CHOLG`ULASHTIRISH FANIDAN. ASARNI ORKESTRGA MOSHLASHTIRISH

Аннотация

Моя статья в основном о науке приборостроения, вы получите ответы на вопросы о том, что в основном делается по этой теме, в каком порядке составляется работа. Я немного углубился в подробности об этом в своей текущей статье. Узбекских инструментов очень много, и мы делимся на великие композиции по тембру. https://scientific-jl.com 1 2 62-son_4-to’plam_May-2025 ISSN:3030- 3 6 1 3 T A D Q I Q O T L A R jahon ilmiy – metodik jurnali Ключевые слова: Гармония, кантрапункит, педальные звуки, оркестр, кантабиле, пение, тембр, мелодическая растяжка, диапазон, транспасс, интервалы, секунды, терция, квартет, квинта, секста Asarni orkestrga moshlashtirish KUY-musiqaning asosi, asar mazmunining eng asosiy tomonini ifodalaydi. Musiqa asari faqar kuydangina iborat bo`lishi mumkin emas. Garmoniya, kontrapunk ovozlar, pedal tovushlari, xar hil passaj yo`llari kuydan ajralamsligi kerak. Ularning hammasi bitta maqsadda – musiqaning mohiyatini tinglovchiga to`la-to`kis va yorqin ifodalab berishga xizmat qiladi. Kuylarni cholg`ulash-tirish ohang jihattan mumkin bo`lganva to`g`ri moslash variant-larini qidirib topish kompazitor va moslashtiruvchining vazifasidir. Musiqa asarini cholg`ulashtirish nihoyatda katta mas`uloyat talab etadi. Bundan tashqari faqat kuyga emas balki, garmoniyasiga, registrlariga jo`r bo`lishida cholg`u asboblariga taqsimlashga katta e`tibor berish kerak. Puflama cholg`ular: O`znomi bilan faqat fuivlasa sado taratadigon cholg`ular shunday nomlanadi. Cholg`uni g`ovak ustunida malum miqdorda dam (havo) yig`ilsa bosim ostida barmoqlar harakati yoki lab mahoratidan turli balandlikda yoqimli tovushlar tartibli yangraydi. Bu toifa cholg`ularini ayrimlari – damli cholg`ular deb ham ishataverishadi. Torli chog`ularning sozlanishi: O`z nomi bilan ma`lum bir ko`rinishda, tovush chiqarish uchun bir nechta yog`on ingichka simlar tortilgan cholg`ular nazarda tutilmoqda. Ulardan sado taratilishining ham usullari turlicha ularni bir biridan farqlay olish uchun ularni har birini o`z nomi bor; Torli-urma (demak, torlariga urib chalinadi), Torli-chertma (demak, torlarini chertib yoki tirnab chalinadi), Torli- kamonli (demak, torlari ustida kamon tortib chalinadi): Cholg`ularning diapazoni: Har qanday cholg`u o`z diapazoniga ega. Butun dunyo musiqachilaari qabul qilgan 5 ta nota chizig`ida sozandalar notaga qarab chalishida qulaylik zarurligi uchun musiqay kalitlar nota yo`llari tanlangan. Foydalanilgan adabiyotlar 1. WWW.ziyo.uz com.kutibxonasi 2. Sh. Raximov- Nizomiy nomidagi TDPU dotsenti 3. A.Lutfillayev O`zDK professori “Musiqa” nashriyoti Toshkent 2010 4. Botirova X.T. Scientific and the oretical views of central Asian thinkers in music// Procedian of Thr oretical and Applied Sciencess. https://scientific-jl.com 1 3 62-son_4-to’plam_May-2025