К содержанию
РецензированоUZ2026

STOMATOLOGIYADA TISH KARIESI: ETIOLOGIYASI, DIAGNOSTIKA VA DAVOLASH USULLARI

DAVOLASH USULLARI · Ergashev Bekzod Jaloliddin og’li.

Современная наука и исследования · 2 · 2026

Аннотация

Dental caries (Caries dentalis) is one of the most widespread dental diseases globally, directly affecting people's quality of life and overall health. Research indicates that dental caries occurs across various age groups, and its development is influenced by multiple factors. These include improper nutrition, poor oral hygiene, genetic predisposition, microbiological factors, and environmental influences. One of the primary mechanisms of caries development is the pathological process caused by the demineralization of tooth enamel due to 821 ResearchBib IF - 11.01, ISSN: 3030-3753, Volume 2 Issue 3 organic acids produced by bacteria. This article focuses on a scientific analysis of the prevalence, pathogenesis, clinical classification, and modern treatment methods of dental caries. Clinical research findings show that, according to WHO data, the prevalence of dental caries worldwide ranges from 80% to 98% of the population. The spread of the disease depends on geographic regions, socio-economic conditions of the population, and the level of development of preventive dental care services. During the study, the main clinical stages of dental caries were analyzed, including the formation of carious spots, superficial, medium, and deep caries stages. Patients' complaints are typically associated with pain, increased sensitivity, and the appearance of dark spots on the tooth surface. Key words: dental caries, dentistry, fillings, conservative treatment, surgical treatment, oral hygiene, enamel demineralization, caries prevention, fluoride therapy, dental diseases. КАРИЕС ЗУБОВ В СТОМАТОЛОГИИ: ЭТИОЛОГИЯ, ДИАГНОСТИКА И МЕТОДЫ ЛЕЧЕНИЯ Аннотация. Кариес зубов (Caries dentalis) – одно из наиболее распространённых стоматологических заболеваний в мире, которое напрямую влияет на качество жизни и общее состояние здоровья человека. Исследования показывают, что кариес встречается в различных возрастных группах, а его развитие обусловлено множеством факторов. Среди них неправильное питание, несоблюдение гигиены полости рта, генетическая предрасположенность, микробиологические факторы и экологические условия играют ключевую роль. Одним из основных механизмов развития кариеса является патологический процесс, возникающий вследствие деминерализации эмали зубов органическими кислотами, вырабатываемыми бактериями. В данной статье представлен научный анализ распространённости, патогенеза, клинической классификации и современных методов лечения кариеса зубов. Результаты клинических исследований свидетельствуют о том, что, согласно данным ВОЗ, распространённость кариеса в мире составляет от 80% до 98% населения. Распространённость заболевания зависит от географического региона, социально-экономических условий населения и уровня развития профилактической стоматологической помощи. В ходе исследования были проанализированы основные клинические стадии кариеса, включая образование кариозного пятна, поверхностный, средний и глубокий кариес. Жалобы пациентов, как правило, связаны с болью, повышенной чувствительностью и появлением тёмных пятен на поверхности зубов. Ключевые слова: кариес зубов, стоматология, пломбирование, консервативное лечение, хирургическое лечение, гигиена полости рта, деминерализация эмали, профилактика кариеса, фторотерапия, стоматологические заболевания. 822 ResearchBib IF - 11.01, ISSN: 3030-3753, Volume 2 Issue 3 Intradaction: Tish kariesi (caries dentalis) o’g’iz boshlig’ining keng tarqalgan kasalliklaridan biri hisoblanadi. Karies lotincha “caries” so’zidan olingan bo’lib “chirish, yemirilish” degan ma’nolarni bildiradi[1]. Bu kasallik turli darajada xavfli bo’lishi mumkin, lekin buni oldini olish va davolash mumkin. Tish kariesi-bu tishning qattiq to'qimalarining demineralizatsiyasi va parchalanishi, unda tishda bo'shliq hosil bo'ladi. Tishning emal qavati pigmentli sarg'ish-jigarrang nuqta, og'izdan yoqimsiz hid, shirin, sho'r, achchiq, sovuq yoki issiq mahsulotlarni iste'mol qilishda og'riq bilan birga keladi[2]. Kasallik aholi orasida juda keng tarqalgan patologiyalardan biri hisoblanadi. JSST statistikasiga koʻra kariyes turli mamlakatlarda va turli irqlar orasida 80 % dan 98 % gacha insonlarda uchraydi[3]. Soʻngi ikki yil davomida kasallik bolalar orasida keng tarqalib bormoqda, ayniqsa iqtisodiy jihatdan rivojlanmagan mamlakatlarda istiqomat qiluvchi aholida kariyes kasalligininig turli xil darajada uchrashi kuzatilgan. Tish kariyesi mustaqil kasallik hisoblanmaydi, bu patologiya organizmda umumiy oʻzgarishlar natijasida kelib chiqadi. Masalan, mahalliy va umumiy immunitetning pasayishi. Tishning qattiq qismining shikastlanish chuqurligiga qarab kariesning 4 xil shakli ajratiladi. Kariyesli dog'lar bosqichida tishning emal qavatining rangi xira bo'ladi[4]. Tishning qattiq qavatida ishqalanish yo'q, prob yordamida tekshirish kam ma'lumot beradi, bu bosqichda qattiq qavatda hech qanday o'zgarishlar kuzatilmaydi[5]. Ba'zida dog 'o'z-o'zidan yo'qolishi ham mumkin, buning sababi to'liq o'rganilmagan, ammo sto

Доказательный фрагмент

«Dental caries (Caries dentalis) is one of the most widespread dental diseases globally, directly affecting people's quality of life and overall health.»

Образец извлечения

Демо-превью

Dental caries (Caries dentalis) is one of the most widespread dental diseases globally, directly affecting people's quality of life and overall health. Полный текст публикации CiteX не хранит — доступ к первоисточнику открывается по DOI согласно лицензии издателя и выбранному плану.

Цитирований
0
Тип
Журнал
Страна
Узбекистан
Ключевые слова
dental caries, dentistry, fillings, conservative treatment, surgical treatment, emal demineralizatsiyasi, jarrohlik davolash, kariyes profilaktikasi, og‘iz gigiyenasi, konservativ davolash, tish kariesi, stomatologik kasalliklar., ftor terapiyasi, plombalash, stomatologiya
Открыть DOI
Спросить CiteX об этой работе

Смежные источники