CHET TILLARNI O‘QITISHNING INNOVATSION USULLARI VA FILOLOGIK TADQIQOTLARDA ZAMONAVIY YONDASHUVLAR

Аннотация

В данной статье рассматривается роль и значение инновационных подходов в преподавании иностранных языков, переводоведении и филологических исследованиях. Освещаются современные методы обучения, такие как конструктивистская модель, мобильное обучение и перевёрнутый класс, способствующие развитию у учащихся навыков самостоятельного мышления, общения и применения языка в реальных условиях. В переводоведении акцент сделан на синергию искусственного интеллекта с человеческой интуицией и культурной компетентностью, а также на формирование новой модели переводческой компетенции. Представленные идеи подчёркивают важность внедрения инновационных подходов в подготовке специалистов, способных к глобальной коммуникации. 143 ACADEMIC RESEARCH IN MODERN SCIENCE International scientific-online conference Ключевые слова: обучение иностранным языкам, инновационные методы, современные подходы, филологические исследования, цифровые технологии, искусственный интеллект, интерактивные методики, переводческая компетенция, компьютерная лингвистика, межкультурная коммуникация. Annotation: This article explores the role and significance of innovative approaches in foreign language teaching, translation studies, and philological research. It highlights the application of advanced methods such as the constructivist learning model, mobile learning, and flipped classroom techniques to foster learners' independent thinking, communication, and real-life language use skills. In the field of translation studies, the integration of artificial intelligence with human sensitivity and cultural awareness, as well as the emergence of a new translation competence model, are emphasized. The arguments presented support the necessity of modern approaches in preparing competitive specialists capable of engaging in global communication. Keywords: foreign language teaching, innovative methods, modern approaches, philological research, digital technologies, artificial intelligence, interactive techniques, translation competence, computational linguistics, intercultural communication. Bugungi globallashuv davrida chet tillarini o‘rganish va o‘rgatish nafaqat ta’lim tizimining, balki jamiyat taraqqiyotining ham muhim yo‘nalishiga aylangan. Til – bu nafaqat muloqot vositasi, balki millatlararo tushunish, madaniy almashinuv va ilmiy taraqqiyotning asosiy kalitidir. Shu bois, chet tillarini o‘qitish jarayonida an’anaviy yondashuvlar bilan bir qatorda, innovatsion metodlar va zamonaviy texnologiyalardan foydalanish muhim ahamiyat kasb etadi. Xususan, boshlang‘ich ta’lim bosqichidan boshlab til o‘rganishga bo‘lgan qiziqishni shakllantirish va uni samarali usullar orqali rivojlantirish bugungi kundagi dolzarb masalalardan biridir. Ushbu maqolada chet tillarini o‘rgatishda innovatsion yondashuvlar, tarjimonshunoslik sohasidagi yangi izlanishlar va filologik tadqiqotlarda qo‘llanilayotgan zamonaviy metodlar tahlil qilinadi. 1. Chet tillarini o‘qitishda innovatsion usullarning shakllanishi va evolyutsiyasi Chet tillarini o‘qitish bo‘yicha ilgari qo‘llanilgan grammatika-o‘qitish modeli hozirgi global talablar fonida o‘z ahamiyatini yo‘qotmoqda. XXI asr ta’limi shaxsga yo‘naltirilgan, interaktiv, axborotga asoslangan va texnologik jihatdan 144 ACADEMIC RESEARCH IN MODERN SCIENCE International scientific-online conference boy bo‘lishi kerak. Shu bois, innovatsion usullar pedagogik jarayonni takrorlash va yodlash asosidan chiqib, o‘quvchining mustaqil fikrlashi, ijodkorligi va til orqali dunyoni anglash ko‘nikmasini shakllantirishga xizmat qilmoqda. Innovatsion yondashuvlar orasida quyidagilar alohida ajralib turadi: Konstruktivistik o‘quv modeli – bu yondashuvga ko‘ra, bilimlar o‘qituvchidan o‘quvchiga tayyor holatda berilmaydi, balki o‘quvchi tomonidan o‘z tajribasi asosida quriladi. Chet tillarini o‘rganishda bu yondashuv loyihalar tuzish, real vaziyatlarda til ishlatish, turli resurslardan mustaqil foydalanishni nazarda tutadi. Mobil ta’lim (M-learning) – smartfonlar, planshetlar va boshqa mobil qurilmalar orqali ta’lim olish imkonini beradi. Ingliz tili so‘z boyligini oshirish uchun maxsus mobil ilovalar, QR kodlar, audiokitoblar, podkastlar orqali mustaqil ta’lim platformalari paydo bo‘lmoqda. Invers o‘qitish (Flipped Classroom) – darsda o‘qituvchi asosiy materialni tushuntirmaydi, balki o‘quvchilar uyda video, maqola yoki topshiriqlar orqali o‘rganib keladi va dars jarayonida muhokama, tahlil, mashq bajarish orqali faol ishtirok etadi. Bu usullar o‘quvchini “iste’molchi” emas, balki faol ishtirokchi sifatida shakllantirishga xizmat qiladi. 2. Tarjimonshunoslikda texnologik va madaniy kompetensiyaning uyg‘unlashuvi Tarjimonshunoslik bugun nafaqat lingvistik muvofiqlikni, balki madaniyatlararo kommunikatsiya murakkabligini ham o‘z ichiga oladi. Innovatsion yondashuvlar bu sohada tarjimaning ko‘p qatlamli xarakterini tahlil qilishga imkon yaratmoqda. Jumladan: Semantik aniqlikdan madaniy moslikka o‘tish – tarjima nafaqat so‘zma-so‘z aytish, balki asl matnning konno