Правовые основы взаимодействия правоохранительных органов и институтов гражданского общества

Аннотация

в статье исследованы правовые ҳамкорлиги учун тенг шароитларни таъминлашни ўз основы сотрудничества правоохранительных органов зиммасига олмоқда. Бу ҳамкорлик учун энг муҳим ва и инститов гражданского общества, проанализированы зарур бўлган ҳуқуқий асос сифатида баҳоланиши отличительные особенности нормы законодательства. лозим. Қолаверса, бу норманинг Конституция Ключевые слова: правоохранительные органы, даражасида мустаҳкамланиши давлат томонидан институт гражданского общества, сотрудничество, бундай демократик институтларнинг эмин-эркин право. ҳаракати учун яратилган шароитдир. Шунингдек, Асосий Қонуннинг 121-моддаси иккинчи Аннотация: мақолада ҳуқуқни муҳофаза қилувчи қисмига асосан, “Қонунийлик ва ҳуқуқий тартиботни, органлар ва фуқаролик жамияти институтлари фуқароларнинг ҳуқуқлари ва эркинликларини ҳимоя ҳамкорилигининг ҳуқуқий асослари ўрганилган, қилишда ҳуқуқни муҳофаза қилувчи органларга жамоат қонунчиликнинг ўзига хос жиҳатлари таҳлил этилган. ташкилотлари ва фуқаролар ёрдам кўрсатишлари Калит сўзлар: ҳуқуқни муҳофаза қилувчи мумкин”лиги белгиланган. Мазкур норма прокуратура органлар, фуқаролик жамияти институти, ҳамкорлик, фаолиятининг конституциявий асосларини ёритувчи ҳуқуқ. моддада акс этган. Бу қоидани айнан ҳуқуқни муҳофаза қилувчи органлар ва фуқаролик жамияти Annotation: in this article were researched egal bases институтлари ўзаро ҳамкорлигига имкон яратадиган of cooperation of law enforcement agencies and instit of фундаментал асос сифатида изоҳлаш мумкин. Бу civil society, were analysed distinctive features of standard орқали нафақат прокуратура, балки барча ҳуқуқни of the legislation. муҳофаза қилувчи органларнинг жамоат Key words: law enforcement agencies, institute of civil бирлашмаларининг ҳамкорлиги асосида иш олиб society, cooperation, law. бориш мумкинлиги белгиланмоқда. “Жамоат бирлашмалари тўғрисида”ги Ўзбекистон Ҳуқуқий давлатда муҳим аҳамиятга эга бўлган ҳар Республикаси қонунининг 5- моддасида қайд бир ижтимоий масала, муносабатлар қонун этилишича: “Давлат жамоат бирлашмалари ҳуқуқлари ҳужжатлари билан ҳуқуқий тартибга солинади. Ҳуқуқни ва қонуний манфаатларига риоя этилишини муҳофаза қилувчи органларнинг фуқаролик жамияти таъминлайди хамда Конституцияга мувофиқ улар ўз институтлари билан ҳамкорлиги ҳам ўз аҳамиятига уставларидаги вазифаларни бажаришлари учун шарт- кўра шундай ижтимоий муносабатлар тизимини шароит яратилишига кафолат беради” [5]. Яна бир ташкил этади. мисол. Ўзбекистон Республикасининг “Нодавлат Ўзбекистонда ҳуқуқни муҳофаза қилувчи нотижорат ташкилотлари тўғрисида”ги Қонунининг 4- органларнинг фуқаролик жамияти институтлари билан моддасига асосан, “Давлат нодавлат нотижорат ҳамкорлигининг ҳуқуқий асосларини тадқиқ этишда, ташкилотларининг ҳукуқлари ва қонуний аввало, мазкур масаланинг ижтимоий аҳамияти, кенг манфаатларига риоя этилишини таъминлайди, уларга қамровли экани, ўта долзарблигини эътибордан ижтимоий ҳаётда иштирок этиш учун тенг ҳуқуқий қочирмаслик лозим. имкониятлар яратиб беради. Нодавлат нотижорат Ўзбекистон Республикаси миллий қонунчилик ташкилотларининг алоҳида ижтимоий фойдали тизимида давлат органларининг нодавлат нотижорат дастурларига давлат кўмак кўрсатиши мумкин” [7], ташкилотлари билан ҳамкорлигига оид деган қоида ўз ифодасини топган. муносабатларни ҳуқуқий тартибга солишга қаратилган Шу каби ҳуқуқий нормани 2003 йил 29 августда 30 дан ортиқ ҳуқуқий нормалар мавжуд. Улар 10 дан қабул қилинган Ўзбекистон Республикасининг “Жамоат ортиқ амалдаги қонунлар ва бошқа норматив-ҳуқуқий фондлари тўғрисида”га Қонунининг 8-моддасида ҳам ҳужжатларда ўз ифодасини топган [11]. Улар кузатиш мумкин. Унда белгиланишича, “фондларнинг жумласига Ўзбекистон Республикасининг давлат органлари билан ўзаро муносабатлари Конституцияси, Ўзбекистон Республикасининг Меҳнат ижтимоий шериклик, юридик ва жисмоний кодекси ва “Жамоат бирлашмалари тўғрисида” ги, шахсларнинг ҳуқуқлари ҳамда қонуний манфаатларини “Касаба уюшмалари, унинг ҳуқуқлари ва фаолиятининг ҳимоя қилиш асосида қурилади. Давлат органлари кафолатлари тўғрисида”ги, “Ўзбекистон Республикаси фондларнинг ҳуқуқлари ва қонуний манфаатларига Вазирлар Маҳкамаси тўғрисида”ги, “Фуқароларнинг риоя этилишини таъминлайди, фондларнинг ижтимоий ўзини ўзи бошқариш органлари тўғрисида”ги, аҳамиятга молик дастурлари ва лойиҳаларини қўллаб- “Нодавлат нотижорат ташкилотлари тўғрисида”ги, қувватлаши мумкин. Шу билан бирга давлат органлари “Норматив-ҳуқуқий ҳужжатлар тўғрисида”ги, ва уларнинг мансабдор шахслари фондлар “Ўзбекистон Республикасида ногиронларни ижтимоий фаолиятига аралашишга, шунингдек, фондларнинг ҳимоя қилиш тўғрисида”ги, “Жамоат фондлари давлат органлари ва уларнинг мансабдор шахслари тўғрисида”ги, “Нодавлат нотижорат ташкилотлари фаолиятига аралашишига йўл қўйилмайди” [10]. фаолиятининг кафолатлари тўғрисида”ги, “Экологик Ўзбекистон Республикаси Меҳнат кодексининг 28- назорат тўғрисида”ги, “Ижтимоий шериклик моддасида белгиланишича, “иш берувчиларнинг тўғрисида”ги ва бошқа Ўзбекистон Республикасининг жа