PSIXOLOGIYALIQ MÁSLAHAT PSIXOLOGIYANIŃ ARNAWLI MASHQALASI SIPATINDA

Аннотация

An understanding of the basic, comprehensive and understandable information about what psychological counseling is, how it is organized and conducted is provided. Keywords: Psychological correction, psychodiagnostics, psychological counseling science, psychological counseling textbook. ПСИХОЛОГИЧЕСКОЕ КОНСУЛЬТИРОВАНИЕ КАК СПЕЦИАЛЬНАЯ ПРОБЛЕМА ПСИХОЛОГИИ Аннотация. Дает понимание базовой, всеобъемлющей и четко изложенной информации о том, что такое психологическое консультирование, как оно организовано и как проводится. Ключевые слова: Психологическая коррекция, психодиагностика, психологическое консультирование, учебник по психологическому консультированию. Psixologiyalıq másláhát - bul psixolog kásiplik qánigelik iskerliginde salıstırmalı jańa taraw esaplanıp, elimizdiń ilim rawajlanıwında psixologiyaga tiyisli ilimiy-izertlew jumısları psixologiya pánin oqıtıw, psixologiyalıq korrekciya hám psixodiagnostika sıyaqlı dástúriy ámeliy is formaları menen bir qatarda óz betinshe jumıs tarawı sıpatında jaqında ajıralıp shıqtı. Zamanagóy psixologiyada insannıń ruwxiy halatın analiz etiw hám ogan járdem kórsetiw usılları túrli jantasıwlar arqalı rawajlanıp barmaqta. Olardan biri - psixologiyalıq másláhát. Psixologiyalıq másláhát - bul psixolog tárepinen shaxstıń mashqalalı turmıslıq jaǵdayların ańlawına, jeke qararlar qabıl etiwine hám beyimlesiwin asırıwǵa járdem beriwshi sociallıq-psixologiyalıq járdemniń túri. Bul baǵdar psixologiyanıń ámeliy tarawı bolıp, ózine tán teoriyalıq hám metodologiyalıq mashqalalarǵa iye. Psixolog másláhátiniń mazmuni hám tiykarǵı ideyaları. G.S. Abramovanıń atap ótiwinshe, psixologiyalıq másláhát - bul shaxsqa ruwxiy teńsalmaqlılıqtı tiklew, stress hám ishki qarama-qarsılıqlardan shıǵıp ketiwde járdem beriwshi ámeliy is-háreket esaplanadı. Másláhátlesiw procesinde mashqala emes, al insan - onıń tájiriybeleri, sezimleri hám qararları orayda boladı. Bul jaǵınan psixologiyalıq keńes beriwdi ápiwayı keńes beriw yamasa oqıtıwshılıq xızmetinen ajıratıp turadı. 1 15 0 International scientific journal ISSN: 2181-3906 «MODERN SCIENCE АND RESEARCH» 2025 VOLUME 4 / ISSUE 5 / UIF:8.2 / MODERNSCIENCE.UZ N. Bekmurodovanıń pikirinshe, psixologlıq másláhát beriw procesinde psixologtan tereń tallaw, empatiya, tıńlay alıw, neytrallıq, etikalıq principlerge qatań ámel etiw talap etiledi. Psixologiyalıq keńes shaxstıń óz ishki resursların aktivlestiriw, óz ómirin basqarıwdaǵı aktivligin asırıwǵa xızmet yetedi. Psixolog másláhátiniń basqıshları: Psixologiyalıq keńes tómendegi tiykarǵı basqıshlardan ibarat boladı: 1.Baylanıs ornatıw (raport): Psixolog hám klient arasında isenimli, ashıq baylanıstı jolǵa qoyıw. 2.Mashqala anıqlaw: Klient tárepinen bildirilgen hám jasırın mashqalalardı anıqlaw. 3.Analiz: Shaxstıń psixologiyalıq ózgesheliklerin anıqlaw, test hám sóylesiw metodlarınan paydalanıw. 4.Sheshim islep shiǵiw: Sáykes psixologiyalıq qatnaslar tiykarında másláhát beriw. 5.Nátiyjeni bahalaw: Keńestiń nátiyjesin talqılaw, zárúr bolsa, qosımsha járdem usınıs etiw. D. Xolmatovanıń "Ámeliy psixologiya tiykarları" kitabında keltiriliwinshe, psixologiyalıq keńes beriwdiń qısqa múddetli hám uzaq múddetli formaları bar. Hár bir jaǵdayǵa qaray individual qatnas zárúr boladı. Psixologiyalıq jantasıwlar hám metodlar. K.Rodjers tárepinen islep shıǵılǵan "Shaxsqa baǵdarlanǵan qatnas" psixologiyalıq keńes beriwde keń qollanıladi. Bul qatnasta psixolog klienttiń ishki dúnyasın empatikalıq túsiniw, oǵan shártsiz unamlı múnásibet bildiriw hám psixologiyalıq qáwipsizlik jaratıw arqalı járdem beredi. Rogers boyınsha, insan óz ómiri ushın ózi juwapker hám psixolog tek jol kórsetedi. G.Korınıń "Psixoterapiya hám keńes beriw teoriyaları" shıǵarmasında bolsa keńes beriw procesinde qollanılatuǵın hár qıylı jaqınlasıwlar - psixoanalitik, kognitiv, racional-emotiv, integrativ jaqınlasıwlar kórsetilgen. Hárbir metod ózine tán teoriyalıq tiykar hám ámeliy kórsetpelerge iye. Psixologlıq másláháttiń áhmiyetli mashqalaları: Psixologiyalıq keńes psixologiyanıń arnawlı mashqalası sıpatında tómendegi tárepleri menen ajıralıp turadı: 1. Keńes beriw hám psixoterapiya shegaralarınıń anıq emesligi; 2. Jeke turmıs sırın támiyinlew, etikalıq normalarǵa ámel etiw máseleleri; 3. Milliy, diniy hám mádeniy kontekstte másláhát beriwdiń qıyınshılıqları; Shaxstin másláhátke bolgan tayarlıǵı, motivaciyası hám isenimi. V. Boykonıń pikirinshe, psixologiyalıq járdem beriwde universal metod joq hár bir klient individual jaqınlasıwdı talap etedi. Keńes beriw procesi júdá quramalı bolıp, bul payıtta eki tárep te másláháchi hám onı alıwshı belgili bir atmosferaǵa túsedi. Psixologtan klienttiń dártin, mashqalasın hám ishki keshirmelerin barı menen túsiniw hám qabıl etiwde úlken sabır, kúshli bilim talap etiledi. Bunıń ushın psixolog ta ózin sáwbetke fizikalıq hám ruwxıy tayarlawı kerek. Negativ energiyanı ózine qabıl etip, onıń tásirine túsip qalmawı kerek. Eger psixolog-keńesgóy haq bolsa, onda keńesgóy oni isendiriwde dawam etiwi hám tek ǵana psixologtiń