IJTIMOIY TARMOQLAR VA BLOGERLIK FAOLIYATI: YOSHLAR AXLOQINING YANGI MEZONLARINI SHAKLLANTIRAYOTGAN OMIL SIFATIDA

Аннотация

В данной статье анализируется влияние социальных сетей и блоггинга на этические взгляды современной молодежи. В частности, были научно рассмотрены типы массового контента на платформах TikTok, Instagram и YouTube, деятельность популярных блоггеров и их роль в качестве образцов для подражания в сознании молодежи. В статье анализируется, как этические нормы формируются и изменяются через контент, а также положительные и отрицательные последствия этого процесса. Результаты исследования показывают, что моральные ценности молодежи перестраиваются на основе критериев, характерных для новой цифровой эпохи. Однако в статье также излагаются предложения и рекомендации по управлению моральными изменениями в сознании молодежи в здоровом и духовном направлении. Annotation: this article analyzes the impact of social networks and blogging activities on the ethical views of modern youth. In particular, the types of public content on TikTok, Instagram and YouTube platforms, the activities of popular bloggers and their role as role models in the minds of young people have been considered on a scientific basis. The article analyzes how moral norms are formed and changed through content, as well as the positive and negative effects of this process. The results of the study show that youth moral values are being reshaped based on criteria specific to the new, digital age. At the same time, the article also outlines suggestions and recommendations for managing moral changes in the minds of young people in a healthy and spiritual direction. https://scientific-jl.com 2 6 4 62-son_4-to’plam_May-2025 ISSN:3030- 3 6 1 3 T A D Q I Q O T L A R jahon ilmiy – metodik jurnali Kalit so’zlar: yoshlar axloqi, ijtimoiy tarmoqlar, blogerlik faoliyati, axloqiy transformatsiya, TikTok, Instagram, YouTube, axloqiy qadriyatlar, raqamli madaniyat, ommaviy kontent, ta’sirchanlik. Ключевые слова: молодежная этика, социальные сети, блоггинг, этическая трансформация, TikTok, instagram, Youtube, этические ценности, цифровая культура, массовый контент, влияние. Keywords: youth ethics, social networks, blogging activities, moral transformation, TikTok, Instagram, YouTube, moral values, Digital Culture, public content, influencability. Bugungi raqamli jamiyat sharoitida yoshlar axloqiy ongi shakllanishiga ta’sir qiluvchi omillar orasida ijtimoiy tarmoqlar va blogerlik faoliyati muhim o‘rinni egallayapti. Ayniqsa, TikTok, Instagram va YouTube kabi platformalar orqali tarqalayotgan kontentlar yoshlar ongida axloqiy mezonlar, ideallar va ijtimoiy normalarning shakllanishiga kuchli ta’sir o‘tkazmoqda. So‘nggi yillarda olib borilgan bir qator tadqiqotlar shundan dalolat beradiki, raqamli media muhiti yoshlarning axloqiy qarorlari, munosabatlari va o‘zini tutish uslublariga bevosita ta’sir ko‘rsatayapti. Ijtimoiy tarmoqlardagi ta’sirchan blogerlar ko‘pincha yoshlar uchun rol modeliga aylanib, an’anaviy tarbiya va ta’lim muassasalari o‘rnini egallab bormoqda. Bu esa axloqiy qadriyatlarning zamonaviy shakllanish jarayonini qayta ko‘rib chiqish zaruratini keltirib chiqarayapti. Shu bilan birga, milliy qadriyatlar tizimi va raqamli axborot muhiti o‘rtasidagi ziddiyatli munosabat ham tadqiqotchilarni tashvishga solmoqda. Ba’zi holatlarda axloqiy normalarning transformatsiyasi ijobiy ijtimoiy faollikni rag‘batlantirsa, boshqa bir holatlarda esa madaniy yoki ma’naviy tanazzulga olib kelishi mumkinligini zamonning o’zi ko’rsatib turipti. Mazkur maqola aynan shu global muammoning mahalliy konteksta qanday namoyon bo‘layotganini tahlil qilishga va blogerlik faoliyati orqali axloqiy mezonlarning qanday shakllanayotganini ilmiy jihatdan asoslashga qaratilgan. Bu tadqiqot raqamli madaniyatning yoshlar axloqiga ta’sirini chuqurroq anglash hamda sog‘lom axloqiy muhitni shakllantirish bo‘yicha takliflar ishlab chiqishda muhim qadam hisoblanadi. Tadqiqot bilan bog‘liq adabiyotlarni o‘rganish So‘nggi o‘n yillikda raqamli media muhiti, jumladan, ijtimoiy tarmoqlar va blogerlik faoliyati, yoshlar axloqiy qarashlari va xulq-atvorining shakllanishida katta ta’sir ko‘rsatayotgani haqida ko‘plab ilmiy tadqiqotlar amalga oshirilgan. D.Boyd (Boyd, 2014) o‘z tadqiqotida internet muhitida o‘smirlar qanday axloqiy me’yorlarga muvofiq muomala qilayotganini va ijtimoiy tarmoqlarda axloqiy munosabatlar qanday shakllanishini tahlil qilgan. Ushbu tadqiqotda yoshlarning o‘zini namoyon qilishga https://scientific-jl.com 2 6 5 62-son_4-to’plam_May-2025 ISSN:3030- 3 6 1 3 T A D Q I Q O T L A R jahon ilmiy – metodik jurnali bo‘lgan ehtiyoji va ommaboplikka intilishi orqali axloqiy qarashlar o‘zgarishi ta’kidlangan.1 Masheroni va Olafsson (Mascheroni & Ólafsson, 2018) esa raqamli axborot muhitida yoshlar axloqiy xatarlarga qanday munosabatda bo‘lishlarini empirik tahlil qilgan. Ular o‘z ishlarida yoshlarning onlayn platformalarda axloqiy qarorlar qabul qilish qobiliyatini, ulardagi etik ong va mediasavodxonlik darajasini o‘rganishga e’tibor qaratgan.2 Tashtemirova (2022) tomonidan O‘zbekiston yoshlari