Совершенствование правовой базы управления акционерным обществом единолично и коллегиально

Аннотация

мақолада акциядорлик жамиятининг 2) жамият бошқаруви; ижроия органларини ташкил этишнинг яккабошчилик 3) ишончли бошқарувчи (Ўзбекистон ва коллегиал усули тадқиқ этилади. Муаллиф Республикасининг “Акциядорлик жамиятлари ва ҳуқуқшунос олимларнинг фикрлари ҳамда хорижий акциядорларнинг ҳуқуқларини ҳимоя қилиш мамлакатлар қонунчилигини таҳлил этиш асосида тўғрисида”ги Қонунининг 79-моддаси). акциядорлик жамиятларининг ижроия органлари Директор жамиятни яккабошчилик асосида тизими, улар фаолиятининг ўзига хос жиҳатларини бошқарувчи институт ҳисобланади. У жамиятнинг очиб беради. Амалга оширилган таҳлиллар кундалик фаолиятига раҳбарлик қилиш баробарида натижасида Ўзбекистон Республикасининг юқори турувчи орган – умумий йиғилиш ва муайян “Акциядорлик жамиятлари ва акциядорларнинг масалалар бўйича кузатув кенгаши олдида ҳисобдор ҳуқуқларини ҳимоя қилиш тўғрисида”ги қонунига саналади. қўшимча ва ўзгартириш киритиш юзасидан таклифлар В.В.Шапка ва Ф.А.Бобровларнинг фикрича, АЖнинг асослантирилади. якка бошчиликдаги ижроия органи у мансуб бўлган Калит сўзлар: юридик шахс, акциядорлик юридик шахснинг ҳуқуқий мақоми элементларидан жамиятлари, ижроия органи, директор, жамият фарқ қиладиган элементларга эга. Яккабошчилик бошқаруви, ишончли бошқарувчи, кузатув кенгаши, ижроия органининг ҳуқуқий мақомини бир органининг яккабошчиликдаги ижроия органи, коллегиал ижроия бошқаси билан ва бевосита жамият билан ўзаро органи. боғлиқлигини ифодаловчи комплекс категория сифатида ифодалаш мумкин [9, - С. 54]. Аннотация: в статье исследуются коллегиальные и В.И.Хныкин ёзишича, АЖ бошқарувнинг якка единоличные методы организации исполнительного бошчилик асосида органи (директор, бош директор) органа акционерных обществ. Автор расскрыл жамият фаолиятига жорий раҳбарликни амалга своеобразные особенности системы исполнительного оширувчи ва директорлар кенгаши (кузатув кенгаши) органа акционерных обществ исследовав ва акциядорларнинг умумий йиғилиши олдида законодательство зарубежных стран а также ҳисобдор бўлган, шартномавий, тўлов ва меҳнат различные взгляды правоведов. В качестве интизоми, шунингдек ўзининг айбли ҳаракатлари результата исследования автор выдвенул дополнения (ҳаракатсизлиги) учун жамиятга етказган зарари учун и изменения к закону Республики Узбекистан “Об шахсий жавобгарлик зиммасига юкланган бошқарув акционерных обществах и защите прав акционеров”. органидир [8, - 20 с.]. Ключевые слова: юридическое лицо, Фикримизча, директор яккабошчилик асосида акционерные общества, исполнительный орган, жамиятнинг кундалик бошқарувини амалга ошириш директор, управление общества, наблюдательный ваколати юклатилган шахс сифатида унинг фаолияти совет, орган единоличного управления, орган юзасидан барча қарорларни бевосита амалга коллегиального управления. оширувчи ва айни пайтда ушбу қарорлар амалга оширилишини назорат этувчи АЖ таркибий тузилмаси Annotation: the article explores the collegial and ҳисобланади. АЖнинг яккабошчиликдаги ижроия individual methods of organization of the executive body of органи қандай номлар (бош директор, директор, joint-stock companies. The author revealed special президент) билан аталмасин унинг ҳуқуқий мақоми peculiarities of the executive body system of joint-stock ўзгармайди ва у жамиятнинг кундалик фаолиятини companies by studying the legislation of foreign countries бошқаришга қаратилган ваколатлар билан and also the different views of lawyers. As a result of the таъминланган жисмоний шахс ҳамда АЖнинг study, the author offered the additions and changes to the бошқаруви бўлиб қолади. Шу ўринда АЖнинг law of the Republic of Uzbekistan "On joint-stock яккабошчилик асосидаги ижроия органининг қандай companies and protection of shareholders' rights". ном билан аталиши борасида қонунчиликда муайян Keywords: legal entity, joint-stock companies, чеклаш мавжуд эмаслигини, қонунда фақат “раҳбарлик executive body, director, management of the company, қилиш ваколати жамиятнинг уставида белгиланадиган supervisory board, body of one-man management, директор” томонидан амалга оширилиши хусусидаги collegial management body. норма белгиланган бўлиб, бу ҳолат АЖ “директорини” бошқа номлар билан аташни истисно этмайди. Шу Иқтисодиётни бошқариш ва бизнесни юритишнинг боис АЖ умумий йиғилиши қарори билан билан ундаги замонавий шаклларидан бири улушларни “директор” лавозими турлича аталаши мумкин [6, - С. йириклаштириш ва уларни ҳиссалар кўринишидаги 127]. акцияларга ажратган ҳолда хўжалик фаолиятини олиб Директор энг аввало жамиятнинг кундалик бориш ҳисобланади. Акциядорлик жамиятлари (АЖ) фаолиятига раҳбарликни якка ўзи амалга ошириши ҳам бизнеснинг йирик шакли сифатида нафақат улуш билан ажралиб туради. Шу сабабли адабиётларнинг эгаларининг мол-мулклари ва маблағларини самарали АЖ директори хусусида фикр юритилганда уни бошқариш ва иқтисодий фойда олишни назарда жамиятнинг яккабошчилик асосидаги органи экани тутади, балки иқтисодий муомалада бошқа субъектлар қайд этилади. билан ҳуқуқий алоқаларга киришиш йўли билан бо