MAKTAB PSIXOLOGI O'QITUVCHILAR JAMOASI A'ZOSI SIFATIDA VA BUNING IJOBIY YO’NALISHLARI

Аннотация

The need for a psychologist in the educational system and the creation of conditions for him, all kinds of methodological developments for the psychologist help, which can be evaluated as a timely attempt to build a bridge between science and practice. It is a guide to solving the problems facing the psychologist, which allows him to scientifically and rationally build the technology of his work. In this article, the psychological services provided by the psychologist in various activities and the specific psychological qualities are explained in the following two sections. Key words: Regulation "On psychological care", school psychologist as a member of the teaching team, educational system, psychologist of the educational system, school psychologist, child psychologist, psychological service of education psychological education service, psychoprophylaxis, psychological diagnostic work, developmental and correctional work, counseling work as a structural unit. 426 ResearchBib IF-2023: 11.01, ISSN: 3030-3753, Valume 1 Issue 8 ISSN: 3030-3753. VOLUME 1, ISSUE 2 ШКОЛЬНЫЙ ПСИХОЛОГ КАК ЧЛЕН КОМАНДЫ УЧИТЕЛЕЙ И ЕГО ПОЛОЖИТЕЛЬНЫЕ НАПРАВЛЕНИЯ Аннотация. Потребность в психологе в системе образования и создание для него условий, всевозможные методические разработки для психолога помогают, что можно оценить как своевременную попытку навести мост между наукой и практикой. Это руководство к решению задач, стоящих перед психологом, позволяющее ему научно и рационально выстроить технологию своей работы. В этой статье психологические услуги, предоставляемые психологом в различных видах деятельности, и конкретные психологические качества объясняются в следующих двух разделах. Ключевые слова: Положение «О психологической помощи», школьный психолог как член педагогического коллектива, система образования, психолог системы образования, школьный психолог, детский психолог, психологическая служба образования, служба психологического образования, психопрофилактика, психолого-диагностическая работа, развивающая и коррекционно-консультативная работа как структурное подразделение. 1.1.Maktab psixologi o'qituvchilar jamoasi a'zosi sifatida Mamlakatimiz ta'lim muassasalarida o'qituvchilar va ota-onalar bilan birgalikda amaliy muammolarni hal qilishlari kerak bo'lgan mutaxassis paydo bo'ladi. Uning ishining muvaffaqiyati, shubhasiz, akademik psixologiyaga, uning ta'lim makonida psixologik xizmatga bo'lgan ehtiyojni isbotlash bosqichidan ilmiy-uslubiy ta'minot bosqichiga qanchalik tez o'tishiga bog'liq bo'ladi. Ikkinchisi bir guruh olimlar tomonidan psixolog ishining mazmuni, uning huquq va majburiyatlari, o'rni va vazifalarini belgilaydigan "Psixologik xizmat to'g'risidagi nizom" ni ishlab chiqishdan boshlandi. So‘nggi yillarda mamlakatda psixologiya sohasida pedagog kadrlarni tayyorlash hamda amaliyotchi psixologlar faoliyatini qo‘llab-quvvatlashga oid bir qator ishlar amalga oshirildi. Hozirgi kunda maktabgacha ta’lim tizimida 2 503 nafar, xalq ta’limi tizimida 14 272 nafar pedagog-psixolog kadrlar faoliyat olib bormoqda. Respublikaning 10 ta oliy ta’lim muassasasida “Psixologiya”, 19 ta oliy ta’lim muassasasida “Pedagogika va psixologiya” ta’lim yo‘nalishlari va mutaxassisliklari bo‘yicha 5 717 nafar talaba tahsil olmoqda. Ushbu sohada qabul kvotalari keskin oshirildi, xususan 2018/2019 o‘quv yilining o‘zida 2 665 nafar talaba o‘qishga qabul qilindi. 2017-yildan boshlab profilaktika inspektorlari va jamoatchilik vakillarining ta’lim muassasalarida yoshlar bilan ishlash tizimi yo‘lga qo‘yilib, 5 696 ta umumiy o‘rta ta’lim 427 ResearchBib IF-2023: 11.01, ISSN: 3030-3753, Valume 1 Issue 8 ISSN: 3030-3753. VOLUME 1, ISSUE 2 muassasasida profilaktika inspektorlari, 5 328 ta umumiy o‘rta ta’lim muassasasida esa mahalla vakillarining xonalari tashkil etildi.1 Olib borilayotgan ishlar ko‘lamiga qaramasdan sohada zudlik bilan bartaraf etilishi talab etiladigan qator muammolar saqlanib qolmoqda. Xususan: Birinchidan, ta’lim tizimining barcha bosqichlarida yoshlarning psixologik holati diagnostikasiga ixtisoslashgan psixolog kadrlar hamda tashkilotlar mavjud bo‘lsada, ularning faoliyatini muvofiqlashtirish va boshqarishni amalga oshiradigan yagona tuzilmaning mavjud emasligi psixologik xizmatlar faoliyati samaradorligining past darajada qolishiga ta’sir ko‘rsatmoqda; ikkinchidan, ta’lim muassasalarida profilaktika inspektorlari va mahalla vakillarining xizmat xonalari tashkil etilgan bo‘lsada, ularning ta’lim muassasalari bilan o‘zaro hamkorligi yo‘nalishlari hamda faoliyati samaradorligini baholash mexanizmlari belgilab berilmagan; uchinchidan, aholiga psixologik xizmat ko‘rsatish yetarlicha yo‘lga qo‘yilmaganligi oqibatida jamiyatda ijtimoiy-psixologik, jumladan, oilaviy muammolar (ajrimlar, oiladagi nizolar, ota-ona va farzand munosabatlari, qarindoshlar o‘rtasidagi nikoh, erta tug‘ruq), “ommaviy madaniyat”ning salbiy ta’sirlariga tobelik, o‘z joniga qasd qilish holatlari davom etmoqda; to‘rtinchidan, oliy ta’lim tizimida psixologiya sohasi