К содержанию
РецензированоUZ2026

PARSELLYATIV TUZILMALARNING STILISTIK VAZIFALARI. (E. BRONTE "WUTHERING HEIGHTS" ASARI MISOLIDA)

ILM-FAN VA INNOVATSIYA · ILMIY-AMALIY KONFERENSIYASI · Qurbonova Nasiba Sobir qizi (in-academy.uz/index.php/si)

Современное образование и развитие · 2026

Аннотация

Tilshunoslikda yangi stilistik birliklarning izlanishi parselatsiyaning muhim hodisa sifatida belgilanishiga olib keldi. Segmentatsiya yoki parchalanish deb ham ataladigan parcellation urg'u yaratish, ritmni kuchaytirish va o'ziga xos stilistik effektlarga erishish uchun jumlalarni kichikroq, ko'pincha ajratilgan qismlarga ajratishni o'z ichiga oladi. Ushbu uslub adabiyotning turli shakllarida, ommaviy axborot vositalarida va kundalik muloqotda tobora keng tarqalgan bo'lib, rivojlanayotgan lingvistik tendentsiyalarni aks ettiradi. Kalit so’zlar: Parsellyatsion birliklar, Refren, Polisindeton, Asindeton, qisqartirish, qayta ishlatish va qayta ishlash. Parsellyatsiya birliklari yozuvchilar va ma'ruzachilarning arsenalida kuchli vosita bo'lib xizmat qiladi, bu ularga tilni istalgan effektga erishish uchun manipulyatsiya qilish imkonini beradi. Muayyan elementlarni ta'kidlash, dramatik pauzalarni yaratish va matnning umumiy ritmini kuchaytirish orqali parselatsiya birliklari tilning ifodaliligi va ta'siriga hissa qo'shadi. Tarjimashunoslikda parselatsiyani tushunish va to'g'ri yetkazish manba matnning stilistik mo'ljallangan effektlarini saqlab qolish uchun juda muhimdir. Bu birliklar juda kam ishlatilishi hisobiga fanda ular haqida ma’lumotlar juda kam. Ular quyidagilar: - Refren - Polisindeton - Asindeton Takrorlash bilan bog‘liq bo‘lgan yana bir nutq shakli - Refren. Refrain(from Vulgar Latin refringere, "to repeat", and later from Old French refraindre, is the line or lines that are repeated in music or in poetry — the "chorus" of a song.), (eski fransuzcha refraindre Жди меня, и я вернусь, Не желай добра Всем, кто знает наизусть, Что забыть пора. 1 Polisindeton (Mногосоюзие) - gapdagi so‘zlar orasida bog‘lanishlar takrorlanadigan ritorik vositadir. Agar siz polisindeton so‘zini birinchi marta o‘qiyotgan bo‘lsangiz ham, siz yozuvchilarning birikmalarni takrorlashi haqidagi mashhur misollarni o‘qigan yoki eshitgansiz. Biz polisindeton nima ekanligini, yozuvchilar uni nima uchun ishlatishini, polisindeton, asindeton va sindeton o‘rtasidagi farqni va adabiyotdagi polisindeton misollarini batafsil ko‘rib chiqamiz. Polysyndeton shuningdek, o‘quvchini qisqa ma’lumotlar bilan ortiqcha yuklash orqali asabiylashish yoki tashvish hissiyotlarini yyetkazish uchun ishlatilishi mumkin. Bu yerda Ernest Xeminguyeyning "Bo‘rondan keyin" qisqa hikoyasidan bir misoldir. “I said, ‘Who killed him?’ and he said ‘I don’t know who killed him, but he’s dead all right,’ and it was dark and there was water standing in the street and no lights or windows broke and boats all up in the town and trees blown down and everything all blown and I got a skiff and went out and found my boat where I had her inside Mango Key and she was right only she was full of water.” 2 Tezkor portlashlar Xeminguyeyga qahramonlar boshdan kechirayotgan tartibsizlikni yetkazishga imkon beradi. Ko‘proq bolalar ovozini yaratish uchun siz polisindetondan ham foydalanishingiz mumkin. Ikki yoshli amakivachchangiz haqida o‘ylab ko‘ring, u shunday gapiradi: “And then we went to the park, and then we got ice cream, and then we ate the ice cream, and then . . .” “Keyin parkga bordik, keyin muzqaymoq oldik, keyin muzqaymoq yedik, keyin . . ”. Asindeton so‘zlovchi yoki yozuvchining so‘zlarini tezlashtirish orqali gapning ohangini o‘zgartirish uchun bog‘lovchilarni tashlab yuboradi. Polisindeton singari, asindeton ham aytilgan narsalarni ta’kidlash uchun ishlatilishi mumkin. “Consciousness of place came ebbing back to him slowly over a vast tract of time unlit, unfelt, unlived.”3 “Ushbu go‘sha haqidagi fikrlar uzoq vaqt davomida yorug‘lik ko‘rmagan, o‘ylab ham ko‘rilmagan, yashamagandek qayta quyilib kelaverdi” Asyndeton jumlani ta’kidlash uchun eng yaxshi qo‘llaniladi; bog‘lovchilar orqali bog‘langan alohida so‘z yoki iboralarni ta’kidlash uchun polisindetondan foydalaning. Sindeton - bog‘lovchi orqali bog‘langan so‘z birikmasi bo‘lib, gap yoki ibora

Доказательный фрагмент

«Tilshunoslikda yangi stilistik birliklarning izlanishi parselatsiyaning muhim hodisa sifatida belgilanishiga olib keldi.»

Образец извлечения

Демо-превью

Tilshunoslikda yangi stilistik birliklarning izlanishi parselatsiyaning muhim hodisa sifatida belgilanishiga olib keldi. Полный текст публикации CiteX не хранит — доступ к первоисточнику открывается по DOI согласно лицензии издателя и выбранному плану.

Цитирований
0
Тип
Журнал
Страна
Узбекистан
Ключевые слова
Emotsional-ajratish, Tasviriy funktsiya, Parselli konstruktsiya, Posilkalar., Metafora, Taqqoslash, Parsellyatsiya
Открыть DOI
Спросить CiteX об этой работе

Смежные источники