TIBBIY O‘QUV MATERIALINI MUSTAQIL O‘ZLASHTIRISHDA TALABALARNING KLINIK AUDIT KO‘NIKMALARNI RIVOJLANTIRISH METODIKASI

Аннотация

В статье отражены вопросы применения современных инновационных методов обучения при формировании навыков, связанных с детской медициной, использования фантомов и анатомических муляжей в процессе формирования практических навыков, эффективности обучения, укрепления профессиональной компетентности студентов, а также ответственности преподавателей медицинских вузов и студентов при освоении клинических дисциплин, связанных с педиатрией. Ключевые слова: медицинский учебный материал, процесс обучения, непрерывное медицинское образование, оценка, клинические медицинские навыки, динамическая нагрузка, педиатрия. ANNOTATION This article reflects the application of modern innovative teaching methods in the development of skills related to pediatric medicine, the use of phantoms and anatomical dummies in the process of developing practical skills, the effectiveness of learning, the strengthening of students' professional competence, and the responsibilities of medical educators and students in the development of clinical disciplines related to pediatrics. Key words: medical educational material, learning process, continuing medical education, assessment, medical clinical skills, dynamic stress, pediatrics. KIRISH. Klinik audit. Klinik audit tibbiy yordam, jumladan, profilaktika, diagnostika va davolash uchun (profilaktik davolash uchunxam kullaniladigan muolajalar sifatini resurslardan foydalanish samaraligi shuningdek o‘tkazilgan aralashuvlar natijalari hamda bemor xayotining sifatini muntazam tanqidiy tahlil qilishdir, deb ta’riflanadi. Matnining bu kismidagi “klinik” degan suz yerdam kuratadigan professional guruxlar jumladan shifokorlar, akusherkalar, tibbiy xamshiralar fizioterapevtlar, logopedlar ijtimoiy xodimlar va boshqa mutaxassislarning ishiga ta’lluqlidir. Ko‘zdan kechiriladigan amaliy ish shu standartlarga solishtirib ko‘rib chiqiladi. Agar bunday ma’lumotlar bulmasa, eng yaxshi amaliyot standarti xususida bitimga kelish zarur. Klinik audit bu dinamik jarayon bo‘lib, ma’lumotlar to‘planib borgan sayin standartlar o‘zgarishi mumkinligini esda tutishkerak. Dinamik audit jaryoni mana bunday sikl ko‘rinishida ifodalanishi mumkin: Muammoni identifikatsiyalash; Ideal standartnitanlash; Standartlarni qayta ko‘rib chiqish; olingan ma’lumotlarni taxlil qilish; o‘zgarishlarni joriy etish; muammo 78 sabablarini aniqlash va ish sifatini yaxshilash choralarini identifikatsiyalash; tibbiy klinik amaliyotni yaxshilash uchuno‘zgartirishlar taktikasini tanlash. Auditning bir necha turlari tafovut qilinadi: Struktura auditi klinik yordam berish uchun zarur bo’lgan va ko’rsatiladigan xizmatlarni xodimlar, asbob uskunalar, muassasalar shuningdek tibbiy texnik vositalarni tashkil etish mexanizmlarni o‘z ichiga oladigan resurslarni ko‘rib chiqadi; tibbiy ta’lim jarayoni auditi tibbiy yordam ko’rsatishda shu resurslardan foydalanishni ko’rib chiqadi; oxirgi natijalar auditi yoki oqibatlar auditi tibbiy yordam ko’rsatish jarayonining natijalarini ko’rib chiqadi. Audit mezonlari va standartlari. Audit mezoni bu sizning o‘z ishingizni nechog‘lik yaxshi bajarayotganingiz, bemorlarga qancha xizmat qilayotganingizni ifodalovchi ko‘rsatgichdir. Standart bu siz o‘z ishingiz jarayonida erishmog‘ingiz kerak bulgan eng ma’kul darajadir. Ishni baxolash uchun qulay mezonlardan 2- 3 tasini tanlab olish kifoya chunki ularni qayd qilish va o‘lchash oson. Masalan, arterial bosim me’zon tariqasida olinishi mumkin. 40-60 yashar erkaklarda arterial bosim lokql har besh yilda 1 marta o‘chanib bemorning shaxsiy kartasida qayd qilinib qo‘yilishi kerak. Shu me’zon uchun standart tanlab olish zarur. Biz 80% foizni standart qilib tanlaymiz, ya’ni 40-60 yashar erkaklarning 80 % foizida arterial bosim har besh yilda qayt etib borilishi kerak. Audit natijasida hisob 60 % foiz bo‘lib, chiqsa demak ushbu amaliyot shifokorlari bu muammo sabablari axvolini yaxshilash yo‘llarini topishlari, ko‘ngildagidek standartga erishishga yana xarakat qilishlari kerak. Audit, odatda retrospektiv analiz, ya’ni kompyuter ma’lumotlari (agar kompyuter bulmasa bu shart emas)yeki bemorlarning shaxsiy kartalari yeki maxsus surov varakalari bo‘yicha o‘tkaziladigan taxlildir. ADABIYOTLAR TAHLILI. O‘zbekiston Respublikasi tibbiyot ta’lim tizimida pediatriya fanlarini o‘qitish ularning tibbiy pedagogik mahoratini Davlat talablari va jahon ta’lim standartlari darajasiga ko‘tarish, yangilash, islohotlar davrining dolzarb masalalaridan biri bo‘lib qolmoqda. O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2017 yil 7 fevraldagi “O‘zbekiston Respublikasini yanada rivojlantirish bo‘yicha Harakatlar strategiyasi to‘g‘risida” gi PF-4947- sonli, 2019 yil 27 avgustdagi “Oliy ta’lim muassasalari rahbar va pedagog kadrlarining uzluksiz malakasini oshirish tizimini joriy etish to‘g‘risida”gi PF-5789-sonli,2019 yil 8 oktabrdagi “O‘zbekiston Respublikasi oliy ta’lim tizimini 2030 yilgacha rivojlantirish konsepsiyasini tasdiqlash to‘g‘risida”gi PF-5847-sonli Farmonlari, 2020 yil 27 fevraldagi “Pedagogik ta’l