Актуальные проблемы достижения целей Глобального договора о миграции в государственном управлении

Аннотация

мазкур мақолада Хавфсиз, тар- Национального плана действий на 2024–2030 тибли ва қонуний миграция бўйича глобал годы для достижения целей Глобального догово- шартнома мақсадларига эришишнинг долзарб ра по миграции в Республике Узбекистан. муаммолари ҳақида сўз боради. Шунингдек, Ключевые слова: глобальный договор, пра- Ўзбекистон Республикасида Миграция бўйича ва человека, миграция, мигранты, нелегаль- глобал шартнома мақсадларига эришиш бўйича ная миграция, торговля людьми, международ- 2024–2030 йилларга мўлжалланган Миллий ҳара- ное право, цель, национальный план действий, катлар режасининг ишлаб чиқилиши зарурати защита. тавсифланган. Таянч сўзлар: глобал шартнома, инсон The current problems of achieving the goals ҳуқуқлари, миграция, мигрантлар, ноқонуний of the Global Compact for Migration миграция, одам савдоси, халқаро ҳуқуқ, давлат in the public administration қонунчилиги, миллий ҳаракатлар режаси, ҳимоя. Lukhmonjon Isokov, Актуальные проблемы достижения целей head of the Center of the Law Enforcement Глобального договора о миграции Academy of Uzbekistan, DSc (in Law), в государственном управлении Associate professor Лукмонжон Исоков, Abstract: this article discusses the current начальник Центра Правоохранительной problems of achieving the goals of the Global академии Республики Узбекистан, Compact for Safe, Orderly and Regular Migration. доктор юридических наук, доцент It also describes the need to develop a National Action Plan for 2024–2030 to achieve the goals of Аннотация: в данной статье рассматрива- the Global Compact on Migration in the Republic ются актуальные проблемы достижения целей of Uzbekistan. Глобального договора о безопасной, упорядочен- Keywords: global compact, human rights, ной и легальной миграции. Также описана необхо- migration, migrants, illegal migration, human димость разработки trafficking, international law, goal, national action plan, protection. 145 Бугунги глобал даврда инсоният тари- ланади. Чекланган ресурслардан мақбул хида ниҳоятда кўп сонли кишиларнинг фойдаланиш ва экологик тоза технология- кутилмаган даражада бир жойдан иккинчи лардан фойдаланиш, ижтимоий ва маданий жойга кўчиши кузатилаётгани туфайли миг- тизимлар барқарорлигини сақлаш, биологик рация билан боғлиқ масалалар дунёнинг ва жисмоний табиий тизимларнинг яхлитли- аксарият давлатлари, жумладан, Ўзбекистон гини таъминлашга қаратилган чора-тадбир- учун ҳам ғоят долзарб ҳисобланади. ларни кўришни назарда тутувчи “Дунёмиз- Ўзбекистон биринчилардан бўлиб, Бир- ни ўзгартириш: 2030 йилгача бўлган даврда лашган Миллатлар Ташкилоти Бош ассамбле- барқарор ривожланиш соҳасидаги кун тар- ясининг 2018 йил 19 декабрдаги 73/195-сон- тиби” деб номланган ушбу ҳужжат 17 та гло- ли резолюцияси билан маъқулланган Хавф- бал мақсадни ва 169 та тегишли вазифаларни сиз, тартибли ва қонуний миграция бўйича ўз ичига олади. Барқарор ривожланиш мақ- глобал шартномани (бундан буён Миграция садларининг 11 та мақсад таркибида келти- бўйича глобал шартнома деб юритилади) рилган 22 та вазифа мигрантлар масаласига қўллаб-қувватлади. қаратилган [1]. Миграция бўйича глобал шартнома Ушбу принциплар Миграция бўйича гло- халқаро миграциянинг барча жиҳатларини бал шартноманинг 23 та мақсадида акс эт- яхлит ва тўлиқ қамраб олган биринчи ҳуку- тирилган ва уни имзолаган давлатлар томо- матлараро келишув бўлиб, мигрантларнинг нидан Миллий ҳаракатлар режаси орқали ҳуқуқий мақомидан қатъи назар, уларнинг доимий равишда амалга оширилади. инсон ҳуқуқларини ҳурмат қилиш, таъмин- Миграция бўйича глобал шартноманинг лаш ва ҳимоя қилишга хизмат қиладиган 10 53-бандида барча аъзо давлатларга Мигра- та принципга асосланади. ция бўйича глобал шартномани амалга оши- Миграция бўйича глобал шартнома ин- риш учун кенг қамровли вазифалардан ибо- сон ҳуқуқлари соҳасидаги халқаро ҳуқуққа рат бўлган миллий дастурларни имкон қадар асосланиб, давлатлар томонидан барча миг- тезроқ ишлаб чиқиш ва миллий даражада рантларнинг инсон ҳуқуқларини таъмин- эришилган ютуқларни мунтазам равишда лаш, ҳимоя қилиш ва амалга ошириш маж- ҳар томонлама баҳолаган ҳолда, жумладан, буриятини тасдиқлайди. Миграция бўйича амалга оширишнинг миллий даст урини их- глобал шартнома Инсон ҳуқуқлари умум- тиёрий тайёрлаш ва фойдаланиш орқали жаҳон дек ларацияси ва инсон ҳуқуқлари таҳлил қилиш тавсия этилган. Бундай таҳли- соҳасидаги тўққизта асосий халқаро шарт- лий ҳисоботлар барча тегишли субъектлар, номаларнинг ҳар биридаги қоидаларга тая- шунингдек, парламент аъзолари ва маҳал- ниб, инсон ҳуқуқлари тўғрисидаги раҳба- лий ҳокимият органлари вакилларининг рий принциплардан иборат. Миграция дав- фикр ларини инобатга олган ҳолда тайёрла- рининг ҳар қандай босқичида миграцион ниши ҳамда Халқаро миграция муаммола- мақомидан қатъи назар камситишларнинг рини кўриб чиқиш бўйича форум ишида барча шакл лари, хусусан, ирқчилик, ксено- иштирок этувчи аъзо давлатларни самарали фобия ва мигрантлар ва уларнинг оила аъ- хабардор қилишга хизмат қилиши лозим. Бу золарига нисбатан муросасизликка барҳам каби ҳ