Научные статьиM.H.Sayidova, S.U.Pulatova2025
ONA TILI LEKSIKASINI “ANGLISIZMLAR” QAMRAB OLISHI
Muxiddinova (Abdullayeva) Dilafruz Mansurovna
Академические исследования в современной науке · 2026
Аннотация
В данной научной статье основное внимание уделяется английским лексическим заимствованиям, часто называемым англицизмами, и предлагается набор стандартов для аннотирования возникающих не ассимилированных лексических заимствований, то есть недавно импортированных слов, которые еще не ассимилировались в родном языке получателя. Ключевые слова Языковая система, аристократические разговоры, слова, заимствованные из языков, литературный словарь, заимствования, слова, используемые для выражения процесса, создание новых терминов, не пытаться изобретать, адаптация мудра Kirish Introduction Введение 28 ACADEMIC RESEARCH IN MODERN SCIENCE International scientific-online conference Til tizimi juda moslashuvchan va boshqa tillarning ta'siri uni o'zgartiradi. Bu normal jarayon va erta davrlarda ham sodir bo'lgan. Masalan, “abat-jour” so‘zining so‘zma-so‘z ma’nosi “yorug‘likni xiralashtiradi” — abattre fe’lidan: yiqilib tushmoq, maydalamoq, buzmoq; zaiflash - va jour so'zi ikki ma'noga ega: kun va yorug'lik. frantsuz tilidan keladi. Qadimgi zamonlarda 18-asrda, frantsuzcha hamma yo’nalishda urf bo'lganida, bu so'z rusiyzabon mamlakatlarda mashhur bo'ldi. Aristokratlar suhbatlariga frantsuzcha so'z qo'shishni afzal ko'rardilar. Qolaversa, “odat” shunchalik keng tarqalganki, u kundalik hayotning bir qismiga aylangan. Hozirgi kunda hususan rus tilida, turli tillardan olingan o'n minglab so'zlar mavjud. Biz uchun "standart", "pub", "killer", "shredder", "triller", "burger" va hokazo so'zlar keng tarqalgan. Adabiy lug'atda ularning ko'plari ham bor: variatsiya, urg'u, infektsiya, rekonstruksiya, elastik. Internet paydo bo'lishi bilan bunday o'zgarishlarning tezligi yuzlab marta oshdi. Odamlarning tildagi o'zgarishlarga ko'nikishga vaqtlari yo'q, shuning uchun boshqa tillardan olingan ko'plab jarangli so'zlar juda g'alati eshitiladi. O’zlashtirilgan so'zlar tor doiralarda ko'proq qo'llaniladi. Masalan, axborot texnologiyalari va texnologiyalari sohasida. Bundan tashqari, buning uchun mutlaqo oqilona tushuntirish mavjud. Avvalo, nima uchun bugungi kunda ko'pchilik o’zlashtirilmalar ingliz tilidan olinganligini tushuntirish kerak. Buning sababi, ingliz tili Internetda eng ko'p gapiriladigan tildir. Boshqa tillardan olingan o’zlashtirishlar ham bor, lekin ularning soni ingliz tilidan ancha kam. Masalan, aykido, karate, sushi, vasabi, ramen, anime va manga so'zlari yapon tilidan olingan. Bundan tashqari, bunday misollar juda ko'p. Biroq, bu yerda ingliz tili katta afzalliklarga ega. Buning sabablaridan biri: tilda yangi tushuncha yoki jarayonni ifodalash uchun ishlatadigan so‘zlar yo‘q. Ba'zida siyosat va iqtisodiyot juda tez o'zgaradi. Bundan tashqari, odatda yangi atamalarni yaratish uchun etarli vaqt yo'q. To'g'ridan-to'g'ri yozishmalar mavjud emas - eng oson yo'li so'zni chet tilidan o'z tilingizga tarjima qilishdir. Masalan, provayder, displey, brauzer, trafik va boshqalar atamalari axborot texnologiyalari sohasiga ko'chib o'tgan. Bu g'oyalar Buyuk Britaniyada allaqachon keng tarqalgan bo'lganligi sababli, g'ildirakni qayta ixtiro qilishga urinmaslik va shunchaki unga moslashish oqilona bo'lar edi degan fikr mavjud. Bu deyarli hamma tomonidan 29 ACADEMIC RESEARCH IN MODERN SCIENCE International scientific-online conference ishlatiladigan inglizcha so'zlarni gapiradigan odamlar guruhi bo’lib ular notug ‘ri yoki begona ko'rinmaydi deb hisoblanadilar. Ingliz tilini o’rganyatganlar uchun ona tillaridagi so'z tushunchaning ma'nosini to'g'ri anglatmaydi. Bu brend deb ataladi. Masalan Rus tilida bu "savdo belgisi" atamasiga o'xshaydi. Biroq, aslida, "brend" faqat "savdo belgisi" dan ko'ra ancha kengroq ma'noga ega. Iste'molchi ongida brend - bu lug'atga ko'ra, mahsulot yoki xizmat bilan bog'liq bo'lgan g'oyalar, uyushmalar, his-tuyg'ular va qadriyatlar to'plami. Mijozlar faqat belgi yoki rasmdan emas, balki mahsulot yoki xizmatdan foydalanish tajribasiga ega bo'ladilar. Ya'ni, ona tilida so'z mavjud bo'lsa-da, u ma'noni to'liq ifodalay olmaydi. "Ekspertiza" atamasi IT mutaxassislari tomonidan tez-tez qo'llaniladi. Masalan, "Men serverlarni sozlashda juda ko'p tajribaga egaman". Biz uni ko'pincha o'zimiz ishlatamiz. "Ekspertiza" ona tiliga tarjima qilinganda "bir narsani to'g'ri baholash uchun ekspertlar, mutaxassislar tomonidan tekshirish, o'rganish, xulosa qilish" deb tarjima qilingan. Biroq, axborot texnologiyalari sohasida inglizcha “expertise” so‘zi qo‘llaniladi, bu “yuqori darajadagi maxsus bilim va amaliy tajriba” degan ma’noni anglatadi. Aslini olganda, allaqachon o'zlashtirilgan so'z ifodalangan ma'noni kengaytirish uchun qayta o'zlashtirildi. Filologlar bunday o’zlashtirishlarni lozim deb topmaydilar. Biroq, haqiqat shundaki, ular rasmiy qoidalar tomonidan tan olinmagan bo'lsa-da, allaqachon tilning bir qismiga aylangan. Boshqa shunga o'xshash tushunchalarga glamur, fitnes, tasvir va nafrat kiradi. Asos sifatida, ular tilning analoglari bilan almashtirilishi mumkin. Masalan, glamur joziba, fitnes - jismoniy tayyorgarlik,
Доказательный фрагмент
«В данной научной статье основное внимание уделяется английским лексическим заимствованиям, часто называемым англицизмами, и предлагается набор стандартов для аннотирования возникающих не ассимилированных лексических з…»
Образец извлечения
Демо-превьюВ данной научной статье основное внимание уделяется английским лексическим заимствованиям, часто называемым англицизмами, и предлагается набор стандартов для аннотирования возникающих не ассимилированных лексических з… Полный текст публикации CiteX не хранит — доступ к первоисточнику открывается по DOI согласно лицензии издателя и выбранному плану.
- Цитирований
- 0
- Тип
- Журнал
- Страна
- Узбекистан
- Ключевые слова
- Language system, aristocratic conversations, words borrowed from, tillardan olingan so'zlar, adabiy lug ‘at, aristokratlar suhbatlari, moslashish oqilona, Til tizimi, jarayonni ifodalash uchun ishlatadigan so‘zlar, o’zlashtirilmalar, ixtiro qilishga urinmaslik, yangi atamalarni yaratish
Смежные источники
Общество и инновацииKhosiyat MAMATKULOVA2024
Диссертации и авторефератыYusupov Kuanıshbay Baltabayevich2026
Научные статьиI.B.Yangiboyev, E.X.Berdanov +22025