КУРИЛИШ ТЕХНИК ЭКСПЕРТИЗА: ТУРАР ВА НОТУРАР ЖОЙЛАРНИ БАҲОЛАШ МАСАЛАЛАРИ.

Аннотация

Ушбу мақола қурилиш техник экспертизасининг турар ва нотурар жойларни баҳолашга оид масалаларни ўрганишга бағишланган. Мақолада бино ва иншоотларнинг техник ҳолатини баҳолаш, уларнинг эксплуатацияга мослиги, қайта қуриш ёки таъмирлаш зарурияти, шунингдек, инженерлик коммуникацияларини текшириш каби муҳим жиҳатлар муҳокама қилинган. Турар жойлар (аҳоли учун яратилаётган яшаш жойлари) ва нотурар жойлар (ишлаб чиқариш ва хизмат кўрсатиш объектлари) ўртасидаги фарқлар ва уларнинг техник текширишдаги ўрни тушунтирилган. Маълум бўлишича, бино ва иншоотларнинг ҳолатини аниқлаш, уларнинг ишлаб чиқариш ва эксплуатацияга мослигини текшириш, аҳоли хавфсизлигини таъминлашда муҳим аҳамиятга эга. Мақола қурилиш соҳасидаги муаммоларни ечиш ва ижтимоий-иқтисодий ривожланишга ҳисса қўшиш учун техник экспертизани сифатли амалга ошириш муҳим эканлигини кўрсатади. Аннотация: Статья посвящена исследованию вопросов, связанных с оценкой жилых и нежилых помещений строительно-технической экспертизой. В статье рассматриваются такие важные аспекты, как оценка технического состояния зданий и сооружений, их пригодности к эксплуатации, необходимости реконструкции или ремонта, а также проверка инженерных коммуникаций. Объясняются различия между жилыми (жилыми помещениями, созданными для населения) и нежилыми (производственными и обслуживающими помещениями) помещениями и их роль в техническом обследовании. Выясняется, что определение состояния зданий и сооружений, проверка их пригодности к производству и эксплуатации имеет большое значение в обеспечении безопасности населения. В статье показана важность качественного проведения технической экспертизы в решении проблем в строительной отрасли и содействии социально-экономическому развитию. Annotation: This article is devoted to the study of issues related to the assessment of residential and non-residential premises by construction technical expertise. The article discusses such important aspects as assessing the technical https://scientific-jl.com 3 0 59-son_3-to’plam_Aprel-2025 ISSN:3030- 3 6 1 3 T A D Q I Q O T L A R jahon ilmiy – metodik jurnali condition of buildings and structures, their suitability for operation, the need for reconstruction or repair, as well as checking engineering communications. The differences between residential premises (living quarters created for the population) and non-residential premises (production and service facilities) and their role in technical inspection are explained. As it turns out, determining the condition of buildings and structures, checking their suitability for production and operation, and ensuring the safety of the population are of great importance. The article shows that high-quality technical expertise is important for solving problems in the construction industry and contributing to socio-economic development. Калит сўзлар: қурилиш техник экспертиза, турар жойлар, нотурар жойлар, баҳолаш, инженерлик коммуникациялар, эксплуатацияга мослик. Кириш Қурилиш техник экспертиза қурилиш ишлари ва объектларининг техник, иқтисодий ва ҳуқуқий жиҳатдан таҳлилини ўз ичига олади. Бундай экспертиза қурилиш объектларининг таъмирлаш, реконструкция, модернизация ва уларни эксплуатация қилиш жараёнларида, шунингдек, уларнинг мўлжалланган мақсадларга мослигини таъминлашда муҳим аҳамиятга эга. Турар ва нотурар жойларнинг техник баҳоланиши эса ўзининг аниқ хусусиятлари билан ажралиб туради. Турар жойлар фақат истиқомат учун мўлжалланган бўлса, нотурар жойлар савдо, офис, ишлаб чиқариш ва бошқа ижтимоий мақсадларда фойдаланилади. Бу мақолада шу икки тур объектларнинг техник баҳоланишининг асосий муаммолари, методологияси ва амалий йўналишлари тадқиқ этилган. https://scientific-jl.com 3 1 59-son_3-to’plam_Aprel-2025 ISSN:3030- 3 6 1 3 T A D Q I Q O T L A R jahon ilmiy – metodik jurnali Турар ва нотурар жойларнинг техник баҳоланишидаги асосий принциплар. Турар Жойлар Турар жойларнинг техник баҳоланишида асосий эътибор уларнинг одамлар учун хавфсизлигини таъминлашга, қулайлик ва қулайликни ҳисобга олишга қаратилган. Бу турдаги объектларнинг баҳоланишида асосий омиллар қуйидагилар: Фундамент ва конструкцияларнинг аҳволи: Улар хонадонларнинг барқарорлиги ва хавфсизлигини таъминлашда муҳим роль ўйнайди. Ҳаво алмашиниш тизимлари ва изоляция: Истиқомат жойи учун қулай муҳитни сақлашга ёрдам беради. Энергия самарадорлиги: Ўзининг кам сарфлаш хоссасига эга қурилиш материалларини танлаш. Сув таъминоти ва санитария тизимлари: Жойнинг фаолият кўрсатишига таъсир кўрсатади. Нотурар жойлар Нотурар жойларнинг баҳоланиши бир қатор ўзига хос хусусиятларга эга: Меҳнат шароити ва хавфсизлик: Ишлаб чиқариш ёки савдо объектларида хавфсизлик стандартларига риоя қилиш муҳим. Технологик тизимлар: Нотурар объектлардаги механик, электр ва санитария тизимларининг тўғри ишлаши таъминланиши керак. https://scientific-jl.com 3 2 59-son_3-to’plam_Aprel-2025 ISSN:3030- 3 6 1 3 T A D Q I Q O T L A R jahon ilmiy – metodik jurnali Транспорт ва инфратузилма: Савдо ва ишлаб чиқариш соҳаларидаги об