Влияние экстремистских и террористических организаций на молодежь: причины и последствия

Аннотация

Калит сўзлар: Мақолада ёшларнинг экстремистик ва террористик диний экстремизм, ташкилотлар таъсирига тушиб қолиш сабаблари, диний- халқаро терроризм, экстремистик гуруҳларнинг тарғибот воситалари ҳақида ёшлар, атрофлича маълумот берилган. Шунингдек, ҳозирги кунда эътиқод эркинлиги, классик салафийлар, барча экстремистик гуруҳларни бирлаштириб турувчи радикал салафийлар. “сохта салафийлик”, тарихи, ғоявий тарғиботдан террористик фаолиятга ўтиш босқичи, ушбу ғоянинг салбий оқибатлари мисоллар ва фактлар орқали кўрсатиб берилган. 1 PhD, Associate Professor, Department of Operational-Search Activities, Academy of the Ministry of Internal Affairs of the Republic of Uzbekistan. 2 Captain, Teacher, Department of Operational-Search Activities, Academy of the Ministry of Internal Affairs of the Republic of Uzbekistan. Жамият ва инновациялар – Общество и инновации – Society and innovations Special Issue – 12 (2024) / ISSN 2181-1415 Влияние экстремистских и террористических организаций на молодежь: причины и последствия АННОТАЦИЯ Ключевые слова: В статье представлена подробная информация о религиозный экстремизм, причинах влияния на молодежь экстремистских и международный террористических организаций, а также о средствах терроризм, пропаганды, применяемых религиозно-экстремистскими молодежь, свобода религии, группами. На примерах и фактах иллюстрируется «лживый классические салафиты, салафизм», объединяющий сегодня все экстремистские радикальные салафиты. группировки, этап перехода от историко-идеологической пропаганды к террористической деятельности, негативные последствия этих идей. Бугунги кунга келиб халқаро терроризм, наркотрафик ва одам савдоси сингари трансмиллий жиноятларнинг инсон хавфсизлигига хуруж қилаётгани боис, улардан жабр чекаётганлар, афсуски кўпчиликни ташкил этмоқда. Ҳудуд ва чегара билмайдиган бу жиноятларнинг ҳар бири жамият тараққиёти ва давлатлар ривожига жиддий хавф туғдирмоқда. Республикамизда эътиқод эркинлигини таъминлаш масаласида барча имкониятлар яратиб берилган бир шароитда, маккор ва қўпорувчи кучлар, диний мутаассиб гуруҳлар ўз қабиҳ режаларини амалга ошириш йўлида халқ ичида бузғунчи ғояларни тарқатишга уринмоқдалар. Амалиёт шуни кўрсатмоқдаки, экстремистлар ўз мақсадлари учун асосан ёш йигит ва қизларни танлайдилар. Аёллардан эса, келгуси авлодни шакллантириш мақсадида фойдаланмоқдалар. Бунинг сабаби айнан ёшлар давлатимиз келажагини, миллатнинг эртанги куни, тараққиётини белгилаб беради. Маълумотларга кўра, Ўзбекистон дунёдаги энг ёш давлатлардан бири бўлиб, ўртача ёш 24 ни ташкил этади. Шунингдек, 34 миллиондан ортиқ аҳолимизнинг 60 фоиздан ортиғини ёшлар ташкил қилади. Шу ўринда ўсмирлар ташқи таъсирларга кўпроқ мойил бўлишини алоҳида қайд этиш лозим. Мутахассисларнинг қайд этишича, айрим ҳолларда ҳаётдаги орзу-мақсадларга мустақил эришиш ҳаракатларининг ҳамма вақт ҳам амалга ошавермаслиги оқибатида ёшларда инфантиллик (ўзини ночор, ёрдамга муҳтож ҳис қилиш) хусусияти шаклланиши кузатилади. Бундай вазиятда улар ўзларининг мақсад ва интилишларини тушунадиган кишилар, яъни “олий мақсадларга етаклайдиган шахслар ёки жамоа”ни излай бошлайдилар. Айни пайтда жиддий масъулиятдан озод бўлган ўсмирлар учун шахсий тажрибанинг етишмаслиги табиий ҳолатдир. У соддадиллик ва хаёлпарастлик билан ёнма-ён келади. Шу билан бирга, ёшлар наздида атрофда кузатилаётган адолатсизлик натижасида юзага келадиган зўриқишни йўқотишда фақат биргина йўл “буюк ғоя”ни ўзида мужассамлаштирган етакчи билан ҳаммаслак бўлишни танлашга мойиллик юзага келади [1]. Бу йўл ўсмирни диний мутаассиб оқимларнинг домига тортилишига олиб келиши мумкин. Яна аниқ далилларга қайтамиз. Маълумотларда қайд этилишича, 2023 йилда диний-экстремистик ташкилотлар таркибида конституциявий тузумга қарши жиноят содир этган шахсларнинг 61%ни 30 ёшгача бўлганлар ташкил этади. 28 Жамият ва инновациялар – Общество и инновации – Society and innovations Special Issue – 12 (2024) / ISSN 2181-1415 Ушбу рақамлар ҳам диний-экстремистик ҳаракатларнинг ёшларнинг руҳий хусусиятларини инобатга олиб, уларга ўзларининг ғаразли мақсадларига эришиш йўлида алоҳида эътибор билан қараётганликларини кўрсатади. Ҳар қандай диний мутаассиб оқим “ўлжа”сининг ҳаётий муҳим эҳтиёжларини инобатга олган ҳолда, ўз таълимотини жозибадор қилиб кўрсатишга ҳаракат қилади. Одамларнинг бундай оқимлар таъсирига тушиб қолиши, шунингдек, одатдаги ахборот доирасидан ташқарига чиқадиган турли шов-шувларга ортиқча эътибори билан ҳам белгиланади. Бундай эътиборни бугунги кунда кенг тарқалаётган ғайритабиий ҳодиса ва жараёнларнинг ҳақиқатан ҳам мавжудлиги ҳақидаги ахборотлар озиқлантириб туради. Турли ахборот манбаларининг доимий таъсири остида бўлган бир пайтда инсон ғайриилмий, сохта диний ғояларни қабул қилишга мойил бўлиб қолади. Экстремистик гуруҳларнинг асосий мақсадлари зўравонлик ва алдаш усуллари билан сиёсий ҳокимиятга эришиш бўлиб, бу йўлда гуруҳ етакчилари оддий аъзоларни бемалол қурбон қилиб юбормоқдалар. Бунинг натижасида мутаассиб ғоялар домига тушиб қолган шахслар оила