HIMOYALANISHDA QO‘LLANILADIGAN MAXSUS KIYIMLAR

Аннотация

В данной статье автором представлена информация о защитной одежде работников различных предприятий и заводов, применяемой работодателем для защиты их здоровья и жизни от факторов, угрожающих их здоровью. Ключевые слова: защитная одежда, опасные жидкости, химикаты, материалы. Annotation: In this article, the author provides information about the protective clothing of employees of various enterprises and factories used by the employer to protect their health and life from factors threatening their health. Keywords: protective clothing, safe liquids, chemical substance, materials. Shaxsiy himoya vositalari (ShHV ko‘zlar, bosh, quloqlar, qo‘llar, nafas olish organlari, tana va oyoqlar uchun himoya kiyimidir. Ular kimyoviy, biologik va fizik xavf (zarba,issiqlik, sovuqlik) omillaridan shuningdek infektsiyalarda himoya qilish uchun ishlatiladi. Shaxsiy himoya vositalari muhandislik va turli hil kimyoviy hafvli moddalar, boshqa turdagi ishlab chiqarish obyektlar (korxonalar, zavodlar)da xavflarni kamaytirish yoki yo‘q qilish vositasi bo‘lib xizmat qiladi. Mehnat xavfsizligi va salomatligi instituti tomonidan ishlab chiqilgan nazorat choralari yo‘riqnomasiga ko‘ra, ShHV ish joylaridagi shikastlanishlar, kasalliklar va o‘limlarning oldini olish uchun oxirgi himoya vositasi sifatida tavsiya etiladi, ammo ba'zi korxonalar ularni boshqa maqsadlar uchun ham ishlatiladi. ShHV qo‘llanilishi orqali shaxsiy himoya vositalaridan, xodimlar va tashrif buyuruvchilar uchun xavfsiz ish muhitini ta'minlashga erishish uchun foydalaniladi . Xavfsizlik har qanday sohadagilar uchun juda muhimdir. Shaxsiy himoya vositalaridan foydalanish, masalan, ish joylari va zararli obyekt, hududlarni tekshirish, sog'liq va hayot uchun xavfini baholash (bashoratlash),tahlil qilish kabi sohalardagi xodimlarni xavf va xatarlardan himoya qilish uchun muhim ahamiyatga ega vositadir. 154 International scientific journal “Interpretation and researches” Volume 2 issue 22 (44) | ISSN: 2181-4163 | Impact Factor: 8.2 Nima uchun bu juda muhim? ish joyida keraksiz jarohatlarning oldini olish; xodimlarni kimyoviy moddalarning haddan tashqari ta'siridan himoya qilish; mikroblar va yuqumli kasalliklar, shu jumladan COVID-19 tarqalishining oldini olish; korxonalarga tartibga solish talablariga rioya qilishda yordam berish va shuningdek, xodimlarning ishlashi va samaradorligini oshirish.[1] ShHV foydalanishda yuqoridagilarni inobatga olganda ham, hatto eng qat'iy nazorat qilinadigan ko‘pgina ish vazifalari bilan bog'liq barcha xavflarni bartaraf eta olmaydi. Foydalanishda ShHV bo‘lgan ehtiyojni baholash kerak. Xavfni baholash qaysi ixtisoslashgan ShHV talab qilinishini aniqlashga yordam beradi. Xavf ta'siriga va ish sharoitlariga qarab ish joyidagi xavfsizlik uskunalarining ko‘plab turlari mavjud. Shaxsiy himoya vositalari — kishilar (armiyada — shaxsiy tarkib) ni zaharli radioaktiv moddalar va biologik vositalardan himoya qilish hamda yadro quroli portlaganda paydo boʻladigan yorugʻlik nurlanishidan shikastlanishni kamaytirish uchun moʻljallangan vositalar majmui. Ularga filtrlovchi va izolyatsiyalovchi protivogazlar (gazniqoblar), yelkaga tashlanadigan yopinchiqlar, maxsus modda shimdirilgan paypoqlar, kiyim-boshlar, kombinezonlar, rezina etiklar, qoʻlqoplar kiradi.[2] Boshni himoya vositalari Nafas olish organlarini himoya vositalari Himoya qo‘lobi tanani himoya vositalari Himoya etigi Ko‘zni himoyalovchi shaxsiy himoya vositalariga himoya ko‘zoynaklari va yuz shlem niqoblarini o‘z ichiga oladi va ko‘zning shikastlanishiga yoki ko‘rishning yo‘qolishiga, zaharli suyuqliklarning kirib kelishiga, chaqnashga va kuyishga olib kelishi mumkin bo‘lgan vazifalarni bajarish uchun ishlatilishi kerak.[3] Ko‘z va yuzni eng munosib himoya qilishni tanlashda ba'zi omillarni hisobga olish kerak. Masalan, ko‘z va yuzni himoya qiluvchi vositalar muayyan ish joyidagi 155 International scientific journal “Interpretation and researches” Volume 2 issue 22 (44) | ISSN: 2181-4163 | Impact Factor: 8.2 xavf-xatarlardan himoyalanish qobiliyatiga ega bo‘lishi, yuzga qulay joylashishi, cheksiz ko‘rinishi va harakatlanish qulayligini ta'minlashi, bardoshli va toza bo‘lishi va boshqa shaxsiy himoya vositalarining cheksiz ishlashiga imkon berishi kerak. Ko‘zni va yuzni himoya qiluvchi eng keng tarqalgan vositalar: Xavfsizlik ko‘zoynagi: Metalldan yoki plastmassadan va zarbaga chidamli linzalardan himoya ramkalariga ega. Bundan tashqari, yon tomondan himoya talab qilinadi. Kimyoviy chayqaladigan ko‘zoynaklar: Ko‘zni, ko‘z rozetkalarini va ko‘z atrofini to‘liq qoplaydigan va yuzga mahkam o‘rnashadigan ko‘zni himoya qiluvchi vositalar. Bu zarba, chang va chayqalishdan himoya qiladi. Chang ko‘zoynagi: Gazlangan ko‘zoynak deb ham ataladi, changdan saqlaydigan ko‘zoynaklar bu havodagi katta zarrachalarning o‘tishiga to‘sqinlik qiladigan va yuzga mahkam o‘rnashadigan ko‘zni himoya qiluvchi vositadir. Suyuqlikka chidamli qalqonlar: Bular suyuqlikka chidamli yoki o‘tkazmaydigan va tana suyuqligi kabi