GLOBAL MAJBURIY MIGRATSIYA : ZAMONAMIZNING SIYOSIY INQIROZIGA FALSAFIY YECHIM

Аннотация

в данной статье на философской основе анализируются причины и последствия политического кризиса, вызванного глобальной вынужденной миграцией. Ключевые слова: миграционные тенденции, иммиграционная политика, вертикальное управление, ксенофобские настроения Annotation: this article analyzes the causes, consequences of the political crisis caused by Global forced migration on a philosophical basis. Keywords: migration trends, immigration policy, vertical management, xenophobic attitudes Bugungi kunda aholi har qachongidan ham ko'proq uylarini tark etishga majbur bo‘lmoqda. Buning asosiy sabablari xalqaro mojarolar dunyo bo'ylab chastotasi va intensivligi oshdi. Bundan tashqari, davlatlar o‘rtasida notekkis yuksalishi, urbanizatsiya, gumanitar kirishni cheklash , xalqaro gumanitar huquqning buzilishi va iqlim o'zgarishi migratsiya tendentsiyalarini yanada kuchaytirdi Ushbu o'zgarishlar davom etar ekan, inson huquqlarini himoya qilish va asosiy ehtiyojlarni qondirish majburiy migrant aholi uchun tobora qiyin bo'lib bormoqda. Ushbu murakkab masalani hal qilish uchun biz siyosiy harakatlarga rahbarlik qiladigan va majburiy migratsiyaga nisbatan insonparvarroq munosabatni rivojlantiradigan falsafiy asoslarni o'rganishimiz kerak. Bular quyidagilar: 1. Inson huquqlari va qadr-qimmati: inson huquqlari, bu har bir insonning millati, yashash joyi, jinsi, etik kelib chiqishi yoki boshqa xususiyatlaridan qat'iy nazar unga taalluqli bo‘lgan huquqlar majmuidir [1]. Barcha odamlar har qanday kamsitilishlarsiz, teng darajada inson huquqlariga egadir. Bu huquqlar bir-biri bilan o’zaro bog‘liq va bir-biridan ajralmasdir. Majburiy migratsiya uchun har qanday hal qiluvchi universal inson huquqlari tan hisoblanadi. Immanuil Kant kabi faylasuflar shaxslarga faqat maqsad vositasi sifatida emas, balki o'zlarida maqsad sifatida munosabatda bo'lishni targ'ib qiladilar. Kantning ta'limotiga ko'ra, shartsiz yaxshi bo'lgan yagona narsa 86 INNOVATIVE RESEARCH IN SCIENCE International scientific-online conference "yaxshi iroda"dir. Yaxshi iroda - bu axloqiy talablar tomonidan to'liq belgilangan irodadir. Bu tushuncha oddiy "yaxshi odam" yoki "yaxshi niyatli shaxs" tushunchasiga yaqin hisoblanadi [2]. Ushbu istiqbol mamlakatlarni muhojirlarning xavfsizlik, boshpana va munosib hayotga bo'lgan huquqlarini ta'minlash orqali ularning qadr-qimmatini himoya qilishga majbur qiladi. 2. Birdamlik va Adolat: birdamlik prinsipi muhtojlarni qo'llab-quvvatlash uchun jamoaviy javobgarlikni talab qiladi. Faylasuf Jon Rolsning adolat nazariyasi resurslar va imkoniyatlarni taqsimlashda adolat va tenglikni ta'kidlaydi. Majburiy migratsiya sharoitida bu boy davlatlar uchun og'ir vaziyatlardan qochganlarga yordam berish, yukni teng ravishda bo'lishish uchun axloqiy majburiyatga aylanadi. Jon Rolsning adolat tamoyillari hamkorlik erkin va teng huquqli deb hisoblangan barcha fuqarolar uchun adolatli bo'lishi kerakligi haqidagi markaziy liberal g'oyalarni ifodalaydi. Uning bu tushunchalarga bergan o'ziga xos talqinini salbiy va ijobiy tezisning kombinatsiyasi sifatida ko'rish mumkin [3]. 3. Hikoya va o'ziga xoslik: muhojirlar va qochqinlarning hikoyalari ko'pincha siyosiy nutqda chetga suriladi. Falsafiy jihatdan ularning rivoyatlarini tushunish empatiyani kuchaytirishi va ksenofobik munosabatlarga qarshi chiqishi mumkin. Statistika ortidagi insoniyatni tan olib, jamiyatlar o'zlarining shaxsiyatlarini yanada inklyuziv va rahmdil qilib o'zgartirishi mumkin. Ushbu falsafiy tushunchalarni amalga oshirish aniq siyosiy harakatlarni talab qiladi: siyosatni isloh qilish: mamlakatlar immigratsiya siyosatini gumanitar masalalarni faqat xavfsizlikka asoslangan yondashuvlardan ustun qo'yish uchun isloh qilishlari kerak. Bunga soddalashtirilgan boshpana jarayonlari va oilani birlashtirish qoidalari kiradi. Misol uchun xorijda vaqtincha mehnat faoliyatini amalga oshirish jarayonlari samaradorligini oshirish, sohada yagona vertikal boshqaruv tizimini joriy etish hamda mas’ul davlat organlarining aniq vazifalari va javobgarligini belgilash maqsadida: “Migratsiya jarayonlarini boshqarish tizimini isloh qilish bo‘yicha birinchi navbatdagi chora- tadbirlar to‘g‘risida” O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2024-yil 17- oktabrdagi PF-162-sonli farmoniga ko’ra xorijda mehnat faoliyatini amalga oshiruvchi shaxslarni qo‘llab-quvvatlash hamda ularning huquq va manfaatlarini himoya qilish jamg‘armasini Agentlikka o‘tkazish hamda uning negizida yuridik shaxs maqomiga ega bo‘lmagan Migratsiya jamg‘armasi tashkil etildi [3]. Xalqaro hamkorlik: davlatlar majburiy migratsiyaning asosiy sabablarini hal qiluvchi global doirada hamkorlik qilishlari kerak. Bu mojarolarni hal qilish, iqlim o'zgarishini yumshatish va ko'p sonli muhojirlarni ishlab chiqaradigan 87 INNOVATIVE RESEARCH IN SCIENCE International scientific-online conference mintaqalarda barqaror rivojlanishga sarmoya kiritishni o'z ichiga oladi. O'zbekiston Respublikasi tomonidan bugungi kunga qadar qabul qilingan migratsiya borasidag