К содержанию
РецензированоRU2025

МУАММОЛИ КРЕДИТЛАРНИ БОШҚАРИШ БЎЙИЧА ХОРИЖ ТАЖРИБАСИ ВА УНИНГ АҲАМИЯТИ

УНИНГ АҲАМИЯТИ · Саидов Ҳаётжон Рахматуллоевич

Современная наука и исследования · 2025

Аннотация

In this thesis, a number of foreign countries are experienced in managing problem loans in commercial banks, and opinions and words about their importance are reflected. Keywords: Problem loans, foreign experience, credit management, credit risk, commercial banks, practice management. Кириш. Муаммоли кредитларни бошқариш борасида хориж банкларида бой ижобий тажриба тўпланган бўлиб, уни ўрганиш ва умумлаштириш республикамиз банклари учун муҳим амалий аҳамият касб этади. 2023й. 535 2022й. 579 2021й. 553 2020й. 527 2019й. 524 490 500 510 520 530 540 550 560 570 580 590 46 Mart, 2025-Yil 1.1-расм. BNP “Paribas” банкда (Франция) кредит рискининг миқдори, млн. евро1 1.1-расм маълумотларидан аниқ кўрингайки, BNP “Paribas” банкда кредит рискининг миқдори 2019-2022 йилларда ўсиш тенденциясига эга бўлган, бироқ, кредит рискининг миқдори 2023 йилда 2022 йилга нисбатан сезиларли даражада камайган. Бу эса, муаммоли кредитларни бошқариш нуқтаи-назаридан ижобий ҳолат ҳисобланади. Франция евроҳудудга кирувчи мамлакат ҳисобланади. Шу сабабли, BNP “Paribas” банк кредит рискини Базель қўмитасининг методикаси бўйича баҳолайди. Муаммоли кредитларни бошқариш амалиётини бошқариш самарадорлигини тавсифловчи муҳим кўрсаткичлардан бири – бу кредитлардан кўриладиган зарарларни қоплашга мўлжалланган захира ажратмаларининг брутто активларга нисбатан даражаси кўрсаткичи ҳисобланади. 2023й. 0.2 2022й. 0.2 2021й. 0.3 2020й. 0.3 2019й. 0.3 0 0.05 0.1 0.15 0.2 0.25 0.3 0.35 1.2-расм. BNP “Paribas” банкда (Франция) кредитлардан кўриладиган зарарларни қоплашга мўлжалланган захира ажратмаларининг брутто активларга нисбатан даражаси, фоизда2 1.2-расм маълумотларидан аниқ кўрингайки, BNP “Paribas” банкда кредитлардан кўриладиган зарарларни қоплашга мўлжалланган захира ажратмаларининг брутто активларга нисбатан даражаси 2019-2023 йилларда ушбу кўрсаткичнинг халқаро банк амалиётида умумэътироф этилган меъёрий даражасидан (1,0%) сезларли даражада паст бўлган. Бунинг устига, ушбу кўрсаткичнинг даражаси 2023 йилда 2019 йилга нисбатан 0,1 1 BNP “Paribas” банкнинг йиллик ҳисоботлари маълумотлари асосида тузилган. 2 BNP “Paribas” банкнинг йиллик ҳисоботлари маълумотлари асосида тузилган. 47 Mart, 2025-Yil фоизли пунктга пасайган. Ушбу ҳолатлар муаммоли кредитларни бошқаришамалиётини такомиллаштириш нуқтаи-назаридан ижобий ҳолат ҳисобланади. Тижорат банкларида кредитлардан кўриладиган зарарларни қоплашга мўлжалланган захира ажратмаларининг брутто активларга нисбатан даражасининг ошиши таснифланган кредитлар таркибини ёмонлашаётганлигини кўрсатади. Эътироф этиш жоизки, халқаро банк амалиётида тижорат банкларининг фоизли даромадларига қуйидаги даромад турлари киритилади: *кредитлардан олинган фоизли даромадлар; *қатъий белгиланган ставкага эга бўлган қимматли қоғозларга қилинган инвестициялардан олинган фоизли даромадлар; *РЕПО операцияларидан олинган фоизли даромадлар; *бошқа банкларга жойлаштирилган депозитлардан олинган фоизли даромадлар; *банкнинг “Ностро” вакиллик ҳисобрақамларининг қолдиғига тўланган фоизлар; *мижозларнинг мажбуриятлари бўйича ҳисобланган фоизлар. «Deutsche Вank»нинг (Германия) кредитлардан олинган фоизли даромадларининг миқдори ва даражаси3 Кўрсаткичлар 2019 й. 2020 й. 2021 й. 2022 й. 2023 й. Кредитлардан олинган фоизли даромадлар, млрд. евро 13,8 11,4 10,5 14,1 22,6 Кредитлардан олинган фоизли даромадларнинг жами фоизли даромадлардаги улуши, % 74,6 69,9 72,9 54,7 51,2 1.6-жадвалдан аниқ ва яққол кўрингайки, «Deutsche Вank»нинг кредитлардан олинган фоизли даромадлар суммаси 2023 йилда 2019 йилга нисбатан сезиларли даражада (8,5 %) кўпайган. Бу эса, қуйидаги сабаблар билан изоҳланади: *2023 йилда кредитларнинг фоиз ставкаларини 2019 йилга нисбатан сезиларли даражада ошганлиги; 3 Жадвал Annual Reports. Concolidated Statement of income. www.db.com («Deutsche Вank»)маълумотлари асосида муаллиф томонидан тузилган. 48 Mart, 2025-Yil *2023 йилда 2019 йилга нисбатан кредитлардан олинган фоизли даромадлар суммасининг ўсиш суръатини кредитлар сумасининг ўсиш суръатидан юқори бўлганлиги. 1.6-жадвалдан аниқ ва яққол кўрингайки, «Deutsche Вank»нинг кредитлардан олинган фоизли даромадларининг жами фоизли даромадлардаги улуши 2021-2023 йилларда пасайиш тенденциясига эга бўлган. Бу эса, мазкур даврда қимматли қоғозларга қилинган инвестициялардан олинган фоизли даромадларнинг жами фоизли даромадлардаги улушини ошганлиги билан изоҳланади. Эътироф этиш жоизки, тижорат банкларининг кредитлардан оладиган фоизли даромадларига таъсир қилувчи асосий омиллар бўлиб, қуйидагилар ҳисобланади: * банкнинг кредит портфелини ёмонлашиши натижасида муаммоли кредитларнинг кредит портфелидаги улушининг ўзгариши; * шубҳали ва умидсиз кредитларнинг таснифланган кредитларнинг умумий ҳажмидаги салмоғини ўзгариши; * берилган кредитларга талабнинг ва кредитлар таклифининг ўзгариши натижасида уларнинг фоиз ставкалари даражасининг ўзгариши; * фоиз ҳисоблаш тўхтатилган кредитлар суммасининг ўзгариши. Кредит рискининг сифат таҳлили мижознинг кредит тўловига лаёқатлилини таҳлил

Доказательный фрагмент

«In this thesis, a number of foreign countries are experienced in managing problem loans in commercial banks, and opinions and words about their importance are reflected.»

Образец извлечения

Демо-превью

In this thesis, a number of foreign countries are experienced in managing problem loans in commercial banks, and opinions and words about their importance are reflected. Полный текст публикации CiteX не хранит — доступ к первоисточнику открывается по DOI согласно лицензии издателя и выбранному плану.

Цитирований
0
Тип
Журнал
Страна
Узбекистан
Ключевые слова
Problem loans, foreign experience, credit management, credit risk, commercial, кредит риски, кредитларни бошқариш, тижорат банклари, хориж тажрибаси, амалиётни бошқариш., Муаммоли кредитлар
Открыть DOI
Спросить CiteX об этой работе

Смежные источники