PROFESSIONAL TAʼLIM TIZIMIDA GURUH RAHBARLIGINING AHAMIYATI, MUAMMOLARI VA ULARNI BARTARAF ETISH YO‘LLARI

Аннотация

В системе профессионального образования кураторство группы является неотъемлемой частью образовательного процесса. Эта должность требует не только наблюдения за успехами студентов в учебе, но и ответственности за их духовное, моральное и личностное развитие. Кураторы групп выступают основным связующим звеном образовательного процесса, играя важную роль в реализации целей и задач учебного заведения среди студентов. В данной статье подробно анализируются значение кураторства, возникающие проблемы и пути ихрешения. Ключевые слова:Профессиональноеобразование,куратор группы,студент. THEIMPORTANCE, CHALLENGES, AND SOLUTIONS FORGROUP LEADERSHIP INTHEPROFESSIONAL EDUCATIONSYSTEM Annotation. In the professional education system, group supervision is an integral part of the educational process. This position requires not only monitoring students' academic achievements but also being responsible for their spiritual, moral, and personal development. Group supervisors act as the main connecting link in the educational process, playing an important role inimplementingthe goals and objectives oftheeducational institutionamong students. This article provides a detailed analysis of the significance of group supervision, the challenges faced, and theways to address them. Keywords:Professional education, groupsupervisor, student. www.wordlyknowledge.uz ILMIYMETODIK JURNAL JOURNAL OFIQRO –ЖУРНАЛ ИҚРО –IQRO JURNALI –volume 14,issue02,2025 ISSN:2181-4341, IMPACT FACTOR( RESEARCH BIB )–7,245,SJIF–5,431 Professionaltaʼlimtizimida guruhrahbarliginingahamiyati: 1. Shaxsiy rivojlanish: Guruh rahbarlari talabalarning maʼnaviy va axloqiy rivojlanishini taʼminlashda muhim ro‘l o‘ynaydi. Ular talabalarning o‘z salohiyatini shakkilantirish, rivojlantirishda va namoyon etishiga yordam beradi. Shuningdek, asosiy kasbga yo‘nlatirivchi unga nisbatan qiziqish uyg‘otuvchi, keyinchalik sohasini qanday davom ettirishida maslahatchi shaxssifatida faoliyat olib boradi. 2. Taʼlim va tarbiya uyg‘unligi: Taʼlim tizimidaguruh rahbari o‘qituvchilar va talabalar o‘rtasida aloqa o‘rnatib, taʼlim jarayonini muvofiqlashtiradi. Bu talabalarning faolligini oshirishda va ularda ijobiyxulq-atvorni shakllantirishdamuhimahamiyat kasb etadi. 3. Muloqotni yaxshilash: Guruh rahbari talabalar, ularning ota-onalari va o‘qituvchilar o‘rtasidagi muloqotni samarali yo‘lga qo‘yadi. Bu hamkorlik taʼlim jarayonining sifatini oshiradi. Shuningdek, ota-onalarning farzandlari tabariyasi va qay darajada bilim olayotganini ta’lim muassasasida qanday ekanligidaxabardor bo‘lishinita’minlaydi. Yuzaga keladiganmuammolar: 1. Yuqori ish yuklamasi: Guruh rahbarlari ko‘p hollarda qo‘shimcha mas’uliyatlar bilan yuklanadi. Bu esa ularga o‘z vazifalarini to‘liqbajarishda qiyinchilik tug‘diradi. 2. Moliya va rag‘batlantirish yetishmovchiligi: Ko‘plab taʼlim muassasalarida guruh rahbarlarining mehnati yetarlicha rag‘batlantirilmaydi. Bu esa ularning motivatsiyasini pasaytiradi. 3. Psixologik yordam yetishmovchiligi: Talabalarning turli yoshdagi psixologik muammolari guruh rahbarlari uchun katta sinov bo‘lishi mumkin. Bu sohada malaka yetishmovchiligi taʼlim sifatiga, guruh rahbari vatalabalar o‘rtasidagi munosabatlarga salbiy taʼsirqiladi. 4. Resurslarning cheklanganligi: Guruh rahbarlari uchun zamonaviy o‘quv-metodik materiallar, aniq belgilab qo‘yilgan vazifalarmajmasi yetishmasligi ularning ishinimurakkablashtiradi. Kamchiliklarni bartaraf etish yo‘llari: 1. Qo‘shimcha taʼlim va malaka oshirish: Guruh rahbarlariga muntazam ravishda treninglar, seminarlar va malaka oshirish kurslarini tashkil etish zarur. Bu ularning psixologik va pedagogik bilimlarini oshirishga yordam beradi. 2. Motivatsiyani oshirish: Guruh rahbarlarining ish haqi va rag‘batlantirish tizimini yaxshilash zarur. Bu ularda ishga bo‘lgan qiziqishnioshiradi. 3. Texnologik taʼminotni kuchaytirish: Guruh rahbarlarini zamonaviy o‘quv-metodik materiallar, aniq belgilab qo‘yilgan vazifalarmajmuasi bilan taʼminlash. 4. Muloqotni kuchaytirish: Talabalar, ularning ota-onalari va taʼlim muassasasi xodimlari bilan rejali uchrashuvlar tashkil etish orqali hamkorlikni rivojlantirish zarur, bu orqali nafaqat talabalarning ilim olishga bo‘lgan qiziqishini oshiradi, balki ota-onalarning ham o‘z farzandining ilimolishininazorat qilishhissiniuyg‘otadi va ma’sulyatli bo‘lishinieslatib turadi. www.wordlyknowledge.uz ILMIYMETODIK JURNAL JOURNAL OFIQRO –ЖУРНАЛ ИҚРО –IQRO JURNALI –volume 14,issue02,2025 ISSN:2181-4341, IMPACT FACTOR( RESEARCH BIB )–7,245,SJIF–5,431 5. Psixologik yordam ko‘rsatish: Guruh rahbarlariga psixologlar bilan hamkorlik qilish imkoniyatlarini yaratish va ularga zarur bo‘lgan psixologik qo‘llab-quvvatlashni taʼminlash lozim. 6.Ish yuklamasini optimallashtirish: Guruh rahbarining ish faoliyatidan kelib chiqib ortiqcha mas’uliyatlardan holi etish, topshiriqlarni saralash faqatgina guruh rahbari uchun tegishli mas’uliyatlarni uning zimmasiga yuklash ortiqcha yuklama deb topilgan ishlarni esa maxsus mutaxassisiga yo‘naltirishma