К содержанию
РецензированоUZ2022

Методы и средства поверки приборов для неинвазивного измерения артериального давления

Vokhobjon NISHONOV · Guzal MALYUKOVA

Профилактическая медицина и здоровье · 1 · 72-82 · 2022

Аннотация

Калит сўзлар: Ушбу мақолада ноинвазив артериал босим ўлчагичлари, тиббиёт ўлчаш уларнинг турлари ва техник характеристикалари ҳамда воситалари, уларни қиёслаш усуллари ва воситалари ёритиб берилган. ноинвазив артериал босим ўлчагичлари, метрология, ўлчаш хатолиги, қиёслаш. 1 Uzbek National Institute of Metrology, 1st category specialist. E-mail: v.nishonov@nim.uz. 2 Uzbek National Institute of Metrology, Leading specialist. E-mail: guzalmalyukova@gmail.com. Profilaktik tibbiyot va salomlatlik– Профилактическая медицина и здоровье– Preventive Medicine and Health Issue –1 № 1 (2022) / ISSN 2181-3663 Методы и средства поверки приборов для неинвазивного измерения артериального давления АННОТАЦИЯ Ключевые слова: В данной статье описаны приборы для неинвазивного Медицинские измерения артериального давления, их виды и измерительные приборы, технические характеристики, а также методы и средства их приборы для проверки. неинвазивного измерения артериального давления, метрология, погрешность измерения, поверка. Бугунги ҳаётимиз жуда мураккаб ва кишини доимий стресс, зўриқишларга мажбур қилади. Инсон ҳамиша ўз саломатлигига, айниқса, юрагига эътиборли бўлиши керак. Бунда тонометр бизга ёрдам беради. Тонометр (сфигмоманометр) – инсон организмининг юрак-томир тизимида систолик ва диастолик артериал босимни ўлчаш, шунингдек, пульс частотасини (пульс частотасини ўлчаш каналларига эга бўлган босим ўлчагичлари учун) ўлчаш учун мўлжалланган тиббиёт ўлчаш воситасидир [1]. Қон босими – томирларда оқаётган қоннинг шу томирлар деворига кўрсатадиган босими (тазйиқи); юрак иши ва томирлар деворининг қаршилиги туфайли вужудга келади. Aртериялар ичида – артериал, капиллярлар ичида – капилляр ва веналар ичида – веноз босим бўлади. – систолик қон босими (қиймат): чап қоринча қисқариш фазасида кузатиладиган артериал қон босимининг максимал қиймати; – диастолик қон босими (қиймат): чап қоринча бўшашиш фазасининг охирида кузатиладиган артериал қон босимининг минимал қиймати. Қон босими даражасининг нормал қийматлардан узоқ муддатли оғиши, айниқса, у меъёрдан ташқарига чиқса, касаллик ривожланиши мумкинлигидан хабар беради ва шифокорга мурожаат қилиш кераклигини талаб қилади. 1-жадвал. Жаҳон соғлиқни сақлаш ташкилоти таснифига кўра артериал босим нормалари. Артериал босим Юқори артериал Қуйи артериал (таснифи) босим, mm.sim.ust босим, mm.sim.ust Гипотания (паст) 100 дан паст 60 дан паст Оптимал (энг яхши) босим 100-119 60-79 Нормал босим 120-129 80-84 Юқори нормал босим 130-139 85-89 Ўртача гипертония 140-159 90-99 Ўрта оғир даражадаги гипертония 160-179 100-109 Оғир даражадаги гипертония 180 дан юқори 110 дан юқори 73 Profilaktik tibbiyot va salomlatlik– Профилактическая медицина и здоровье– Preventive Medicine and Health Issue –1 № 1 (2022) / ISSN 2181-3663 Бемор ва соғлом одамнинг босим кўрсаткичларига нафақат ташқи омиллар ва турли касалликлар таъсир қилади, ёши ва жинси алоҳида аҳамиятга эга. Қуйидаги жадвалда келтирилган рақамлар ўртача қийматга нисбатан олинган бўлиб, ҳар бир инсон ўзининг нормал қон босимини билмоқчи бўлса, уни мунтазам равишда ўлчаш орқали аниқлаши мумкин. 2-жадвал. Ёш ва жинсга кўра артериал босим нормалари. Систолик қон босими, Диастолик қон босими, Ёш mm.sim.ust mm.sim.ust Эркак Аёл Эркак Аёл 1 ёшгача 96 95 66 65 1 ёшдан 10 ёшгача 103 103 69 70 10 ёшдан 20 ёшгача 123 116 76 72 20 ёшдан 30 ёшгача 126 120 79 75 30 ёшдан 40 ёшгача 129 127 81 80 40 ёшдан 50 ёшгача 135 137 83 84 50 ёшдан 60 ёшгача 142 144 85 85 60 ёшдан 70 ёшгача 145 159 82 85 70 ёшдан 80 ёшгача 147 157 82 83 80 ёшдан 90 ёшгача 145 150 78 79 Ноинвазив артериал босим ўлчагичларининг тузилиши ва ишлаш принципи Тонометрларнинг тузилиши ва ишлаш принципидан келиб чиқиб қуйидаги турларга ажратиш мумкин [2]: Тонометр Механик Электрон Ярим автомат Автомат 74 Profilaktik tibbiyot va salomlatlik– Профилактическая медицина и здоровье– Preventive Medicine and Health Issue –1 № 1 (2022) / ISSN 2181-3663 Механик тонометрлар Энг кенг тарқалган тонометр тури бўлиб: 1. Манжет; 2. Ҳавога босим бериш учун резина нокча; 3. Труба; 4. Манометр; 5. Фонендоскоп (стетоскоп)дан иборат. Манометрлар нисбатан аниқроқ ўлчовчи симобли ҳамда мембранали бўлади. Ўлчашнинг аниқ чиқиши қон босимини ўлчовчи кишининг эшитиш ва кўриш қобилияти қанчалик яхши эканлигига боғлиқ. Механик тонометрларнинг ишлаш принципи электрон қурилмаларнинг ишлаш принципидан фарқ қилади ва ўлчаш жараёнининг барча босқичларида инсонинг 1-расм. Механик тонометр бевосита иштирокини талаб этади [3]. Инсон омили босимни ўлчаш натижаларида баъзи қўшимча хатоликларни келтириб чиқаради ва бу хатоликнинг қиймати тонометрдан фойдаланувчининг малакасига боғлиқ. Кўп ишлатиладиган механик тонометрлар ўз-ўзининг қон босимини ўлчашга мўлжалланмаган. Чунки бемор қон босимини ўлчаётганида қалтис ва зўриқтирувчи ҳаракатлар қилиши, рақамларни яхши кўра олмаслиги мумкин. Шунинг учун ҳам қон босимининг аниқ кўрсаткичини билиш учун бошқа бир кишининг ёрдамидан фойдаланиш зарур. Механик тонометрлар эса айнан шунга, яъни бир киш

Доказательный фрагмент

«Калит сўзлар: Ушбу мақолада ноинвазив артериал босим ўлчагичлари, тиббиёт ўлчаш уларнинг турлари ва техник характеристикалари ҳамда воситалари, уларни қиёслаш усуллари ва воситалари ёритиб берилган.»

Образец извлечения

Демо-превью

Калит сўзлар: Ушбу мақолада ноинвазив артериал босим ўлчагичлари, тиббиёт ўлчаш уларнинг турлари ва техник характеристикалари ҳамда воситалари, уларни қиёслаш усуллари ва воситалари ёритиб берилган. Полный текст публикации CiteX не хранит — доступ к первоисточнику открывается по DOI согласно лицензии издателя и выбранному плану.

Цитирований
0
Тип
Журнал
Страна
Узбекистан
Ключевые слова
Medical measurement, тиббиёт ўлчаш воситалари, қиёслаш, ноинвазив артериал босим ўлчагичлари, метрология, медицинские измерительные приборы, мedical measurement devices, metrology, ўлчаш хатолиги, verification, measurement error, погрешность измерения, приборы для неинвазивного измерения артериального давления, поверка, non-invasive arterial pressure measurement devices
Открыть DOI
Спросить CiteX об этой работе

Смежные источники

[4]МедицинаENРецензированоОткрытый доступ
ACUTE HEMATOGENIC OSTEOMYELITIS IN CHILDREN

СтатьиМИРЗАКАРИМОВ Бахромжон Халимжонович, МЕЛИБАЕВ Фарход Абдупаттохович2022

4