YOSHLAR SIYOSATIDA SPORTNING O‘RNI VA AHAMIYATI

Аннотация

Интегративный подход имеет важное значение в формировании читательской грамотности у младших школьников. Благодаря такому подходу развиваются навыки понимания текста, анализа и логического мышления учащихся на основе различных междисциплинарных связей. Грамотность чтения проявляется не только в техническом чтении, но и в сочетании духовных, языковых и познавательных процессов. Эффективность данного метода обеспечивается на основе инновационных педагогических технологий и интегративных методов. Ключевые слова: интеграция, образование, когнитивное развитие, творческие способности, обучение грамоте, начальная школа, инновации, техническое чтение . 60 Kirish. “Integratsiya” atamasi XVIII asrdayoq Spenser tomonidan izohlangan bo‘lib, u tafakkurni rivojlantirish omili sifatida talqin etilgan. Biz ham integratsiyani o‘quv jarayonida fanlararo bog‘liqlik va ta’lim shakllarini uyg‘unlashtirish tamoyili sifatida ko‘rib chiqamiz. Professor R.A. Mavlonova ta’kidlaganidek, integratsiya “butunlik” ma’nosini anglatar ekan, bu esa tafakkurning rivojlanish jarayonining tarkibiy qismlarini o‘zaro uyg‘unlashuv jarayonida o‘rganish imkonini beradi. Bugungi kunga kelib, “integratsiya” tushunchasiga yagona uslubiy ta’rif berilmagan. Garchi bu masala uzoq yillardan beri tadqiqotchilar diqqat markazida bo‘lsa-da, hali ham yakdil fikr shakllanmagan. Ilmiy qarashlarning xilma-xilligi sababli integratsiya turli olimlar tomonidan har xil talqin qilinmoqda. Zamonaviy ta’lim jarayonida fanlararo bog‘liqlik nafaqat rivojlanib, balki mustahkamlanib, takomillashib bormoqda. Integratsiya endilikda shunchaki mavzular o‘rtasidagi bog‘liqlik emas, balki turli fanlar elementlarini bitta dars jarayonida uyg‘unlashtirish orqali ta’lim samaradorligini oshirishning innovatsion usuliga aylanmoqda. Asosiy qism. Integratsiya har qanday ijodkor o‘qituvchini befarq qoldirmaydi, chunki u fanlararo bilimlarni chuqurlashtirish va boyitish, shuningdek, ularni samarali shakllantirish imkonini beradi. Bu jarayon turli metodlar, uslublar hamda ta’lim obyektlari asosida shakllanadi. Ayniqsa, boshlang‘ich sinf o‘quvchilari uchun fanlarni bir-biri bilan bog‘lab, ularning o‘ziga xos jihatlarini asoslab o‘qitish o‘quvchilarning qiziqishini oshiradi va bilim olish jarayonini yanada samarali hamda qiziqarli qiladi. Integratsiyaning asosiy tamoyili — fanlararo bog‘liqlikni ta’minlash bo‘lib, u ta’lim jarayonining muhim omillaridan biri hisoblanadi. Fanlararo bog‘liqlikni ta’minlash orqali o‘qituvchi nafaqat o‘quvchilarni fanga bo‘lgan qiziqishini oshiradi, balki mazkur fanni samarali o‘zlashtirishga ham yordam beradi. Bu esa o‘z navbatida o‘quv-tarbiya jarayonining sifatini oshirishga xizmat qiladi. O‘quv materiallarini mavzular asosida tahlil qilish orqali turli fanlar o‘rtasidagi bog‘liqlik yuzaki ravishda aniqlansa, tarkibiy tahlil asosida tushunchalar, qonuniyatlar va ilmiy xulosalar o‘rtasidagi uzviy aloqadorlik mustahkamlanadi. Zamonaviy ta’lim jarayonida interaktiv yondashuv va ko‘rgazmali ta’lim tizimi muhim o‘rin tutadi. Bu uslub integratsiyalashgan bilimlarni chuqurlashtirish, kengaytirish va vizual ifodalash orqali o‘quvchilarning anglash qobiliyatini oshirishga xizmat qiladi. Integratsiyalashgan dars mashg‘ulotlari didaktik va psixologik talablarni hisobga olgan holda individual va jamoaviy faoliyatlar shaklida tashkil etiladi. Shu sababli, o‘quv jarayonida turli murakkablik darajasiga ega topshiriqlarni rejalashtirish va amalga oshirish pedagogik maqsadlarga erishishda muhim ahamiyat kasb etadi. Tadqiqotchilarning fikriga ko‘ra, bir fan boshqa fanga oid masalalarni hal etishda vosita sifatida xizmat qiladi. Ayniqsa, ona tili va o‘qish fanlari o‘rtasidagi bog‘liqlik muhim rol o‘ynaydi. Shuningdek, tasviriy san’at va mehnat fanlarini integratsiyalash orqali ta’lim jarayonini yanada boyitish mumkin. Integratsiya jarayonida ikki yoki undan ortiq fanlarning uyg‘unligi o‘quvchilarning estetik didini oshirish, san’at asarlarini tushunish va to‘g‘ri baholash, shuningdek, tabiat go‘zalligini his etishga yordam beradi. Shuningdek, ingliz tilini boshqa fanlar bilan integratsiyalash orqali bolalarning chet tillarga bo‘lgan qiziqishini oshirish mumkin. Masalan, dars jarayonida salomlashish, sana, ob-havo, mavzuga oid qisqacha tushunchalarni ingliz tilida so‘rash va tushuntirish orqali o‘quvchilarning chet tilini o‘zlashtirishiga zamin yaratish mumkin. Bu esa o‘z navbatida, o‘quvchilarning lingvistik 61 qobiliyatlarini rivojlantirib, ularning dunyoqarashini kengaytirishga xizmat qiladi. Shunday qilib, integratsiyalashgan yondashuv boshlang‘ich sinf o‘quvchilarida o‘qish savodxonligini shakllantirish jarayonida muhim o‘rin tutadi. Fanlararo bog‘liqlikni ta’minlash orqali ta’lim sifati oshib, o‘quvchilarning bilim olishga bo‘lgan qiziqishi ortadi. Bu esa zamonaviy ta’lim jarayonining innovatsion yondashuvlardan biri sifatida qaralishi mumkin. Zamonaviy ta’lim jarayonida integrativ yondashuvning ahamiyati tobora ortib bormoqda. Ayniqsa, boshlang‘ich sinf o‘quvchilarida o‘