Международная и региональная конъюнктура рынков текстильной продукции: анализ современного состояния

Аннотация

Тўқимачилик саноати маҳсулотлари юқори қўшилган қиймат даражасига эга, валюта тушуми учун қулай, мамлакат бюджетининг даромад қисмини шакллантирадиган ҳамда ижтимоий дастурларни амалга ошириш манбаларидан бири ҳисобланади. Шунингдек, ушбу саноат тармоқ аҳолини иш жой ва даромад билан таъминлашда ҳам муҳим ўрин тутади. Шунга кўра, тўқимачилик саноатининг мамлакат иқтисодиётини ривожлантиришдаги ўрнини эътиборга олган ҳолда соҳа кўрсаткичларини таҳлил этиш асосида ундаги мажуд, аммо фойдаланилмаган имкониятларни аниқлаш зарур ҳисобланади. Таянч сўзлар: тўқимачилик саноати, мамлакатларнинг экспорт таркиби, етакчи мамлакатлар, инновацион ва сифатли дизайн, калава-ип импорти Аннотация. Продукция текстильной промышленности имеет высокий уровень добавленной стоимости, удобна для валютных поступлений, составляет часть доходов бюджета страны и является одним из источников реализации социальных программ. Эта отрасль также играет важную роль в обеспечении людей рабочими местами и доходами. Соответственно, учитывая положение текстильной промышленности в развитии экономики, необходимо определить основные, но неиспользуемые возможности в ней на основе анализа показателей отрасли. Ключевые слова: текстильная промышленность, структура экспорта стран, страны-лидеры, инновационный и качественный дизайн, импорт пряжи. Annotation. Textile industry products have a high level of added value, are convenient for foreign exchange earnings, make up part of the country's budget revenues and are one of the sources of social programs. This industry also plays an important role in providing people with jobs and income. Accordingly, taking into account the position of the textile industry in the development of the economy, it is necessary to determine the main, but unused opportunities in it based on the analysis of the industry indicators. Key words: textile industry, export structure of countries, leading countries, innovative and high-quality design, import of yarn. Кириш. Енгил саноат жаҳон саноат маж- қарийб 6 фоизи, саноат мажмуасида банд муасининг етакчи тармоқларидан бири ҳи- бўлганларнинг еса 14 фоиздан ортиғи унинг собланади. Жаҳон ялпи маҳсулотининг ҳиссасига тўғри келади. Иқтисодиёт ва таълим / 2021 йил 2-сон 96 САНОАТ ИҚТ ИСОДИЁТИ Мамлакатлар ўртасида савдо алоқалари- қариш тармоқлари ва ривожланаётган бозор- нинг йўлга қўйилиши, шунингдек барча янги лари жаҳон иқтисодиётининг катта қисмини, давлат ва ҳудудларнинг халқаро товар айлан- АҚШ ва Европа мамлакатларининг иқтисо- масига жалб этилиши жаҳон бозорини ўзга- диётига нисбатан даромад ўсишининг юқори ришига ва ишлаб чиқариш соҳасидаги рақо- улушини ташкил этди [3]. батнинг кучайишига ҳамда бозорларни кун- Тадқиқот методологияси. Мақолада далик истеъмол ва техник маҳсулотлар билан илмий абстракциялаш, мантиқий фикрлаш, тўйинтириш жараёнларининг жадаллашувига қиёсий таҳлил, динамикада ўрганиш, маълу- сабаб бўлмоқда. Сўнги бир неча йиллар даво- мотларни гуруҳлаш, таққослаш усулларидан мида евро курсининг ошиши ва бир қатор фойдаланилган. мамлакатларнинг тадбиркорлик фаолиятини Таҳлил ва натижалар. Жаҳон мамла- пасайиши натижасида енгил саноат маҳсулот- катларининг экспорт таркиби билан мамла- ларини ишлаб чиқариш стагнацияси юзага катимиз экспортини солиштириш асосида келди ҳамда жаҳон бозорида асосий ўринни шундай хулосани шакллантириш мумкинки, эгаллаб келган ишлаб чиқарувчилар ўзгарди. енгил саноат, хусусан Ўзбекистоннинг тўқи- Ҳозирда енгил саноати соҳасида етакчи мачилик саноатида бир неча йиллар давоми- бўлиб Хитой, Ўрта ва Жануби-Шарқий Осиё да юқори қўшимча қийматга эга бўлган пиро- мамлакатлари, шунингдек сўнги йилларда вард маҳсулотларнинг улуши 30 %ни ташкил жадал ривожланаётган Жанубий Америка этган. Етакчи жаҳон мамлакатлари енгил са- мамлакатлари ҳисобланади. Ушбу мамлакат- ноатининг экспорти таркибининг асосий улу- ларда енгил саноати миллий иқтисодиётни шини эса айнан тайёр маҳсулотлар – кийим- ривожлантириш учун устувор тармоқ сифати- кечак, трикотаж, тери ва поябзал, мўйна ва да эълон қилинган. 2020 йилгача бўлган давр мўйнадан тайёрланган маҳсулотлар ташкил мобайнида ушбу мамлакатларнинг ишлаб чи- этади. Гилам ва гилам 2% бошқалар маҳсулотлари Тайёр матолар, техник тўқимачилик Кийим-кечак, Тери, поябзал, трикотаж мўйна 57% 16% 18% 7% 2% бошқалар 1-чизма. Енгил саноат маҳсулотлари экспортининг жаҳон миқёсидаги таркибий тузилиши Ривожланаётган мамлакатларда давлат- асосланган бўяш ва якуний ишлов беришга, нинг сезиларли кўмаги билан тўқимачилик инновация ва сифатли дизайнга асосланган саноатининг жадал ривожланишига эришил- юқори қўшимча қийматга эга бўлган маҳсу- ган бўлиб, натижада ишлаб чиқариш кучлари- лотларни ишлаб чиқаришга, юқори синфдаги ни қайта тақсимлашга зарурият юзага келди. замонавий, техник жиҳатдан мураккаб ҳамда Хусусан, оммавий ишлаб чиқариш марказлари махсус тўқимачилик, яъни бу соҳадаги энг ҳисобланган Ғарбий Европа ва АҚШ каби сўнги ишланмаларни қамраб олган – “ақлли” мамлакатлардаги хом-ашёга дастлабки ишлов тўқимачилик учун мўлжалланг