O‘ZBEKISTONDA YOSHLARNING IJTIMOIY HIMOYA TIZIMI: AXBOROT XAVFSIZLIGINI TA’MINLASHNING MA’NAVIY-AXLOQIY JIHATLARI

Аннотация

Ushbu maqolada Yangi O‘zbekistonning axborot xavfsizligi siyosatining asosiy maqsadi shaxs, jamiyat va davlat manfaatlarini muvozanatlash va himoya qilishdir. Kibermakondagi maqsadlarimizga erishishda biz inson huquq va erkinliklari, davlat suvereniteti, yangicha go‘yalar tashkil etish kabi bir qator masalalar ko‘rilgan. Kalit so‘zlar: Yangi O‘zbekiston, yoshlarga oid davlat siyosati, iqtidorli yoshlar,besh tashabbus, ma’naviy barkamollik, Uchinchi Renesseans, texnologiya, kiberxavfsizlik siyosati, IT provayderlar. O‘zbekiston ochiq, hamkorlikda ishlaydigan, ishonchli va xavfsiz internet tarafdoridir. O‘zbekistonning axborot xavfsizligiga O‘zbekistonda joylashgan axborot resurslariga xorijiy davlatlar, xalqaro terroristik tashkilotlar, jinoiy guruhlar va shaxslar tomonidan kiberhujumlar tahdid solmoqda. O‘zbekistonning muhim axborot infratuzilmasi va uni boshqarish vositalariga qaratilgan xorijdan moliyalashtirilgan kiberhujumlar kabi xususiy tashkilotlar tomonidan yangi muammolar qo‘yilmoqda. O‘zbekiston bugungi murakkab xalqaro munosabatlar sharoitida o‘zining ertangi kunini barpo qilmoqda. Yurtimizda amalga oshirilayotgan tub islohotlarning zaminida ijtimoiy yo‘naltirilgan bozor iqtisodiyotiga asoslangan huquqiy demokratik davlat va fuqarolik jamiyatini barpo qilish konsepsiyasi mujassamlashgandir. O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti Sh.Mirziyoev rahbarligida ishlab chiqilgan O‘zbekiston Respublikasini yanada rivojlantirish harakatlar strategiyasida1 mamlakatimizni rivojlantirishning besh ustuvor yo‘nalishi – davlat va jamiyat qurilishini takomillashtirish, qonun ustuvorligini ta’minlash va sud - huquq tizimini yanada isloh qilish, iqtisodiyotni yanada rivojlantirish va liberallashtirish, ijtimoiy sohani taraqqiy ettirish, xavfsizlik, millatlararo totuvlik va diniy bag‘rikenglikni ta’minlash, chuqur o‘ylangan, o‘zaro manfaatli va amaliy ruhdagi tashqi siyosat yuritish bo‘yicha aniq, hayotiy islohotlar, ularni amalga oshirish mexanizmlari belgilab berilgan. 154 THEORETICAL ASPECTS IN THE FORMATION OF PEDAGOGICAL SCIENCES International scientific-online conference Zamonaviy dunyoda tashviqot, manipulyatsiya, yolg‘on xabarlar, noto‘g‘ri ma’lumotlar vositalarini o‘z ichiga olgan va ko‘pincha demokratik qadriyatlarni nishonga olgan axborot urushlari tobora keskinlashib bormoqda. Shu nuqtai nazardan jamiyat va davlatning axborot urushlariga javob berish salohiyatini kuchaytirish maqsadida aholining xabardorligi va mediasavodxonligini oshirishga harakat qilamiz. Axborot kiberxavfsizlik sektorini tartibga soluvchi kompleks davlat siyosatining nomukammalligi, hayotiy muhim axborot infratuzilmasini himoya qilish bo‘yicha qonunchilikning yo‘qligi, kiber baxsiz hodisalarga javob berish tuzilmalarining institutsional salohiyatining etarli darajada emasligi va kiberxavfsizlikning yo‘qligi asosiy muammolardan biridir. Axborot, texnologiya va kiberxavfsizlik sohasida biz institutlarni rivojlantirishga ̇ jarayonlar samaradorligini oshirishga ̇ infratuzilmani rivojlantirishga harakat qilamiz. O‘zbekiston davlat axborot, texnologiya, kiberxavfsizlik siyosati, strategiyalarini ishlab chiqish, shuningdek, sektorni boshqarishning milliy mexanizmlarini joriy etishni davom ettirmoqda. Biz IT provayderlari va raqamli xizmatlar provayderlari o‘rtasidagi davlatdan-davlat munosabatlarining me’yoriy-huquqiy asoslarini ishlab chiqamiz, natijada Milliy kiberxavfsizlik markazi va kompyuter buzilishlariga javob berish guruhlarini shakllantirish mumkin bo‘ladi. Texnologik xavfsizlik nuqtai nazaridan O‘zbekiston hayotiy texnologiyalardan, infratuzilmada qo‘llaniladigan texnologiyalardan, texnologik tarkibiy qismlardan kelib chiqadigan zaifliklarni bartaraf etish, chet el texnologiyalari xavfini kamaytirish va milliy texnologik bazani rivojlantirish, shu jumladan hamkorlik yo‘li bilan harakat qiladi. Axborot sohasida barqarorlikni oshirish maqsadida risklarni samarali boshqarish, malakali kasbiy salohiyatni rivojlantirish, xalqaro standartlarni mahalliylashtirilgan joriy etish, raqamli savodxonlik darajasini oshirish orqali milliy axborot kiber imkoniyatlarini rivojlantiramiz. Sohadagi ishtirokchilarning xilma-xilligi, axborot sohasida xalqaro chegaralarning yo‘qligi, davlat, jamiyat va xususiy sektor o‘rtasidagi imkoniyatlarning taqsimlanishi hisobga olingan holda, davlat va xususiy va xalqaro sektorlar o‘rtasidagi hamkorlik darajasini oshirish zarur. kalit, davlat bunga intiladi. Kiberxavfsizlik bilan bog‘liq boshqa konsepsiya O‘zbekistonda raqamli kun tartibini (Raqamli O‘zbekiston) amalga oshirish zarurati bo‘lib, u O‘zbekiston tomonidan qabul qilingan xalqaro majburiyatlarga to‘g‘ri keladi. Shunday qilib, O‘zbekistonda ijtimoiy-iqtisodiy, texnologik va milliy kiberxavfsizlikni rivojlantirishning turli darajalari tufayli jiddiy muammolar paydo bo‘lishi 155 THEORETICAL ASPECTS IN THE FORMATION OF PEDAGOGICAL SCIENCES International scientific-online conference mumkin. O‘zbekistonning Kiberstrategiyasi - bu sohadagi davlat siyosatining as