Научные статьиM.H.Sayidova, S.U.Pulatova2025
АНАЛИЗ ЗАКОНОДАТЕЛЬСТВА И ТЕОРИТИЧЕСКИЕ СВЕДЕНИЯ О ЗАКЛЮЧЕНИИ ПРОЦЕССУАЛЬНОГО СОГЛАШЕНИЯ СО СЛЕДСТВЕННЫМИ ОРГАНАМИ ВА ПРОКУРОРОМ
Тошқувватов Синдор Янгибой ўғли
Современная наука и исследования · 1 · 2023
Аннотация
The article analyzes the essence and social benefits of introducing the institution of plea agreement into criminal process, the features of application of this institution, explores the main provisions of law regarding plea agreements, important aspects of plea agreement procedure, the advantages and disadvantages of this institution. Keywords: guilt, plea guilt, plea bargain agreement, evidence, assistance in detection of crime, benefits in criminal process, mitigating circumstances of situation. АНАЛИЗ ЗАКОНОДАТЕЛЬСТВА И ТЕОРИТИЧЕСКИЕ СВЕДЕНИЯ О ЗАКЛЮЧЕНИИ ПРОЦЕССУАЛЬНОГО СОГЛАШЕНИЯ СО СЛЕДСТВЕННЫМИ ОРГАНАМИ ВА ПРОКУРОРОМ Аннотация. В статье анализируются сущность и социальная польза внедрения в уголовный процесс института соглашения о признании вины, особенности применения этого института, исследуются основные положения закона касательно соглашений о признании вины, важные аспекты процедуры соглашения о признании вины, преимущества и недостатки этого института. Ключевые слова: вина, признание вины, соглашение о признании вины, 267 ResearchBib IF-2023: 11.01, ISSN: 3030-3753, Valume 1 Issue 7 ISSN: 3030-3753. VOLUME 1, ISSUE 2 доказательства, содействие в раскрытии преступления, льготы в уголовном процессе, смягчающие обстоятельства ситуации. Ўзбекистон Республикасининг 2021 йил 18 февралдаги “Ўзбекистон Республикасининг Жиноят ҳамда Жиноят-процессуал кодексларига ўзгартиш ва қўшимчалар киритиш тўғрисида”ги ЎРҚ-675-сон Қонуни суд-ҳуқуқ тизими фаолиятига кўплаб ўзгаришларни олиб кириб, фуқароларнинг ҳуқуқ ва манфаатларини янада ишончли таъминлашга хизмат қилмоқда. Ушбу қонунга асосан жаҳон тажрибасида қўлланилиб келинаётган ва самарадор ёндашувлардан бири бўлган айбга иқрорлик тўғрисида келишув институти жорий этилди. Ўзбекистон Республикасининг амалдаги Жиноят-процессуал кодексига 621-боб қўшилди. Унда айбга иқрорлик тўғрисидаги келишув ва уни тузиш шартлари тўғрисидаги 5861-моддаси билан тўлдирилди. Х.Д.Аликперов таъкидлашича, келишув жиноятчиликка қарши курашда бутун дунёда урф бўлаётган1 жиноятчи ва жабрланувчи, жамият ўртасида муроса йўлини топиш концепциясида асосий ўрин эгаллайди. Шунингдек, Х.Д.Аликперов ва M.A.Зейналовларнинг қарашига кўра, жиноятчиликка қарши курашишда муросага келиш тушунчаси остида, қонун чиқарувчининг айрим фуқароларни жиноятга қарши курашда фаол иштирок этишга қизиқтириш, бошқаларни эса – жиноят содир этишдан ихтиёрий воз кечишга, жиноят содир этишга улгурганни эса – жиноий судлов органлари билан уларни жиноий жавобгарликдан озод қилиш ёки жазони белгиланган тартибда ва миқдорда қисқартириш эвазига ҳамкорлик қилишга ундаш тушунилиши керак2. Ўзбекистон Республикаси Жиноят-процессуал қонунчилигига кўра, айбга иқрорлик тўғрисидаги келишув жиноят ишини юритишни ўзига нисбатан қўйилган гумонга, айбловга рози бўлган, жиноятнинг очилишига фаол кўмаклашган ва келтирилган зарарни бартараф этган гумон қилинувчининг ёки айбланувчининг илтимосномасига асосан назорат қилувчи прокурор билан ижтимоий хавфи катта бўлмаган, унча оғир бўлмаган ва оғир жиноятлар бўйича тузиладиган келишувдир. Шу билан бирга, айбга иқрорлик тўғрисидаги келишув гумон қилинувчи, айбланувчи ўз ҳаракатларининг моҳиятини, шунингдек ўзи берган илтимосноманинг 1 Аликперов X.Д. Преступность и компромисс. – Баку, 1992; Он же. Освобождение от уголовной ответственности [Текст]. – М.: Институт повышения квалификации руководящих кадров Генеральной прокуратуры Российской Федерации, 1999. 2 Аликперов X.Д., Зейналов M.A. Компромисс в борьбе с преступностью.– С. 46. 99 268 ResearchBib IF-2023: 11.01, ISSN: 3030-3753, Valume 1 Issue 7 ISSN: 3030-3753. VOLUME 1, ISSUE 2 оқибатини англаб етган бўлса, илтимоснома ихтиёрий равишда ва ишда иштирок этаётган ҳимоячи билан маслаҳатлашувлар ўтказилганидан кейин берилган бўлса, гумон қилинувчи, айбланувчи суриштирув ёки тергов органи томонидан қўйилган гумонни ёхуд айбловни, иш бўйича мавжуд бўлган далилларни, шунингдек етказилган зарарнинг хусусияти ва миқдорини инкор этмаса ҳамда уни бартараф этган бўлган тақдирда тузилади. Ўзбекистоннинг жиноят процесси учун янгилик бўлган айбга иқрорлик тўғрисидаги келишув институти ҳақида бир қанча олимларимиз илмий тадқиқотлар олиб боришган. Жумладан, ушбу мавзуда У.Тухташева, Г.Тулаганова, Б.Саломов, Д.Базарова, Д.Довудова, Т.Обидов, А.Курбанова, О.Тошев, З.Муқимова, С.Ишпулатов каби олимларимиз ўз фикр ва мулоҳазаларини билдириб ўтишган. Ушбу олимларимиз мазкур институтнинг умумий тушунчаси ва моҳиятига, унинг ўзига хос хусусиятларига, амалиётда қўллаш биан боғлиқ муаммоларга, ушбу институтни жорий этишнинг мақсад ва ижтимоий зарурати каби масалаларга тўхталиб, айбга иқрорлик тўғрисидаги келишув институти бўйича ўз илмий қарашларини билдиришган. Хусусан, Д.Довудова қарашига кўра, мазкур институтнинг моҳияти айбига иқрорлик тўғрисидаги келишув тузган шахсга қонун доирасида муайян енгиллик бериш орқали жиноятни тез ва тўла очиш, жиноят содир этишда иштирок этган бошқа шахсларни аниқлаш, етказилган зарарни бартараф этиш орқали ишни соддалаштирилган т
Доказательный фрагмент
«The article analyzes the essence and social benefits of introducing the institution of plea agreement into criminal process, the features of application of this institution, explores the main provisions of law regardi…»
Образец извлечения
Демо-превьюThe article analyzes the essence and social benefits of introducing the institution of plea agreement into criminal process, the features of application of this institution, explores the main provisions of law regardi… Полный текст публикации CiteX не хранит — доступ к первоисточнику открывается по DOI согласно лицензии издателя и выбранному плану.
- Цитирований
- 0
- Тип
- Журнал
- Страна
- Узбекистан
- Ключевые слова
- guilt, plea guilt, plea bargain agreement, evidence, assistance in detection of, mitigating circumstances of situation., вина, assistance in detection of crime, жиноятни очишга кўмаклашиш, далиллар, қилмишни енгиллаштирувчи ҳолатлар., доказательства, айбга иқрорлик, содействие в раскрытии преступления, льготы в уголовном процессе, смягчающие обстоятельства ситуации., признание вины, соглашение о признании вины, айбга иқрорлик бўйича келишув, жиноят процессидаги имтиёзлар, benefits in criminal process, айб
Смежные источники
Общество и инновацииKhosiyat MAMATKULOVA2024
Лучшие интеллектуальные исследованияTursunaliyeva Anoraxon Umarbek qizi –, Hakimzoda Niyoziy +12025
Журнал мультидисциплинарных наук и инновацийFarangizUktamovna Khamidova, SohibaBuribayevna Israilova +22026