Порядок использования специальных знаний в уголовно-процессуальном кодексе Пониа: анализ и предложение

Аннотация

Мақолада Япония Жиноят-процессуал “Экспертни хулоса юзасидан сўроқ қилишдан олдин кодексида экспертиза тергов ҳаркатига оид нормалар раислик қилувчи унинг шахсини аниқлайди ва сўнгра таҳлил қилинган ва улар асосида миллий Жиноят - раислик қилувчи экспертга барчанинг олдида ошкора процессуал кодексимизни такомиллаштириш бўйича равишда қуйидаги мазмунда қасамёд қилишни таклиф таклифлар берилган. этади: «Хулоса юзасидан ўзимга маълум бўлган ҳамма Калит сўзлар: эксперт, экспертиза, эксперт хуло- нарсани судга айтиб беришга қасамёд қиламан. Фақат саси, эксперт қасамёди, экспертни сўроқ қилиш. ҳақиқатни, барча ҳақиқатни гапириб бераман, ҳақиқатдан ўзга нарсани гапирмайман». Қасамёд Аннотация: в статье анализируются нормы матни суд мажлисининг баённомасига илова Уголовно-процессуального кодекса Японии и на қилинади”. основе этих норм расматриваются вопросы Япония Жиноят - процессуал кодексининг 167- совершенствования национального Уголовно- моддасига кўра, эксперт ҳолат шуни тақозо этганда, процессуального кодекса. айбланувчининг руҳияти ёки жисмоний ҳолати ҳақида Ключевые слова: эксперт, экспертиза, заключе- гувоҳлик бериб, унинг ҳолатини аниқлаш мақсадида ние эксперта, клятва эксперта, допрос эксперта. экспертизани ўтказиш заруратидан келиб чиқиб, суд айбланувчини муносиб шароитларда сақланишини Аnnotation:The article contents the analyses of the таъминлаш учун қайси касалхонада ёки бошқа norms of the Criminal Procedural Code of the Japan and тегишли муассасада қанча вақт ичида ушлаб based on those norms researched issues of improvement турилиши кераклигини аниқлаб беради. of the national Criminal Procedural Code. Инсон ҳуқуқларини мазкур тарзда чекланиши Key words: expert, expertise, expert conclusion, эксперт томонидан ёзма асослантириб берилиши swear of expert, interrogation of expert. керак. Агарда шуни вазият тақозо қилса, суд айбланувчи Жиноят ишлари бўйича махсус билимлардан сақланаётган касалхона ёки бошқа ташкилот раҳбари фойдаланиш жиноятларни очиш, тергов қилиш илтимосига кўра, полицияга айбланувчини қўриқлаш жараёнларини осонлаштиришга, жиноят содир этган масаласида топшириши мумкин. шахсларни аниқлашга ёрдам берувчи энг муҳим Суд лозим топса, ҳолат шуни тақозо этганда далилларни тўплаш усули ҳисобланади. Ушбу айбланувчини ушлаб туриш муддатини узайтириши йўналишда Ўзбекистон Жиноят - процессуал ёки камайтириши мумкин. кодексининг махсус билимларга оид нормаларини 1672 - моддага асосан, айбланувчига нисбатан такомиллаштириш долзарб масала саналади. Хорижий қамоқ эҳтиёт чораси қўлланилиб, унинг экспертиза мамлакатлар қонунчилигини таҳлил қилиш ушбу ўтказиш учун ушлаб турилиши муддати давомида давлатлар қонунчилигини ўрганиш ва маълумот олиш қамоқ муддати тўхтатиб турилади. Миллий Жиноят баробарида, миллий қонунчиликда қўллаш мумкин процессуал кодексимизга асосан, тергов ҳаракатлари бўлган нормаларни аниқлаш имкониятини беради. ёки эҳтиёж чораларининг ўтиш муддатлари экспертиза Ушбу жараёндаги ижобий амалиёт Япония жиноят тадқиқоти ўтказилиши натижасида тўхтатиб процессуал қонунчилигини ўрганиш орқали самарали турилмайди. натижа бериши мумкин. 168 - моддага биноан, эксперт зарур ҳолатларда Япония Жиноят - процессуал кодексида эксперт судьянинг рухсатини олган ҳолда қўриқлаш хизмати фаолияти ва экспертизага оид нормалар махсус ходимлари кузатувидаги шахсни уйида, яъни билимлардан фойдаланиш институтининг энг асосий айбланувчига уй қамоғи қўлланилганда ёки очиқ суд қисми сифатида акс эттирилган. Ушбу кодекснинг 5- ҳавзаларида бўлса, кемада шахс танасини кўздан бўлими судьянинг қарори деб номланиб, унинг 43- кечириши ва экспертиза ўтказиши мумкин. Эксперт моддасида ҳолат тақозо этганда, судья ҳолатни айбланувчининг уйига киришида ўз рухсатномасини аниқлаш мақсадида экспертиза ўтказиш тўғрисида кўрсатиши талаб қилинади, ушбу ҳаракатларни суд қарор чиқариши мумкинлиги белгиланган. Ушбу жараёнида амалга оширганда эса, рухсатномасиз қарорлардан бири экспертиза тайинлаш тўғрисидаги экспертизани ўтказишига йўл қўйилади [2]. қарор бўлиб, у коллегиал тартибда ишловчи судьялар, Бундан ташқари эксперт судьянинг рухсати билан туман судлари, оилавий ишларни кўрувчи судлар жиноят объектларини кўздан кечириши, мурдани ёриб томонидан чиқарилиши мумкин. кўриши, қабрни очиши ёки маълум бир объектни йўқ ЖПКнинг 12-бўлими экспертиза деб номланиб,[1, қилиши мумкин. 37-бет.] унинг 165-174-моддалари айнан ушбу тергов Суд рухсати ёзма розилик кўринишида берилиб, ҳаракатига бағишланган. Унинг 165- моддасига кўра, унда айбланувчининг исми, жиноят, жиноят жойи, суд махсус билим ва амалий тажрибага эга шахсни тинтув ўтказилиши мумкин бўлган шахс, мурда, эксперт сифатида тайинлай олади (дастлабки тергов қабрнинг очилиши, объектни тадқиқ этиш мақсадида давомида экспертиза ўтказиш учун тергов органи унинг бутунлигини бузиш, эксперт ва гувоҳларнинг томонидан махсус билим эгаси бўлган мутахассисга исми шарифи ва Суд қоидаларида кўрсатилган бошқа экспертиза ўтказиш масъулияти юклатилаши мумкин). масалалар киритилиши мумкин. Кодекснинг 16