Научные статьиM.H.Sayidova, S.U.Pulatova2025
YOSHLAR ORASIDA YURAK-QON TOMIR KASALLIKLARINING KO‘PAYISHI SABABLARI
Qo’ylanov B.B · Tillayeva S.E · Cho’liyeva D.E.
Современная наука и исследования · 2 · 2026
Аннотация
This article highlights the growing issue of cardiovascular diseases among young people. Disorders of the cardiovascular system are no longer limited to the elderly but have become increasingly common among the younger generation as well. The article examines the primary causes of these diseases, including a sedentary lifestyle, unhealthy eating habits, chronic stress, smoking, alcohol consumption, energy drinks, and excessive dependence on modern technologies. In addition, genetic predisposition, the negative impact of the environment, and insufficient preventive medical examinations further exacerbate the situation. The article thoroughly analyzes society’s and families’ indifference to youth health, the necessity of promoting a healthy lifestyle, and the roles of society, family, and the state in addressing this issue. The final part offers practical recommendations to combat the problem. Keywords: Cardiovascular diseases, youth health, sedentary lifestyle, unhealthy eating, chronic stress, smoking and alcohol consumption, energy drinks, impact of digital technologies, genetic factors, environmental issues, air pollution, food quality, healthy lifestyle, preventive care, role of family and society, heart diseases among youth, public health, healthy young generation. Аннотация. В данной статье рассматривается проблема роста сердечно- сосудистых заболеваний среди молодежи. Нарушения в работе сердечно-сосудистой системы становятся распространенным явлением не только среди пожилых, но и среди молодого поколения. Основные причины этих заболеваний, рассмотренные в статье, включают малоподвижный образ жизни, неправильное питание, хронический стресс, курение, употребление алкогольных напитков, энергетиков и чрезмерную зависимость от 391 ResearchBib IF - 11.01, ISSN: 3030-3753, Volume 2 Issue 5 современных технологий. Кроме того, такие факторы, как генетическая предрасположенность, негативное влияние окружающей среды и недостаточное проведение профилактических медицинских мероприятий, усугубляют данную ситуацию. В статье также проводится подробный анализ безразличия к здоровью молодежи, необходимости формирования здорового образа жизни, а также роли общества, семьи и государства в решении этой проблемы. В заключительной части предлагаются практические рекомендации по ее устранению. Ключевые слова: Сердечно-сосудистые заболевания, здоровье молодежи, малоподвижный образ жизни, неправильное питание, хронический стресс, курение и алкоголь, энергетические напитки, влияние цифровых технологий, генетические факторы, окружающая среда, загрязнение воздуха, качественное питание, здоровый образ жизни, профилактические мероприятия, роль семьи и общества, заболевания сердца среди молодежи, здравоохранение, здоровое молодое поколение. Yoshlar orasida yurak-qon tomir kasalliklarining ko‘payishi sabablari Bugungi kunda yurak-qon tomir kasalliklari (YQTK) dunyo miqyosida sog‘liqni saqlash tizimining eng dolzarb muammolaridan biri sanaladi. Jahon sog‘liqni saqlash tashkiloti (JSST) ma’lumotlariga ko‘ra, har yili dunyoda 17 milliondan ortiq inson yurak-qon tomir tizimi kasalliklari oqibatida hayotdan ko‘z yumadi. Bu kasalliklar nafaqat yoshi katta aholida, balki so‘nggi yillarda yoshlar orasida ham xavotirli darajada ko‘paymoqda. Yurak-qon tomir kasalliklari deganda yurak va qon aylanish tizimiga oid turli buzilishlar — yurak ishemik kasalligi, gipertoniya, insult, yurak yetishmovchiligi va boshqalar nazarda tutiladi. Bu kasalliklarning asosiy sabablari orasida noto‘g‘ri ovqatlanish, jismoniy faollikning kamayishi, psixoemotsional stress, zararli odatlar va ekologik muhit salbiy ta’siri ajralib turadi. O‘zbekiston Respublikasi Sog‘liqni saqlash vazirligi va boshqa tibbiy tashkilotlar tomonidan o‘tkazilgan tahlillarga ko‘ra, so‘nggi yillarda 18–35 yoshli aholida gipertoniya, aritmiya va yurak ritmi buzilishi kabi kasalliklar soni oshib bormoqda. Masalan, 2023-yilda o‘tkazilgan milliy sog‘liqni saqlash monitoringiga ko‘ra, yurak-qon tomir kasalliklari yoshlar o‘rtasidagi o‘lim sabablarining top-3ligiga kirgan. Bu xavfli tendensiya zamonaviy yoshlarning turmush tarzi, ovqatlanish odatlari, raqamli texnologiyalarga haddan tashqari bog‘liqligi va profilaktik salomatlik nazoratining sustligi bilan chambarchas bog‘liq. Shu sababli, ushbu maqolada aynan yoshlar orasida yurak-qon tomir kasalliklarining ortib borish sabablari, ularning oldini olish yo‘llari, sog‘lom turmush tarzini shakllantirish zarurati va jamiyat, oila hamda davlatning bu boradagi o‘rni keng muhokama qilinadi. Noto‘g‘ri ovqatlanish Fast-food, yog‘li, qovurilgan va yuqori kaloriyali ovqatlar, shuningdek, shirin gazli ichimliklar va shirinliklar yurak-qon tomir salomatligining eng asosiy dushmanlaridan hisoblanadi. Bu kabi ovqatlar doimiy iste’mol qilinsa, organizmda "yomon" xolesterin (LDL) darajasi oshib boradi va bu qon tomirlarining tiqilib qolishiga sabab bo‘ladi. Shuningdek, ortiqcha tuz iste’moli gipertoniya (yuqori qon bosimi) rivojlanishiga olib keladi, bu esa yura
Доказательный фрагмент
«This article highlights the growing issue of cardiovascular diseases among young people.»
Образец извлечения
Демо-превьюThis article highlights the growing issue of cardiovascular diseases among young people. Полный текст публикации CiteX не хранит — доступ к первоисточнику открывается по DOI согласно лицензии издателя и выбранному плану.
- Цитирований
- 0
- Тип
- Журнал
- Страна
- Узбекистан
- Ключевые слова
- Cardiovascular diseases, youth health, sedentary lifestyle, unhealthy eating, Yoshlar salomatligi, Havo ifloslanishi, Noto‘g‘ri ovqatlanish. Surunkali stress, Raqamli texnologiyalar ta’siri, Yoshlar orasida yurak kasalliklari, Energetik ichimliklar, Sog‘liqni saqlash, Sog‘lom yosh avlod, Genetik omillar, Sifatli ovqatlanish, Oila va jamiyat roli, Ekologik muhit, Chekish va spirtli ichimliklar, Sog‘lom turmush tarzi, Yurak-qon tomir kasalliklari, Kamharakat turmush tarzi, Profilaktika ishlari
Смежные источники
Общество и инновацииKhosiyat MAMATKULOVA2024
МонографииK.J.Murodov2026
Научные статьиI.B.Yangiboyev, E.X.Berdanov +22025