GENDER TUSHUNCHASI VA UNING JAMIYATDAGI AHAMIYATI

Аннотация

В этой статье развитие нового Узбекистана касается гендерного равенства и вопросов прав человека в области прав человека и теоретических подходов. Сегодня гендерное равенство является важной частью не только социального равенства, но и прав человека и демократических ценностей. Гендерное равенство считается одной из неотъемлемых ценностей современного демократического общества, и этот принцип основан на правах человека в реальности. Меры, направленные на защиту реформ в Республике Узбекистан, в частности, защиты прав женщин и укрепление их социально- политической деятельности, а также обогащают экономические возможности и обогащение научного потенциала, конечно, дальнейшего улучшения практической политики и стратегий в этом направлении. Ключевые слова: гендерное равенство, права человека, Новый Узбекистан, Филифейный, права женщин, справедливость, социальная деятельность, гендерная политика, международный опыт. Annotation: In this article, the New Uzbekistan's Development is about gender equality and human rights issues on human rights and theoretical approaches. Today, https://scientific-jl.com/ped 1 27 Volume-82, Issue-1, May -2025 “PEDAGOGS” international research journal ISSN: 2181-3027_SJIF: 5.449 gender equality is an important part of not only social equality, but also of the human rights and democratic values. Gender equality is considered one of the integral values of modern democratic society, and this principle is based on human rights in reality. The measures aimed at protecting the Reforms in the Republic of Uzbekistan, in particular the protection of women's rights and strengthen their socio-political activity, and enrich the economic opportunities and enriching the scientific potential, of course, further improving practical policies and strategies in this direction. Keywords: Gender equality, human rights, new Uzbekistan, philosure, women's rights, justice, social activity, gender policy, international experience Kirish: Gender tengligi va inson huquqlari masalasi bugungi global ijtimoiy, siyosiy va iqtisodiy tizimda muhim o‘rin egallaydi. Bu kabi masalalar, har bir jamiyatda odamlarning teng huquqlari va erkinliklarini ta’minlashda asosiy rol o‘ynaydi. O‘zbekistonning Yangi davrida gender tengligini ta’minlash va inson huquqlarini himoya qilish masalalari davlat siyosatining eng muhim yo‘nalishlaridan biriga aylanib ulgurgan. Bu masala O‘zbekistonning xalqaro hamjamiyat bilan integratsiyasi jarayonida ham katta ahamiyatga ega, chunki gender tengligi va inson huquqlari borasidagi amalga oshirilayotgan islohotlar, nafaqat ichki rivojlanish, balki xalqaro miqyosda mamlakatni obro‘sini oshiradi, albatta. O‘zbekiston mustaqillikka erishgach, gender tengligi va ayollar huquqlari bo‘yicha bir qator muhim islohotlarni amalga oshirdi. Bularga misol qilib, ayollarni jamiyat hayotining turli jabhalariga jalb qilishi, iqtisodiy va siyosiy jarayonlarda ishtirokini kengaytirish bilan birga, ayollarni o‘qitish va ularga huquqiy bilimlar berish singari chora-tadbirlar kiradi. Xalqaro me’yorlar, xususan, BMTning gender tengligi va ayollar huquqlarini himoya qilishga oid konvensiyalari, O‘zbekistonning bu yo‘nalishdagi siyosatini shakllantirishda muhim o‘rin egallaydi. O‘zbekiston mustaqillikka erishganidan so‘ng, gender tengligini ta’minlashga oid bir qancha muhim qonunlar va normativ-huquqiy hujjatlar qabul qiladi. Ushbu qonunlar ayollarning huquq va erkinliklarini himoya qilish va ularning iqtisodiy, siyosiy va madaniy sohalardagi ishtirokini oshirish bilan birga, genderga oid kamsitishlarga qarshi kurashishni ko‘zda tutadi. So‘nggi yillarda O‘zbekiston Respublikasi ijtimoiy-siyosiy hayotida tub islohotlar amalga oshirilib kelinmoqda. ‘‘Yangi O‘zbekiston’’ konsepsiyasi asosida inson manfaatlari, huquq va erkinliklarini ta’minlash ustuvor vazifalardan biriga aylanmoqda. Ayniqsa, gender tengligi masalasi zamonaviy jamiyat taraqqiyoti va demokratik islohotlar muvvafaqiyati uchun muhim omil sifatida e’tirof qilinmoqda. Gender tengligi- erkaklar va ayollar hayotining barcha sohalarida teng huquqli ishtirok qilishi, imkoniyatlaridan bir xil foydalanishi hamda ijtimoiy adolat tamoyillariga asoslangan rivojlanishi nazarda tutadi. Mening fikrimcha, inson huquqlari va gender tengligi bir-biri bilan uzviy bog‘liq bo‘lib, bu https://scientific-jl.com/ped 1 28 Volume-82, Issue-1, May -2025 “PEDAGOGS” international research journal ISSN: 2181-3027_SJIF: 5.449 tushunchalarning har ikkisi ham adolat, erkinlik va barqaror taraqqiyot tamoyillarini amalga oshirishda muhim ahamiyatga ega. Bu kabi yondashuvlar global miqyosda ham kun tartibidagi asosiy masalalardan biri bo‘lib, BMT va YXHT singari xalqaro tashkilotlar tomonidan qo‘llab-quvvatlanmoqda. O‘zbekiston ham ushbu global tendensiyalardan chetda qolmay, gender siyosatini kuchaytirish, ayollar huquqlarini ta’minlash, gendder zo‘ravonlikka qarshi kurashish kabi yo‘nalishlarda muhim huquqiy islohotlarni amalga oshirib kelinmoqda. Shu bilan birga, gender tengligi va inson