К содержанию
РецензированоRU2025

НАСОС АГРЕГАТЛАРИНИНГ ДИНАМИК ХУСУСИЯТЛАРИНИ ТАҲЛИЛ ҚИЛИШ

НАСОС АГРЕГАТЛАРИНИНГ ДИНАМИК · ХУСУСИЯТЛАРИНИ ТАҲЛИЛ ҚИЛИШ · Пиримов Одил Жўраевич · Юлдашева Ширин Мирзоҳид қизи · Жўраева Ситора Одил қизи (Қарши давлат техника университети магистранти) · Тўхтабоева Гулбаҳор Азимбой қизи (Қарши давлат техника университети магистранти)

Журнал инноваций нового века · 2025

Аннотация

The article presents a functional scheme for analyzing the dynamic characteristics of an automatic control system for small-power pump units used to improve the reclamation condition of irrigated lands and irrigate plants, and based on this scheme, the dynamic mode characteristics of the system are determined using the Matlab program. Key words: Pump units, automation, control, programming, mode parameters, dynamic mode, frequency criteria, transition descriptions, system stability. АНАЛИЗ ДИНАМИЧЕСКИХ ХАРАКТЕРИСТИК НАСОСНЫХ АГРЕГАТОВ Аннотация. В статье представлена функциональная схема анализа динамических характеристик системы автоматического управления насосными агрегатами малой мощности, используемыми для улучшения мелиоративного состояния орошаемых земель и полива насаждений, и на основе этой схемы с https://scientific-jl.com/new 22 00 66 Volume–77_Issue-1_May-2025 JOURNAL OF NEW CENTURY INNOVATIONS помощью программы Matlab определены динамические режимные характеристики системы. Ключевые слова: Насосные агрегаты, автоматизация, управление, программирование, параметры режима, динамический режим, частотные критерии, переходные характеристики, устойчивость системы. Кириш Ўзбекистон Республикаси Президентининг 2020-йил 10-июлдаги Ўзбекистон Республикаси сув хўжалигини ривожлантиришнинг 2020-2030- йилларга мўлжалланган консепсиясини тасдиқлаш тўғрисида ПФ-6024-сонли фармонига кўра сўнгги йилларда ер ва сув ресурсларидан самарали фойдаланиш, сув ресурсларини бошқариш тизимини такомиллаштириш, сув хўжалиги объектларини модернизация қилиш ва ривожлантириш бўйича изчил ислоҳотлар амалга оширилмоқда. Шу билан бирга, глобал иқлим ўзгариши, аҳоли сонининг ва иқтисодиёт тармоқларининг ўсиши, уларнинг сувга бўлган талаби йил сайин ошиб бориши туфайли сув ресурсларининг тақчиллиги йилдан-йилга кучайиб бормоқда. Республикада 2020 - 2030-йилларда аҳолини ва иқтисодиётнинг барча тармоқларини сув билан барқарор таъминлаш, суғориладиган ерларнинг мелиоратив ҳолатини яхшилаш, сув хўжалигига бозор тамойиллари ва механизмларини ҳамда рақамли технологияларни кенг жорий этиш, сув хўжалиги обектларининг ишончли ишлашини таъминлаш ҳамда ер ва сув ресурсларидан фойдаланиш самарадорли-гини ошириш мақсадида Ўзбекистон Республикаси сув хўжалигини ривожлантириш “Йўл харита”си тасдиқланган. Суғориладиган ерларнинг мелиоратив ҳолатини яхшилаш ва барқарорлигини таъминлаш, ерларнинг унумдорлигини оширишга кўмаклашиш, тупроқнинг шўрланиш даражасини пасайтириш ва унинг олдини олиш бўйича самарали технологияларни қўллаш белгилаб қўйилган. Суғориладиган ерларнинг мелиоратив ҳолатини яхшилаш учун умумий узунлиги 142,9 минг км, шундан 106,2 минг км очиқ ва 36,7 минг км ёпиқ горизонтал коллектор-дренаж тармоғи, шунингдек 172 та мелиоратив насос станцияси ва 3 897 та вертикал дренаж қудуқ ишлатилмоқда. Республика бўйича суғориладиган ерларнинг 45,3 фоизи турли даражада, шундан 31,1 фоизи кучсиз, 12,2 фоизи ўртача, 2 фоизи эса кучли даражада шўрланган, 24,4 фоиз майдонда эса ер ости сув сатҳи 2 м ва ундан юқорида жойлашган. Кейинги йилларда кузатилган сув танқислиги, ерларнинг мелиоратив ҳолатининг ёмонлиги ва бошқа ташкилий чора-тадбирлар ўз вақтида кўрилмаганлиги боис 560 минг гектар суғориладиган ер майдонининг сув https://scientific-jl.com/new 22 00 77 Volume–77_Issue-1_May-2025 JOURNAL OF NEW CENTURY INNOVATIONS таъминоти даражаси пастлигича қолмоқда, жами 298,5 минг гектар суғориладиган ер майдони эса фойдаланишдан чиқиб кетган. 14,5 минг километр коллектор-дренаж тармоқ, 93 та мелиоратив насос станция ва 1 530 та вертикал дренаж қудуқларни реконструкция қилиш ва янгидан қуришни талаб этмоқда. Ерларнинг мелиоратив ҳолатини яхшилаш учун одатда вертикал дренаж насослардан фойдаланилади. Вертикал дренаж ускунаси ўз навбатида сув тубида жойлаштирилади ва унинг сув тортиш қисми агрегатнинг пастки қисмида жойлашган бўлади. Сув тортиш қисми олдида агрегат тортадиган сувнинг тозалигини таъминловчи филтр ўрнатилади. Методика. Мақсадимиз мелиорация тизимларида қўлланилувчи насос агрегатлари ишини автоматлаштириш ва тизимдаги ноқулайликларни олдини олиш. Шу мақсадни амалга ошириш учун қуйидаги вазифаларни ўз олимизга қўйдик: тизимни ҳозирги ҳолатини тўлиқ таҳлил этиш, ундаги мавжуд автоматиканинг техник воситаларини ўрганиш, тизимнинг автоматлаштириш даражасини ўрганиш ва бу тизимга замонавий техник воситаларни қўллаш, автоматик ростлаш тизимининг таркибий тузилма схемасини ишлаб чиқиш ва тизимнинг динамик хусусиятларини аниқлаш ва таҳлил қилиш. Натижалар: Насос қурилмасини автоматик бошқарув ишида насос қурилмасини автоматик бошқарув учун позицион ростлагичлар қўлланилган. ПИ ростлагичлар сифатида Р – 25 серияли ростлаш қурилмаси қўлланилган. Р – 25 қурилмаси АБТ даги технологик жараёни ростлаш учун қўлланилади. Бу қурилма асосан ўлчов ўзгартгичларидан келаётган сигналларни кучайтириш, берилган катталикларни қабул қилиш, ижрочи механизмни бошқариш учун доимий ва ўзгарувчан ток электр импульс киритишларини таъминлаш, қўлда бошқаришни дифференциал тр

Доказательный фрагмент

«The article presents a functional scheme for analyzing the dynamic characteristics of an automatic control system for small-power pump units used to improve the reclamation condition of irrigated lands and irrigate pl…»

Образец извлечения

Демо-превью

The article presents a functional scheme for analyzing the dynamic characteristics of an automatic control system for small-power pump units used to improve the reclamation condition of irrigated lands and irrigate pl… Полный текст публикации CiteX не хранит — доступ к первоисточнику открывается по DOI согласно лицензии издателя и выбранному плану.

DOI не указан
Цитирований
0
Тип
Журнал
Страна
Узбекистан
Ключевые слова
Pump units, automation, control, programming, mode parameters, ўтиш тавсифномалари, динамик режим, режим параметрлари, тизим барқаролиги., дастурлаш, автоматлаштириш, бошқариш, Калит сўзлар: Насос агрегатлари, частота мезонлари
Спросить CiteX об этой работе

Смежные источники