RAQAMLI IQTISODIYOT SHAROITIDA TIJORAT BANKLARINING MOLIYAVIY TAHLILI VA RAQAMLI TEXNOLOGIYALARDAN FOYDALANISHNING AHAMIYATI

Аннотация

Финансовый анализ банка позволяет определить его ликвидность и способность функционировать в современных условиях. Анализируя показатели деятельности и проводимые операции, руководство кредитной организации определяет долгосрочную политику, планирует дальнейшее развитие исходя из потенциальных и актуальных тенденций. В данной статье анализируется финансовый анализ банков, результаты их деятельности в условиях цифровой экономики. Ключевие слова: ликвидность, пластиковая карта, онлайн банкинг, инновационные технологии, мобильное приложение, электронный POS- терминал. Annotation: Financial analysis of the bank allows you to determine its liquidity and ability to work in modern conditions. Analyzing the performance of activities and the operations carried out, the management of the credit institution sets a long-term policy, plans for further development based on potential and current trends. The article Ushnu analyzes the financial analysis of banks, the results of their activities in the conditions of the digital economy. 34 International scientific journal “Interpretation and researches” Volume 2 issue 22 (44) | ISSN: 2181-4163 | Impact Factor: 8.2 Keywords: liquidity, plastic card, online banking, innovative technology, mobile app, e-POS terminal. Kirish. Yuqori raqobat sharoitida o‘z xizmatlarini muvaffaqiyatli targ‘ib qilish banklar uchun ustuvor vazifaga aylanmoqda. Moliya institutining aniq marketing va mijozlar strategiyasining bir qismi sifatida yaratilgan har bir reklama xabari iste’molchining tanloviga ta’sir qilishi va shu sababli foyda keltirishi mumkin. Oxirgi yillarda mamlakatimiz bank tizimida ko‘plab ijobiy islohotlar amalga oshirilmoqda. Ushbu islohotlarning katta qismi bank tizimi xizmatlarining ommabopligi va qulayliklarini kengaytirish, aholini va iqtisodiyotni ko‘p yillar davomida qiynagan naqdsiz hisob-kitoblardagi muammolarni bartaraf etishga qaratilgan. Xususan, O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2020-yil 12-maydagi PF-5992-son “2020 – 2025 yillarga mo‘ljallangan O‘zbekiston Respublikasining bank tizimini isloh qilish strategiyasi to‘g‘risida”gi farmoni, O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2017-yil 12-sentyabrdagi PQ-3270-sonli “Respublika bank tizimini yanada rivojlantirish va barqarorligini oshirishga doir chora-tadbirlar to‘g‘risida”gi qarori, 2019-yil 23- iyuldagi PQ-4400-sonli “Mikromoliyaviy xizmatlar ommabopligini oshirish chora- tadbirlari to‘g‘risida”gi qarori, 2018-yil 19-sentyabrdagi PF3945-sonli “Milliy to‘lov tizimini rivojlantirish chora-tadbirlari to‘g‘risida”gi qarori, 7-maydagi PF-3698-sonli “Iqtisodiyot tarmoqlari va sohalariga innovatsiyalarni joriy etish mexanizmlarini takomillashtirish bo‘yicha qo‘shimcha chora-tadbirlar to‘g‘risida”gi qarori va boshqa ushbu sohadagi normativ-huquqiy hujjatlarda belgilangan vazifalarni amalga oshirishga muayyan darajada xizmat qildi. Yuqorida chora-tadbirlar natijasida mamlakatimizda naqd pulsiz hisob-kitoblarni amalga oshirish, banklarning innovatsion mahsulotlarining kengayishi, aholi talablariga mos naqd pullarning iqtisodiyotda mavjudligi borasida rivojlanishlar kuzatildi. Tahlilimizning asosiy maqsadlaridan biri tijorat banklari tomonidan chiqarilayotgan plastik kartalar, o‘rnatilayotgan terminallar, bankomatlar va infokiosklarning samaradorligini baholashdan iboratdir. Tahlil va natijalar. Raqamli iqtisodiyot tushunchasi ilk bor 1990-yillarda Yaponiya inqirozi davrida yapon professori tomonidan qo‘llanilgan. 1995-yil Yevropada Don Tapskotning “Цифровая экономика: oбeщaние и oпaснoсть в эпоху сeтeвoй рaзвeдки” asari va 1995-yil Nikolas Negroponte (Masachusets, AQSh) ning tadqiqot ishida qo‘llanilgan.1 1 https://en.wikipedia.org/wiki/Digital_economy INTERNATIONAL SCIENTIFIC JOURNAL SCIENCE AND INNOVATION SPECIAL ISSUE: "MODERN PROBLEMS AND PROSPECTS OF DEVELOPMENT OF ENERGY SUPPLY OF DIGITAL TECHNOLOGY FACILITIES", MARCH 1, 2024 698 35 International scientific journal “Interpretation and researches” Volume 2 issue 22 (44) | ISSN: 2181-4163 | Impact Factor: 8.2 Raqamli platformalar dunyo iqtisodiyotida tobora muhim ahamiyat kasb etmoqda. Bozor kapitallashuvi 100 mln AQSh dollaridan oshgan platforma kompaniyalarining umumiy qiymati 2017-yilda 7 trln dollardan oshiqroq baholandi, bu 2015-yilga nisbatan 67 % ga yuqori. Ba’zi global raqamli platformalar ma’lum sohalarda juda kuchli bozor pozitsiyalariga erishdilar. Masalan, Alphabet (Google) Internetda qidirish bozorining 90 % iga egadir. Facebook global ijtimoiy media bozorining uchdan ikki qismini tashkil qiladi va dunyo iqtisodiyotining 90 % idan ortig‘ida eng yaxshi ijtimoiy media platformasi hisoblanadi. Amazon dunyodagi onlayn chakana savdo faoliyatining qariyb 40 % ulushiga ega va uning Amazon Web Services global bulut infratuzilmasi xizmatlari bozoridagi ulushi ham shuncha ulushni tashkil etadi. Xitoyda WeChat (Tencentga tegishli) bir milliarddan ortiq faol foydalanuvchilarga ega va Alipay (Alibaba) bilan birgalikda uning to‘lov yechimi deyarli butun Xitoy bozorini