Уголовно-правовые последствия уклонения от наказания

Аннотация

мазкур мақолада жазони ўташдан бир-биридан ажратиш зарур бўлган айрим ҳолларда у бўйин товлашнинг жазодан озод қилишда таъсирига фақат жазодан озод қилишнинг ўзини англатади. доир масалалар илмий ва назарий жиҳатдан таҳлил Жазодан озод қилиш муаммоси жиноий этилиб, тегишли хулосалар берилган. жавобгарликнинг моҳияти ва ундан озод қилиш Калит сўзлари: жиноий жазони ижро этиш, жиноят турлари, жиноят учун жазонинг мақсадлари ва унинг ҳуқуқи, жазо, жиноят-процессуал ҳуқуқи, жазодан озод самарадорлиги тўғрисидаги масалалар билан узвий қилиш, бўйин товлаш, муддат, айбдор, жарима. боғлиқ. Муддатидан илгари озод қилинганлар такрорий жиноятчилиги даражасининг пастлиги жазодан озод Аннотация: в данной статье с научной и қилишнинг самарадорлик даражасини акс эттирувчи теоретической точки зрения были проанализированы асосий кўрсаткичларидан бири ҳисобланади. вопросы касательно влияния уклонения от отбывания Бизга маълумки, жазодан озод қилишда жазони наказания на освобождение от наказания, ўташдан бўйин товлаш масалалари жиддий салбий разработаны соответствующие выводы. таъсирини ўтказади. Амалдаги жиноят қонунига Ключевые слова: исполнение уголовных мувофиқ, маҳкум жазони ўташдан бўйин товлаган наказаний, уголовное право, наказание, уголовно- тақдирда, жазони ижро этиш муддати икки баравар процессуальное право, освобождение от наказания, кўпаяди ва жазони ўташдан бўйин товлаган кундан уклонение, срок, виновный, штраф. бошлаб ҳисобланади. Жазони ўташдан бўйин товлаш тушунчасига ЖКда таъриф берилмаган. Жиноят- Annotation: in this article from the scientific and ижроия қонун ҳужжатларига у ёки бу турдаги жазони theoretical point of view questions concerning influence of ўташдан ашаддий бўйин товлаш тўғрисидаги қоидалар evasion from serving sentence on release from киритилган. Бироқ жазони ўташдан бўйин товлаш punishment have been analysed, the corresponding жиноят-ҳуқуқий тушунчасини жиноят-ижроия conclusions are developed. ҳуқуқининг жазони ўташдан ашаддий бўйин товлаш Key words: execution of criminal punishments, тушунчаси билан айнийлаштириш тўғри бўлмайди. criminal law, punishment, criminal procedure law, release Бўйин товлашнинг ушбу турлари қонун ҳужжатларида from punishment, evasion, term, guilty person, penalty. фарқланади, чунки уларнинг содир этилиши турли хил ҳуқуқий оқибатлар юз беришига сабаб бўлади. Шахс Сўнгги йилларда Ўзбекистонда юз берган озодликдан маҳрум қилиш жазосини ўташдан бўйин ижтимоий-сиёсий ва иқтисодий ўзгаришлар барча товлаганлик учун эса жиноий жавобгарлик ҳам тармоқ қонунларининг фаол янгиланишига олиб келди. назарда тутилади. Маҳкумни жамиятдан ажратиш Жамият ривожланишининг устувор йўналишларида юз билан боғлиқ бўлмаган жазоларнинг аксариятини берган, инсон, унинг ҳуқуқ ва эркинликлари давлатнинг ўташдан бўйин товлаганлик учун тайинланган жазо олий қадриятлари сифатида тан олиниши билан бошқа оғирроқ жазо билан алмаштирилади боғлиқ бўлган ўзгаришлар барча даражадаги норматив (Ўзбекистон Республикаси ЖК 44-моддасининг учинчи ҳужжатларда, шу жумладан Ўзбекистон қисми, 46- модданинг учинчи қисми). Қамоқ ва Республикасининг Жиноят ва Жиноят-ижроия озодликдан маҳрум қилишни ўташдан бўйин товлаш кодексларида ўз аксини топди. Жиноят кодекси кўпгина тушунчалари тегишли моддаларда мавжуд эмас. қоидаларининг тартибга солиниши, шу жумладан Бизнингча, жиноят-ҳуқуқий маънода жазони жазодан ва уни ўташни давом эттиришдан озод қилиш ўташдан бўйин товлаш деганда, маҳкумнинг у жазони институтларида илгари амалда бўлган қонунчилик ўташни амалда тўхтатганидан далолат берувчи хулқ- билан таққослаганда улкан ўзгаришлар юз берди. атворини тушуниш ўринли бўлади. Айни пайтда, Шуни қайд этиш лозимки, айбдорларга адолатли шахсни Ўзбекистон Республикаси ЖИК нуқтаи жазо тайинлаш масаласи бир қанча тортишувларга, назаридан ашаддий бўйин товловчи сифатида баҳс-мунозараларга сабаб бўлади. Чунки, жазо тавсифловчи белгиларнинг айримлари уни Ўзбекистон тайинлашнинг ўзи билан қайси мақсадда ёки Республикаси ЖКга мувофиқ бўйин товловчи деб нималарни кўзлаб ёхуд субъектив томондан ўзи топиш имкониятини ҳам беради. Бундай белгиларга истамаган ва хоҳламаган ижтимоий хавфли қилмишни маҳкум қочиб яширинган ва унинг қаердалиги содир қилган шахсларнинг турмуш тарзи, ҳаёти биз аниқланмаган ёки жазони ўташдан бўйин товлаш учун хоҳлаймизми-йўқми қанча муддатга бўлишидан қатъи бошқа чораларни кўрган (масалан, мансабдор шахсга назар салбий томонга ўзгаради[1]. Мана шу салбий пора берган) ҳолларни киритиш мумкин. Ушбу томонга ўзгаришни мумкин қадар ижобийлаштиришга ҳолатлар маҳкумнинг хулқ-атворига Ўзбекистон ҳаракат қилишда энг асосийси тайинланадиган жазо Республикаси ЖКда назарда тутилган жазоларнинг чораларини либераллаштириш ва адолатлилик аксариятини ўташдан бўйин товлаш сифатида тамойилларига эътиборни қаратган ҳолда жиноят ёндашиш имкониятини беради. Айни пайтда жазони қонунида белгиланган асосларни инобатга олиб ўташдан бўйин товлашнинг маҳкумга тайинланган жазодан озод қилишга эътиборни қаратиш лозим. жазо турига боғлиқ бўлга