbardosh mahalliy texnologiyalar yaratish, sun’iy urug‘lantirish ishlarini rivojlantirishga yo‘naltirilgan ilmiy tadqiqotlarni bajarish loyihaning dolzarbligini belgilaydi. Ilmiy-tadqiqotlar Toshkent viloyatining Qibray tumanidagi Quyonchilik seleksiyasi va genetika markaziga qarashli quyonchilik fermasida bajarilgan bo‘lib, Kaliforniya zotli erkak quyon bilan maxalliy quyonlar chatishtirilishdan olingan duragay quyon bolalari maxalliy quyon bolalari bilan taqqoslab o‘rganildi. Tajriba o‘tkazish uchun 20ta nazorat va 20ta tajriba guruhiga quyon bolalari ajratib olindi va qochirish vazniga yetganida qochirib bola olindi. Quyonlarni baholashni oddiy yo‘llaridan biri uning pushtdorlik xususiyati hisoblanadi. Unda tug‘ilgan bolalarining soni va sifati, o‘stirgan bolalarining har bir tuqqandagi soni va sifatiga qarab baholash hisoblanadi. Quyidagi jadvalda ularni serpushtliligi, sutdorlik va boshqa ko‘rsatkichlari keltirilgan. 31 Международная научно-практическая конференция «ПЕРСПЕКТИВЫ КРОЛИКОВОДСТВА: ПРОБЛЕМЫ И РЕШЕНИЯ» 1-jadval Quyonlarni pushtdorlik xususiyati (n=20) Guruxlar Ko‘rsatkichlar Nazorat Tajriba Serpushtlik, soni 6±0,35 8±0,43 Tirik bolalari, soni 4±0,13 7±0,18 O‘liklar bolalari, soni 2±0,51 1±0,42 Sutdorlik,g 2752,3±74,52 2865,9±82,81 Quyon bolasini 21 kunligiga 83,3±21 87,5±25 qadar yashovchanligi, % 4 oy davrigacha o‘lganlar, % 33,3±34 12,5±29 Quyon bolasini 120 kunligiga 66,6±21 qadar, yashovchanligi% 87,5±25 Jadval ma’lumotlaridan shuni aytishimiz mumkinki, tajribadagi Kaliforniya zotli erkak quyon bilan maxalliy quyonlar chatishtirilishdan olingan duragay quyonlar nazorat guruhidagi quyonlarga nisbatan serpushtliligi o‘rtacha 33,33% ga yuqori bo‘ldi. Nazorat guruhiga nisbatan tajriba guruhi quyonlari o‘rtacha 113,6 grammga ortiqcha sut mahsuldorlikga ega ekanligi aniqlandi. Tajriba guruhi quyonlarida yosh tug‘ilgan bolalarini yashovchanligi 21- kunlik yoshiga qadar o‘rtacha 87,5%ni tashkil qilgan bo‘lsa, bu ko‘rsatgich nazorat guruhida o‘rtacha 83,3% tashkil qilib, tajriba guruhiga nisbatan 4,2% kam bo‘lgan bo‘lsa, 120 kunlik yoshiga kelib tajriba guruhida o‘rtacha 87,5% bo‘ldi, nazorat guruhida esa o‘rtacha 66,6% bo‘ldi. Shunday qilib, mahalliy quyonlarni Kaliforniya zotli erkak quyonlar bilan qochirib olingan duragaylarni pushtdorlik ko‘rsatgichlariga ijobiy ta’sir qilishi aniqlandi. Xulosa qilib shuni aytish mumkinki bu usulda olingan duragaylarni serpushtliligi o‘rtacha 33,33% yuqori bo‘ladi. Foydalanilgan adabiyotlar ro‘yxati: 1. Xidirov K.I., Ruziev R.I., Muxtorov B.O., Xolmatov A.X. – “Maxlliy quyon zotdorligiga mansub quyonlarni sutdorligini bolalarini yashovchanligiga ta’siri”. “O‘zbekiston veterinariya va chorvachilikni rivojlantirishda yosh olimlarning o‘rni” mavzusidagi “2021 yil Yoshlarni qo‘llab-quvvatlash va aholi salomatligini mustahkamlash yili”ga bag‘ishlangan professor-o‘qituvchi va yosh olimlarning II- masofaviy ilmiy – amaliy Konferensiyasi. 2021-yil. 2. Xolmatov A.X, Xidirov K.I, Narinov U.A – Quyonlarni boqish, parvarishlash va ko‘paytirish. Monografiya. Toshkent “IQTISOD MOLIYA” 2020 3. Xidirov K.I., Ruziev R.I., Allashov F.S. Ona quyonlarni sutdorligini bolalarining yashovchanligiga ta’siri 32 Международная научно-практическая конференция «ПЕРСПЕКТИВЫ КРОЛИКОВОДСТВА: ПРОБЛЕМЫ И РЕШЕНИЯ» 4. Xidirov K.I., Ruziev R.I., Allashov F.S. “Ona quyonlarni sutdorligini bolalarining yashovchanligiga ta’siri” Veterinariya va chorvachilikni rivojlantirish istiqbollari: zamonaviy amaliyot va innovatsion texnologiyalar respublika ilmiy-amaliy konferensiya materiallari to‘plami II qism 21-22 may, 2020 yil 5. Qo‘shoqov Sh. «Quyonchilik» Toshkent o‘qituvchi, 1994 y. 14 – 17 b. 33