Вопросы дальнейшего совершенствования системы социального обеспечения в Республике Узбекистан

Аннотация

чет элда ишлаётган Ўзбекистон Пенсия жамғармасининг асосий вазифалари этиб, Республикаси фуқаролари ҳамда иш вақтини ҳисобга давлат пенсия ва нафақаларини тайинлаш, олиб бўлмайдиган шахсларнинг айрим тоифалари молиялаштириш, маблағлар устидан мониторингини томонидан Ўзбекистон Республикаси Молия вазирлиги ташкил этиш ҳамда тиббий-меҳнат экспертиза ҳузуридаги бюджетдан ташқари Пенсия жамғармасига фаолиятини шакллантириш белгиланди. суғурта бадаллари тўлаш тартибини, шунингдек, Ўтган қисқа давр мобайнида пенсия таъминотини уларнинг пенсияни ҳисоблаш учун олинадиган иш янада такомиллаштириш мақсадида Ўзбекистон стажини ва иш ҳақи миқдорини ҳисобга олиш тартиби Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 20 га яқин тўғрисида. норматив - ҳуқуқий ҳужжатлари қабул қилинди. Калит сўзлар: ижтимоий таъминот, давлат пенсия Амалга оширилган ишларнинг мантиқий давоми таъминоти, пенсия тизими, пенсия жамғармаси, сифатида 2016 йил 22 февралда Ўзбекистон суғурта бадаллари, иш стажи . Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 46-сон қарори Аннотация: в данной статье говорится о порядке билан тасдиқланган “Чет элда ишлаётган Ўзбекистон уплаты страховых взносов во внебюджетный Пенси- Республикаси фуқаролари ва иш вақтини ҳисобга олиб онный фонд при Министерстве финансов Республики бўлмайдиган шахсларнинг айрим тоифалари Узбекистан гражданами Республики Узбекистан, томонидан Ўзбекистон Республикаси Молия вазирлиги работающими за границей, и отдельными категориями ҳузуридаги бюджетдан ташқари Пенсия жамғармасига лиц, рабочее время которых не поддается учету, а суғурта бадаллари тўлаш тартибини, шунингдек, также порядке учета их трудового стажа и размера уларнинг пенсияни ҳисоблаш учун олинадиган иш заработка, принимаемого для исчисления пенсии. стажини ва иш ҳақи миқдорини ҳисобга олиш тартиби Ключевые слова: социальное обеспечение, тўғрисида Низом”ни қайд этиш мумкин. государственное пенсионное обеспечение, пенсионная Ушбу қарор давлат пенсия таъминотида қабул система, пенсионный фонд, страховые взносы, трудо- қилинган муҳим норматив-ҳуқуқий ҳужжатлардан бири вой стаж. бўлиб, чет элда фаолият кўрсатаётган Ўзбекистон Annotation: the article is about an order of payment of Республикаси фуқаролари ва иш вақтини ҳисобга олиб insurance contribution of the citizens of the Republic of бўлмайдиган шахсларнинг айрим тоифалари Uzbekistan to the off-budget Pension fund at the Ministry томонидан бюджетдан ташқари Пенсия жамғармасига of finance of The Republic of Uzbekistan and special cat- суғурта бадаллари тўлаш, шунингдек, уларнинг egory of people whose working time is not accounted, also пенсияни ҳисоблаш учун олинадиган иш стажини ва it explores about an order their time record accounting and иш ҳақи миқдорини ҳисобга олиш тартибини белгилаб earning accounting, that used in pension calculation. берди. Key words: social security, state social security, pen- Маълумки, пенсия таъминотини шакллантиришда sion system, Pension fund, payment of insurance contribu- демография, миграция ва бандлик каби масалалари tion, time record. ҳам муҳим ўрин тутади. Ўзбекистон Республикаси бугунги кунда барқарор Мамлакатимизда мустақилликнинг дастлабки иқтисодий мувафаққиятларга эришиб, жаҳон кунларидан ижтимоий соҳага алоҳида эътибор ҳамжамиятида ўз ўрнини эгаллаб келмоқда. қаратилди. Бунинг мисоли сифатида муҳтарам Маълумки, бугунги кунда Ўзбекистон Президентимиз И.А.Каримовнинг республикани Республикасининг хорижий давлатларда савдо иқтисодий-ижтимоий ва ҳуқуқий ривожлантиришнинг 5 уйлари, ваколатхоналари ҳамда ташкилотлари та тамойилидан бири - “Кучли ижтимоий ҳимоя” этиб мавжуд. Шунингдек, иқтидорли ёшлар малака ошириш белгиланганлиги бежиз эмас. ва тажриба алмашиш мақсадида чет элларда меҳнат Фуқаролар ижтимоий ҳимоясининг узвий бўлаги фаолияти билан ҳам шуғулланиб келмоқдалар. сифатида давлат пенсия таъминоти тизимини Ўзбекистон Республикаси “Фуқароларнинг давлат кўрсатишимиз мумкин. пенсия таъминоти тўғрисида”ги Қонуннинг 36, 40- Ўзбекистонда давлат пенсия таъминоти, 1993 моддаларига асосан пенсия тайинлашда чет элларда йилда қабул қилинган “Фуқароларнинг давлат пенсия ишлаган иш стажларини ҳисобга олиш тартиблари таъминоти тўғрисида”ги Қонуни асосида тартибга айнан шу қарор билан белгилаб берилди. солинмоқда. Ушбу қарорга асосан чет элларда меҳнат фаолияти Давлат пенсия таъминотини янада билан шуғуллаган фуқароларнинг иш стажларини такомиллаштириш мақсадида республикамизда пенсия тайинлашда қуйидаги тартиблар асосида босқичма – босқич ижобий ўзгаришлар амалга ошириб инобатга олинадиган бўлди. келинмоқда. Ўзбекистон Республикаси фуқароси чет элга “Фуқароларнинг давлат пенсия таъминоти ёлланиб ишлашга кетишда Ўзбекистон Республикаси тўғрисида”ги Қонуни 1994 йил 1 июлдан кучга Меҳнат вазирлиги тасарруфидаги Ташқи меҳнат киритилган бўлса, 2002 йилдан бошлаб, давлат миграцияси масалалари агентлиги ёки фуқароларни пенсияларини тайинлашда ҳисобга олинадиган иш чет элларда ишга жойлаштириш бўйича хўжалик стажининг юқори чегаралари бекор қилинди. 2008 ҳисобидаги минтақа