ASAD DILMURODNING “FANO DASHTIDAGI QUSH” ROMANIDA BADIIY USLUB TAHLILI.

Аннотация

This article analyzes the artistic style of the novel “Bird in the Steppe of Fano” by one of the great representatives of Uzbek literature, Asad Dilmurod. The work is distinguished by its philosophical depth, flow of inner thought, and harmony of figurative language means in terms of artistic form and content. The study focuses on the author’s poetic skill, approaches to creating symbolic images, methods of psychological analysis, and issues of language and style as an expression of artistic thought. Issues of artistic style in the novel “Bird in the Steppe of Fano” are closely related to the writer’s intellectual and aesthetic outlook. The diversity of figurative means, the poetics of language, and the deep expression of philosophical layers in the work enrich the artistic style of the novel. The author reveals the world of images through his unique lyricism, symbolism, and internal monologues in illuminating complex topics such as life and death, humanity and extinction, spirituality and spirituality in an artistic and philosophical way. Keywords: novel, symbolism and creative individuality, mystical symbols, dream motif, composition of the work, concept, mode, artistic texture. https://scientific-jl.com 1 8 62-son_2-to’plam_May-2025 ISSN:3030- 3 6 1 3 T A D Q I Q O T L A R jahon ilmiy – metodik jurnali Абстрактный. В статье анализируется художественный стиль романа «Птица в степи Фано» Асада Дилмурода, одного из выдающихся представителей узбекской литературы. Произведение отличается философской глубиной, внутренним течением мысли, гармонией образного языка с художественной формой и содержанием. В исследовании рассматриваются поэтическое мастерство автора, подходы к созданию символических образов, методы психологического анализа, а также вопросы языка и стиля как выражения художественной мысли. В романе «Птица степи Фано» вопросы художественного стиля тесно связаны с интеллектуально-эстетическим мировоззрением писателя. Богатство образного языка, поэтичность языка, глубокая экспрессия философских пластов обогащают художественный стиль романа. Автор раскрывает мир образов посредством уникального лиризма, символизма и внутренних монологов, освещая в художественной и философской манере такие сложные темы, как жизнь и смерть, человечество и вымирание, духовность. Ключевые слова: роман, символизм и творческая индивидуальность, мистические символы, мотив сна, композиция произведения, концепция, мода, художественная фактура. XX asr adabiyotida ruhiy-ijtimoiy sarzanishlar odam irodasini sinovdan oʻtkazishi, yangidan-yangi metaforalarning “kashf” etilishiga keng imkon berdi. Albert Kamyu, Jeyms Joys, Somerset Moem va shu kabi Gʻarb adabiy an’analarining sezilarli ta’siri natijasida oʻzbek romanchiligida yangidan-yangi tasvir ekzislari paydo boʻla boshladi. An’anadan – noan’anaga oʻtish, badiiy toʻqimalar olamida yangi bir universal olam odamlarininng xarakterini ochib berish uchun kamida jahon adabiyotini bilish emas, mumtoz adabiyot mahsullari bilan ham yaqindan tanishish lozimligini dalolatlaydi. Pirovard natijada, adiblarning falsafiy-psixologik tasvir mahoratini ilgʻashda qiyinchiliklar va murakkab situasiyalarga roʻbaroʻ kelish hech gapmas! Hayotning maromdagi harakati fasllar izchilligi, bahor, yoz, kuz va nihoyat qishning izgʻirinli kunlarini yodimizga solsa, inson umrining toʻrt faslga boʻlib taqqoslagan Alisher Navoiydek hazratninng devonlari-yu, dostonlarida komillik sari intilish moduslarini tartiblashtiradi. Ana shu jarayonning tirik shohidi boʻlishga, oʻzligini bilib, NAFSni jilovlashga kirishgan zotki bor, oʻz semrugʻlarini izidan ergashtirib, oltin vodiylarni zabt etishi turgan gap. Asad Dilmurodning “Fano daashtidagi qush” romanida ramziylik va ijodiy individuallik konsepsiyasiga diqqat qaratadigan boʻlsak, yozuvchi oʻzidan oldin yashab, ma’rifat nurini biz avlodlarga meros tariqasida tortiq qilgan Jaloliddin Rumiy, Bahovuddin Naqshband, Alisher Navoiy kabi mutafakkirlar yoziqlaridan bir goʻzal oʻqirman uchun roman tartib beradi. Romanninng an’anadan – noan’anaga oʻtish https://scientific-jl.com 1 9 62-son_2-to’plam_May-2025 ISSN:3030- 3 6 1 3 T A D Q I Q O T L A R jahon ilmiy – metodik jurnali modusini shu qadar chigal soʻqmoqlarda konsepsiyaga yoʻgʻradiki, natijada, yozuvchining hech kimga oʻxshamagan tasvir uslubini qayta-qayta va diqqat bilan mutolaa qilish zaruratini keltirib chiqaradi. Adibning yana bir romani I.Yoqubovning “Badiiy matn va estetik talqin” risolasida yaxlit monografik yoʻsinda oʻrganilmagan. Aynan “Fano dashtidagi qush” romanida Saidbek Umar obrazini qay tariqa yuzaga chiqarganini, asardagi xayoliy- romantik, mifologik lavhalarning nechogʻli haqiqatga monandligini qiyosiy oʻrganish asnosida ochiqlash mumkin. I.Yoqubov “Fano va baqo oraligʻida” maqolasida “Fano dashtidagi qush” (2002) romanidagi Boʻztoy bilan “Rang va mehvar”dagi boʻzbola Kamron ikkisini qiyosan tadqiq qiladi. Roman ifoda mustaqilligi bilan I.Sultonning “Ozod” (2011) romanidagi Ozod obrazini ham yodimizga solad